KWALIFIKACJA GIW2 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 19.
Sprzęt filtrujący klasy 2 stosuje się, gdy wartość stężenia pyłu W na stanowisku pracy zawarta jest w przedziale
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Klasa 2 (P2/FFP2) jest dobierana wtedy, gdy zapylenie na stanowisku pracy przekracza 4-krotność NDS, ale nie jest większe niż 10-krotność NDS.
Niższe zakresy dotyczą klasy 1, a wyższe (powyżej 10×NDS) wymagają klasy 3, o większej skuteczności filtracji.

Pełne wyjaśnienie:

Dobór sprzętu filtrującego do pyłów opiera się na porównaniu zmierzonego stężenia pyłu W z wartością NDS dla danego czynnika. W praktyce często posługuje się wielokrotnością NDS (np. 6×NDS oznacza, że stężenie jest sześciokrotnie wyższe od dopuszczalnego średniego poziomu).

Sprzęt filtrujący klasy 2 (odpowiedniki oznaczeń P2/FFP2) przeznaczony jest do sytuacji, gdy zapylenie jest istotne, ale nie ekstremalne: powyżej 4×NDS i do 10×NDS. To zakres pośredni między klasą 1 a klasą 3.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • 2×NDS < W < 4×NDS oraz 1×NDS < W < 2×NDS odpowiadają warunkom, w których zwykle wystarcza klasa 1 (niższy poziom ochrony). Wybór klasy 2 byłby tu nadmierny względem typowego doboru opartego na progach wielokrotności NDS.
  • 10×NDS < W < 20×NDS wskazuje na wysokie przekroczenia, dla których stosuje się klasę 3 (P3/FFP3) o wyższej skuteczności filtracji.

W górnictwie podziemnym właściwy dobór ma znaczenie praktyczne: przy pracach powodujących zapylenie (urabianie, przesyp, transport) należy uwzględnić zarówno wyniki pomiarów, jak i prawidłowe dopasowanie ochrony do twarzy oraz zasady wymiany/zużycia określone przez producenta.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
NDS to najwyższe dopuszczalne stężenie – średnia ważona z 8 godzin pracy, która nie powinna powodować negatywnych skutków zdrowotnych. W doborze ochrony dróg oddechowych porównuje się pomiar pyłu z NDS i często używa się wielokrotności, np. 6×NDS.
Oznacza to, że zmierzone stężenie pyłu W jest większe niż 4-krotność NDS, ale mniejsze niż 10-krotność NDS. Taki przedział wskazuje na potrzebę zastosowania ochrony klasy 2 (P2/FFP2), czyli wyższej niż klasa 1, ale jeszcze nie klasy 3.
Klasy 1–3 odpowiadają rosnącemu poziomowi ochrony (skuteczności filtracji i dopuszczalnemu poziomowi narażenia). Klasa 2 jest rozwiązaniem pośrednim: gdy zapylenie jest już wyraźnie podwyższone (powyżej 4×NDS), ale nie osiąga poziomów wymagających klasy 3 (powyżej 10×NDS).
Najczęściej myli się "górną granicę ochrony" z całym zakresem (np. pamięta się tylko "do 10×NDS" i pomija dolną granicę 4×NDS). Częsty jest też błąd przenoszenia zasad między filtrami P a półmaskami FFP oraz ignorowanie dopasowania do twarzy.
Dzielisz wartość zmierzoną W przez NDS dla danego pyłu: k = W/NDS. Jeśli np. W = 6 mg/m³, a NDS = 1 mg/m³, to k = 6, czyli 6×NDS. Następnie dobierasz klasę ochrony odpowiednią do uzyskanego przedziału.
Gdy zapylenie jest wyższe i wchodzi w zakres powyżej 10×NDS (np. 10–20×NDS dla typowych półmasek filtrujących). Wtedy klasa 2 może być niewystarczająca. Ostateczny dobór zależy też od rodzaju pyłu i wymagań producenta sprzętu.
Nie. P2 to klasa filtra przeciwpyłowego (zwykle element wymienny w masce), a FFP2 to klasa półmaski filtrującej (jednorazowej lub wielorazowej). Obie kategorie mogą odpowiadać zbliżonemu poziomowi ochrony przed cząstkami, ale mają różną konstrukcję i zasady użytkowania.
Nawet najlepszy materiał filtracyjny nie zadziała właściwie, jeśli powietrze "ucieka" bokami przez nieszczelności. W zapylonym środowisku podziemnym nieszczelność znacząco obniża realny współczynnik ochrony. Dlatego liczy się dobór rozmiaru, prawidłowe założenie i kontrola szczelności.
Pomiary dostarczają wartości W, którą porównuje się z NDS. Bez danych pomiarowych dobór jest "na oko" i może być zbyt słaby lub zbyt rygorystyczny. W górnictwie wyniki pomiarów pomagają też ocenić skuteczność wentylacji i organizacji pracy w strefach pyłowych.
Ucz się mapowania klas do wielokrotności NDS oraz do poziomu toksyczności i skuteczności filtracji. Ćwicz na krótkich przykładach: policz k = W/NDS i wskaż klasę. Na egzaminie zwracaj uwagę na przedziały (od–do), bo to częste miejsce pomyłek.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 47% zdających egzamin. trudne

Źródła:

  • PN-EN 149:2001+A1:2009, Sprzęt ochrony układu oddechowego — Półmaski filtrujące chroniące przed cząstkami — Wymagania, badanie, znakowanie
  • PN-EN 143:2004, Sprzęt ochrony układu oddechowego — Filtry chroniące przed cząstkami — Wymagania, badanie, znakowanie
  • Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z 12 czerwca 2018 r. w sprawie najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy, Dz.U. 2018 poz. 1286

Materiały:

  • PN-EN 149:2001+A1:2009 – wymagania dla półmasek filtrujących chroniących przed cząstkami
  • PN-EN 143:2004 – filtry chroniące przed cząstkami (wymagania, badania, oznakowanie)
  • Teksty jednolite i komunikaty dot. NDS/NDSCh/NDSP oraz tabele wartości NDS dla pyłów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego