Określenia "statek nawietrzny" i "statek zawietrzny" opisują w praktyce manewrowej, w jaką stronę jednostka ma tendencję obrotu pod wpływem wiatru bocznego (przy typowym utrzymywaniu ruchu postępowego i pracy steru).
Jeżeli jednostka jest nawietrzna, to działanie bocznego wiatru wywołuje moment, który powoduje ostrzenie, czyli zwracanie dziobu w stronę wiatru. Dlatego poprawna jest odpowiedź: "dziobem pod wiatr."
Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują do definicji tendencji "nawietrznej"?
- "burtą do wiatru." – ustawienie burtą prostopadle do kierunku wiatru nie opisuje charakterystycznej tendencji obrotu (ostrzenia/odpadania), tylko geometryczne ustawienie względem wiatru. W praktyce statek może być chwilowo ustawiony burtą, ale pytanie dotyczy tego, w którą stronę "sam" będzie się obracał.
- "burtą z wiatrem." – sformułowanie jest nieprecyzyjne w sensie fizycznym (burta nie może być jednocześnie "z wiatrem" jak kurs), a dodatkowo nie odpowiada klasycznemu rozróżnieniu na ostrzenie (dziób pod wiatr) i odpadanie (dziób od wiatru).
- "rufą pod wiatr." – to odpowiadałoby sytuacji przeciwnej, czyli tendencji, aby dziób odchodził od wiatru (odpadanie), typowej dla jednostki określanej jako zawietrzna.
Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj skutek, nie słowo. "Nawietrzny" → "ciągnie na wiatr" → dziób pod wiatr (ostrzy). "Zawietrzny" → "ucieka z wiatrem" → dziób od wiatru (odpada). To ułatwia wybór odpowiedzi nawet przy stresie egzaminacyjnym.
