KWALIFIKACJA MOT5 - PAŹDZIERNIK 2013

PYTANIE NR 13.
Stosowanie zbyt bogatej mieszanki paliwowo-powietrznej do zasilania silnika objawia się pokryciem izolatora świecy zapłonowej nalotem w kolorze
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Bogata mieszanka (nadmiar paliwa względem powietrza) sprzyja niecałkowitemu spalaniu i odkładaniu się sadzy. Skutkiem jest ciemny, czarny nalot na izolatorze świecy zapłonowej. Barwy jasne (białoszare) częściej wiąże się z przegrzewaniem lub zbyt ubogą mieszanką.

Pełne wyjaśnienie:

Wygląd świecy zapłonowej jest klasycznym narzędziem diagnostyki w silniku o zapłonie iskrowym, ponieważ odzwierciedla warunki spalania w cylindrze. Przy zbyt bogatej mieszance paliwowo-powietrznej (za dużo paliwa w stosunku do dostępnego tlenu) spalanie ma większą skłonność do niepełnego przebiegu. W takich warunkach część węgla z paliwa nie ulega całkowitemu utlenieniu i tworzy sadzę, która osadza się m.in. na izolatorze świecy.

Dlatego odpowiedź "czarnym" jest właściwa: czarny, matowy nalot to typowy objaw okopcenia wynikającego z bogatej mieszanki, długiej pracy na niedogrzanym silniku lub innych warunków sprzyjających niedopalaniu.

  • "błękitnym" nie jest typową barwą nalotu od bogatej mieszanki; odcienie niebieskawe w praktyce częściej kojarzą się z innymi zjawiskami (np. spalaniem oleju i jego dodatków), a nie z samym wzbogaceniem mieszanki.
  • "brunatnym" może występować jako umiarkowany osad/odbarwienie związane z dodatkami paliwa lub normalną pracą, ale nie jest charakterystycznym, jednoznacznym objawem "zbyt bogatej" mieszanki.
  • "białoszarym" częściej opisuje warunki zbyt wysokiej temperatury pracy świecy/komory spalania, ubogą mieszankę lub przegrzewanie, czyli kierunek przeciwny do "zbyt bogatej".

W praktyce warsztatowej warto łączyć oględziny świec z diagnostyką sterownika (np. korekty paliwowe, odczyty czujników) i oceną układu dolotowego, ponieważ na kolor i rodzaj osadu wpływają też: stan filtra powietrza, szczelność dolotu, temperatura pracy oraz stan układu zapłonowego.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Czarny nalot zwykle oznacza okopcenie sadzą, czyli efekt niepełnego spalania. Najczęstą przyczyną jest zbyt bogata mieszanka (za dużo paliwa), ale wpływ mogą mieć też: częsta jazda na krótkich odcinkach, niedogrzanie silnika, słaby zapłon lub zanieczyszczony filtr powietrza.
Przy bogatej mieszance brakuje tlenu do całkowitego spalenia paliwa. Część węgla nie utlenia się w pełni i tworzy cząstki sadzy. Te cząstki osadzają się na elementach w komorze spalania, w tym na izolatorze świecy, tworząc ciemny (czarny) nalot.
Nalot od bogatej mieszanki bywa suchy, sadzowy i matowy. Przy spalaniu oleju osad częściej jest tłusty, mokry, czasem z odcieniem niebieskawym lub z wyraźnym zapachem oleju. Dodatkowo mogą wystąpić ubytki oleju i dymienie na niebiesko, zwłaszcza po postoju.
Typowe przyczyny to m.in. ograniczony dopływ powietrza (zabrudzony filtr, problem w dolocie), błędne wskazania czujników (np. temperatury lub przepływu), nieszczelny wtryskiwacz, zbyt wysokie ciśnienie paliwa albo błędy adaptacji sterownika. Diagnostykę warto połączyć z odczytem danych bieżących.
Zwykle nie. Jasny (białoszary) wygląd izolatora częściej łączy się z warunkami "gorącymi": zbyt wysoką temperaturą pracy świecy, przegrzewaniem lub ubogą mieszanką. W praktyce trzeba oceniać też inne objawy (temperatura, korekty paliwowe, błędy sterownika), bo sama barwa nie zawsze jest jedyną wskazówką.
Najlepiej oceniać świecę po pracy silnika w typowych warunkach obciążenia, a nie tylko po krótkim rozruchu. Należy ostrożnie wykręcić świecę na zimnym silniku (jeśli zaleca to producent), obejrzeć izolator i elektrody w dobrym świetle oraz porównać świece między cylindrami.
Może pojawić się przy częstej jeździe miejskiej na krótkich dystansach, gdy silnik nie osiąga temperatury roboczej, oraz przy długiej pracy na biegu jałowym. W takich warunkach spalanie jest mniej efektywne i osady narastają. Warto wtedy wykonać jazdę testową i dopiero ponownie ocenić świece.
Częsty błąd to ocenianie wyłącznie koloru bez sprawdzenia, czy nalot jest suchy czy tłusty. Inny błąd to wyciąganie wniosków po samej świecy z jednego cylindra, bez porównania pozostałych. W praktyce łączy się oględziny z diagnostyką komputerową i kontrolą dolotu oraz paliwa.
Tak. Słaba iskra, przerwy zapłonu lub nieprawidłowa praca cewki mogą powodować niedopalanie mieszanki, a wtedy rośnie ilość sadzy. Objawem może być czarny nalot oraz pogorszenie pracy silnika. Dlatego przy okopconych świecach sprawdza się też układ zapłonowy, nie tylko zasilanie.
Pomocne są korekty paliwowe (krótkoterminowe i długoterminowe), sygnał sondy lambda oraz parametry związane z dawkowaniem paliwa i powietrza. Jeżeli sterownik stale "odejmuje" paliwo, może to wskazywać na tendencję do zbyt bogatej mieszanki. Interpretacja powinna uwzględniać warunki pracy silnika.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 68% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Bogata mieszanka (nadmiar paliwa względem powietrza) sprzyja niecałkowitemu spalaniu i odkładaniu się sadzy."

Źródła:

  • NGK Spark Plugs (NGK/NTK) – poradnik/guide "Spark Plug Diagnosis / Plug Reading" (strona tematyczna dot. odczytu nalotów), https://www.ngkntk.com/ (sekcja: tech support/plug reading) - dostęp 2026-02-28
  • DENSO – materiały techniczne "Spark Plug Condition / How to read a spark plug" (opis stanów świec i przyczyn osadów), https://www.denso-am.eu/ (sekcja wsparcia technicznego) - dostęp 2026-02-28
  • Bosch – materiały szkoleniowe/techniczne z zakresu układów zapłonowych i oceny świec (działy: ignition systems, spark plugs), https://www.boschaftermarket.com/ (sekcja technical) - dostęp 2026-02-28

Materiały:

  • Poradniki producentów świec dotyczące interpretacji nalotów
  • Podręczniki serwisowe silników ZI (diagnostyka układu zasilania i zapłonu)
  • Materiały szkoleniowe z diagnostyki OBD i korekt paliwowych (STFT/LTFT)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego