Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA BUD18 - CZERWIEC 2015



PYTANIE NR 19.
Spostrzeżenia bezpośrednieniejednakowo dokładne mają miejsce wówczas, gdy są wykonywane
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
"Niejednakowo dokładne" spostrzeżenia bezpośrednie występują wtedy, gdy zmienia się instrument, bo różne przyrządy mają inne parametry dokładnościowe (np. rozdzielczość odczytu, błędy instrumentalne). Sama identyczna metoda, ten sam przyrząd lub ten sam obserwator nie powodują z definicji różnej dokładności.

Pełne wyjaśnienie:

W geodezji dokładność spostrzeżeń (obserwacji) zależy od kilku grup czynników: instrumentu, metody, obserwatora oraz warunków (np. środowiskowych). W pytaniu chodzi o sytuację, w której spostrzeżenia bezpośrednie są niejednakowo dokładne, czyli mają różną precyzję/niepewność.

Poprawna odpowiedź: wykonywane różnymi przyrządami. To właśnie instrument jest bezpośrednim nośnikiem określonych parametrów dokładnościowych. Różne przyrządy mogą mieć inną rozdzielczość odczytu, inną konstrukcję układu celowniczego, inne typowe błędy instrumentalne i inną stabilność. W efekcie, nawet przy zachowaniu tej samej procedury, uzyskuje się spostrzeżenia o różnych niepewnościach.

  • "tą samą metodą pomiaru" – sama metoda (rozumiana jako sposób wykonania pomiaru) nie musi powodować różnej dokładności. Co do zasady, jeśli metoda jest ta sama i pozostałe warunki są niezmienne, oczekuje się porównywalnej dokładności. Różnice mogą wynikać z realizacji metody lub warunków, ale odpowiedź nie wskazuje czynnika, który "z definicji" różnicuje dokładność.
  • "tym samym przyrządem" – użycie tego samego instrumentu (przy poprawnym stanie technicznym i podobnych warunkach) sprzyja uzyskaniu podobnej dokładności, bo parametry urządzenia się nie zmieniają. Ta odpowiedź opisuje raczej warunek utrzymania porównywalności niż powód różnic.
  • "przez tego samego obserwatora" – osoba wykonująca pomiar wpływa na wynik (np. technika odczytu), ale "ten sam obserwator" nie jest przesłanką do tego, by spostrzeżenia były niejednakowo dokładne. Wręcz przeciwnie: stały obserwator zwykle zmniejsza zmienność wyników wynikającą z czynnika ludzkiego.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w zadaniu pojawia się sformułowanie o różnej dokładności obserwacji, najpierw sprawdź, czy w odpowiedziach jest czynnik zmieniający parametry pomiarowe "wbudowane" w sprzęt. W praktyce geodezyjnej zmiana instrumentu jest jedną z najczęstszych przyczyn zmiany osiągalnej dokładności.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to są spostrzeżenia bezpośrednie w geodezji?
Spostrzeżenia bezpośrednie to obserwacje/odczyty wykonywane bezpośrednio przyrządem w terenie (np. odczyt kąta, odległości, różnicy wysokości), zanim zostaną przeliczone lub wyrównane. To "surowe" dane pomiarowe, z których później oblicza się wyniki.
Jakie czynniki najbardziej wpływają na dokładność obserwacji geodezyjnych?
Najczęściej decydują: parametry instrumentu (rozdzielczość, błędy instrumentalne), zastosowana metoda (procedura i geometria pomiaru), warunki terenowe i atmosferyczne oraz czynnik ludzki. W praktyce zmiana przyrządu bardzo często zmienia osiągalną dokładność.
Dlaczego wykonywanie pomiaru różnymi przyrządami zmienia dokładność?
Bo różne przyrządy mają inne parametry techniczne, np. inną rozdzielczość odczytu, inną stabilność osi, inne typowe błędy i inne możliwości kompensacji. Nawet przy tej samej procedurze prowadzi to do innej niepewności pojedynczego spostrzeżenia.
Czy ta sama metoda pomiaru gwarantuje taką samą dokładność?
Nie zawsze. Ta sama metoda może dawać różną dokładność, jeśli zmieniają się instrument, warunki lub sposób realizacji. Jednak sama informacja "ta sama metoda" nie jest najsilniejszym czynnikiem różnicującym, bo dokładność jest w dużej mierze ograniczona przez parametry użytego sprzętu.
Czy ten sam przyrząd oznacza, że wyniki będą równie dokładne?
Zwykle sprzyja to porównywalności dokładności, ale nie daje pełnej gwarancji. Dokładność może się pogorszyć przez złą rektyfikację/kalibrację, uszkodzenie, błędną centrowanie, złe warunki lub niewłaściwą technikę pomiaru. Mimo to "ten sam przyrząd" nie jest typową przyczyną różnej dokładności.
Czy ten sam obserwator może wykonać pomiary o różnej dokładności?
Tak, jeśli zmienią się warunki lub sprzęt albo jeśli obserwator popełni błędy wykonawcze. Jednak w pytaniach testowych czynnik "ten sam obserwator" zwykle oznacza stałość warunków osobowych, a nie przyczynę różnic. Kluczowe jest, co zmienia parametry techniczne pomiaru.
Jak na egzaminie rozpoznać pytania o źródła błędów pomiaru?
Szukaj słów: "dokładność", "niepewność", "błędy", "rozbieżności", "powtarzalność". Następnie przyporządkuj je do źródeł: instrument, metoda, obserwator, warunki. Jeśli w odpowiedziach jest zmiana przyrządu, często jest to najsilniejszy i najbardziej bezpośredni powód zmiany dokładności.
Jakie błędy instrumentalne najczęściej obniżają dokładność pomiaru?
To zależy od rodzaju sprzętu, ale typowo są to błędy osi, kolimacji, kompensatora, niewłaściwa adiustacja oraz ograniczona rozdzielczość odczytu. Nawet niewielkie odchylenia konstrukcyjne lub kalibracyjne mogą powodować zauważalną zmianę niepewności obserwacji.
Kiedy warto porównywać wyniki z różnych instrumentów w pracy geodety?
Gdy wykonujesz kontrolę jakości, łączysz dane z różnych ekip lub etapów, albo weryfikujesz pomiar powtórzony. Trzeba wtedy uwzględnić, że różne przyrządy mogą dawać różną dokładność i przed połączeniem danych warto sprawdzić zgodność klas dokładności i warunków wykonania.
Jak przygotować się do zadań o dokładności i niepewności w geodezji?
Ucz się mapy pojęć: źródła błędów (instrument–metoda–człowiek–warunki) oraz skutki (dokładność, precyzja, niepewność). Przećwicz przykłady: co zmienia się przy zmianie instrumentu, a co przy zmianie metody. Pomaga też czytanie specyfikacji sprzętu i ich parametrów dokładności.
info

Statystycznie 49% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: ""Niejednakowo dokładne" spostrzeżenia bezpośrednie występują wtedy, gdy zmienia się instrument, bo różne przyrządy mają inne parametry dokładnościowe (np. rozdzielczość odczytu, błędy instrumentalne)."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z metrologii geodezyjnej (działy: błędy pomiarów, dokładność, niepewność)
  • Instrukcje użytkowania i specyfikacje techniczne przyrządów geodezyjnych (parametry dokładnościowe, rozdzielczość odczytu)
  • Materiały dydaktyczne szkoły/OKE dotyczące podstaw teorii błędów w geodezji
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego