KWALIFIKACJA EKA5 - STYCZEŃ 2012

PYTANIE NR 6.
Środki trwałe w budowie wchodzą w skład
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Środki trwałe w budowie to nakłady na wytworzenie lub montaż środka trwałego przed jego przyjęciem do używania. W bilansowej klasyfikacji pozostają częścią rzeczowych aktywów trwałych, a nie aktywów obrotowych ani inwestycji (krótkoterminowych czy długoterminowych).

Pełne wyjaśnienie:

Pozycja "środki trwałe w budowie" obejmuje koszty (nakłady) ponoszone na wytworzenie, budowę, montaż lub ulepszenie składnika majątku, który docelowo będzie środkiem trwałym, ale na dany dzień bilansowy nie jest jeszcze kompletny, zdatny do użytkowania lub nie został formalnie przyjęty do używania.

Kluczowe jest tu rozumowanie: skoro efekt końcowy ma służyć jednostce przez dłuższy okres i będzie kwalifikowany jako środek trwały, to również etap "w toku" klasyfikuje się w grupie rzeczowych aktywów trwałych. Nie jest to zapas ani typowy składnik przeznaczony do szybkiego obrotu, więc nie zalicza się do aktywów obrotowych.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "rzeczowych aktywów obrotowych" – aktywa obrotowe dotyczą składników zużywanych lub realizowanych zwykle w krótkim okresie (np. zapasy, należności krótkoterminowe, środki pieniężne). Budowany środek trwały nie spełnia tej logiki "obrotu".
  • "inwestycji krótkoterminowych" – inwestycje krótkoterminowe to lokowanie wolnych środków (np. instrumenty finansowe, lokaty) z zamiarem szybkiej realizacji. Nakłady na budowę własnego środka trwałego nie są inwestycją w tym znaczeniu bilansowym.
  • "inwestycji długoterminowych" – choć horyzont jest dłuższy, inwestycje długoterminowe odnoszą się do lokowania kapitału (np. udziały, nieruchomości inwestycyjne, długoterminowe instrumenty). "Środki trwałe w budowie" to kategoria dotycząca rzeczowych aktywów operacyjnych, a nie lokat kapitałowych.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawia się "w budowie" lub "w toku", najpierw ustal, czym ma być efekt końcowy. Jeżeli efektem ma być środek trwały używany w działalności, to właściwą grupą będą rzeczowe aktywa trwałe.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To nakłady ponoszone na wytworzenie lub przygotowanie środka trwałego do używania (np. budowa, montaż, modernizacja), zanim zostanie on przyjęty do użytkowania. Do tego momentu nie jest jeszcze amortyzowany, ale nadal wykazuje się go jako składnik aktywów trwałych.
Bo celem tych nakładów jest uzyskanie składnika majątku używanego długoterminowo w działalności jednostki. Aktywa obrotowe są przeznaczone do sprzedaży, zużycia lub spłaty w krótkim cyklu operacyjnym, a "w budowie" nie oznacza "do obrotu".
Nie. Inwestycje (krótko- lub długoterminowe) zwykle oznaczają lokowanie kapitału dla zysku (np. papiery wartościowe, udziały, nieruchomości inwestycyjne). "Środki trwałe w budowie" dotyczą budowy własnych składników rzeczowych wykorzystywanych operacyjnie.
Wtedy, gdy jest kompletny, zdatny do użytkowania i zostaje przyjęty do używania zgodnie z procedurą jednostki. Od tego momentu zwykle przenosi się go z pozycji "w budowie" na "środki trwałe" i rozpoczyna amortyzację bilansową.
Najczęściej są to protokoły odbioru, dokument OT (przyjęcie środka trwałego), faktury końcowe, a przy inwestycjach budowlanych także dokumenty techniczne i formalne odbioru. W praktyce liczy się, by z dokumentów wynikała kompletność i gotowość do używania.
Najczęściej mylą "budowę" z "inwestycją" i automatycznie wybierają odpowiedzi o inwestycjach krótko- lub długoterminowych. Drugi błąd to traktowanie wszystkiego "w toku" jako obrotowego. Pomaga pytanie kontrolne: jaki będzie efekt końcowy?
Zasadniczo nie amortyzuje się ich, dopóki nie są przyjęte do używania jako kompletne i zdatne. Amortyzacja dotyczy środka trwałego wykorzystywanego w działalności. W zadaniach egzaminacyjnych to częsty "haczyk" sprawdzający moment rozpoczęcia amortyzacji.
Produkcja w toku (zapas) dotyczy wyrobów przeznaczonych do sprzedaży lub dalszego przetworzenia. Środek trwały w budowie dotyczy składnika, który ma służyć jednostce długoterminowo (np. maszyna, linia, budynek). Kryterium to przeznaczenie: sprzedaż vs używanie.
To np. montowana maszyna produkcyjna, rozbudowywany budynek magazynowy, wdrażana linia technologiczna wymagająca instalacji, albo modernizacja środka trwałego, która jeszcze nie została zakończona i nie zwiększyła wartości użytkowej w sposób ostateczny.
Warto ćwiczyć na przykładach: przyporządkowywać pozycje do aktywów trwałych/obrotowych i odróżniać "inwestycje" od "rzeczowych aktywów". Dobrą metodą jest lista kontrolna: cel używania, przewidywany okres, możliwość szybkiego zbycia oraz moment przyjęcia do używania.
info

Około 66% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Środki trwałe w budowie to nakłady na wytworzenie lub montaż środka trwałego przed jego przyjęciem do używania."

Źródła:

  • Ministerstwo Finansów – Komitet Standardów Rachunkowości (strona z listą/odsyłaczami do standardów): https://www.gov.pl/web/finanse/komitet-standardow-rachunkowosci (dostęp 2026-03-01)

Materiały:

  • Ustawa o rachunkowości – część dotycząca sprawozdań finansowych i struktury bilansu (ISAP)
  • Materiały dydaktyczne do EKA.7 dotyczące bilansu i klasyfikacji aktywów
  • Przykładowe wzory bilansu oraz zadania z kwalifikowania pozycji bilansowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego