W kombajnie zbożowym układ czyszczący (wentylator + sita) ma za zadanie oddzielić ziarno od plew, krótkiej słomy i innych domieszek. Sito górne (wstępne) przejmuje większą ilość mieszaniny po omłocie i ma za zadanie rozdzielić strumień materiału tak, aby ziarno mogło przemieszczać się dalej, a lżejsze zanieczyszczenia były łatwiej usuwane strumieniem powietrza.
Z tego powodu typową zasadą nastaw jest: szczeliny na sicie górnym są większe niż na sicie dolnym. Sito dolne pełni rolę dokładniejszego "doczyszczania", więc jego szczelina bywa ustawiana ciaśniej, aby ograniczyć przechodzenie plew i niedomłotów do zbiornika.
Odpowiedź "o 3÷4 mm większe niż na dolnych" odzwierciedla tę praktyczną regułę nastaw dla omłotu podstawowych zbóż jako ustawienie wyjściowe. Warto pamiętać, że konkretne wartości mogą się różnić w zależności od modelu kombajnu, typu sita, intensywności nadmuchu, wilgotności i zachwaszczenia łanu.
Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?
- "takie same jak na sitach dolnych" – ignoruje różne zadania sit; identyczne szczeliny utrudniają stopniowanie separacji i często pogarszają czyszczenie lub powodują straty.
- "o 3÷4 mm mniejsze niż na dolnych" – odwraca typową relację; zbyt ciasne sito górne może ograniczać przepływ materiału i sprzyjać zapychaniu lub wzrostowi strat.
- "trzykrotnie większe niż na dolnych" – to skrajne uogólnienie; tak duża różnica zwykle prowadziłaby do przechodzenia nadmiaru zanieczyszczeń i spadku jakości czyszczenia.
Na egzaminie warto kojarzyć zasadę: górne – wstępnie, szerzej; dolne – dokładnie, węziej, a dopiero potem dobierać liczby do warunków i zaleceń producenta.
