W towaroznawstwie i praktyce sprzedaży detalicznej pojęcie substytutu oznacza produkt, który może zastąpić inny produkt w typowym zastosowaniu klienta. Dla masła (tłuszczu mlecznego używanego m.in. do smarowania pieczywa i gotowania) najczęściej wskazuje się margarynę, ponieważ jest to również tłuszcz do smarowania i obróbki kulinarnej, sprzedawany zwykle w podobnej postaci (kostka, kubek) i używany w podobny sposób.
Dlaczego pozostałe propozycje nie pasują jako substytut masła w prostym ujęciu handlowym?
- "mleko." – jest produktem płynnym, o zupełnie innym zastosowaniu. Nie zastępuje masła w funkcji "tłuszczu do smarowania".
- "śmietana." – mimo że zawiera tłuszcz, jest produktem fermentowanym/płynnym lub półpłynnym, stosowanym inaczej (np. do sosów, zup). Nie jest typowym zamiennikiem masła do smarowania.
- "ser." – to produkt stały o innej strukturze i przeznaczeniu (plastry, twaróg, sery dojrzewające). Może być dodatkiem do pieczywa, ale nie zastępuje masła jako tłuszczu w tym samym sensie.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy substytutu w sprzedaży, najpierw pomyśl o funkcji produktu (do czego klient go używa), a dopiero potem o jego pochodzeniu (mleczny/roślinny) czy o tym, w jakim dziale stoi na półce.
W praktyce sprzedawcy taka wiedza pomaga szybko zaproponować alternatywę: gdy klient szuka masła, najbliższym funkcjonalnie zamiennikiem w tej grupie asortymentowej będzie margaryna (lub inne tłuszcze do smarowania), a nie mleko, śmietana czy ser.