KWALIFIKACJA SPL1 - CZERWIEC 2020 (test 2)

PYTANIE NR 3.
Surowce oraz materiały składowane w magazynie wykorzystywane do wytwarzania wyrobu już wycofanego z produkcji stanowią zapas
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zapas "zbędny" to materiały i surowce utrzymywane w magazynie, które nie będą już wykorzystane zgodnie z przeznaczeniem (np. do produkcji), bo wyrób został wycofany.
Skoro nie ma planu dalszego wytwarzania tego wyrobu, taki stan zapasu nie spełnia funkcji sezonowej, rezerwowej ani promocyjnej.

Pełne wyjaśnienie:

W gospodarce magazynowej zapasy klasyfikuje się m.in. według celu utrzymywania oraz przydatności. Opis wskazuje na surowce i materiały, które były przeznaczone do wytwarzania wyrobu, ale ten wyrób został już wycofany z produkcji. To oznacza, że w typowym toku działalności nie ma już zapotrzebowania produkcyjnego na te pozycje.

W takiej sytuacji najbardziej trafne jest określenie "zapas zbędny", czyli zapas, który z perspektywy planów produkcyjnych nie jest potrzebny i powinien zostać zagospodarowany w inny sposób (np. sprzedaż, zwrot, przeniesienie zastosowania, likwidacja) albo przynajmniej wyraźnie zidentyfikowany jako ryzykowny kosztowo.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?

  • "Sezonowy" dotyczy utrzymywania zapasu z powodu sezonowych wahań popytu lub podaży/produkcji. Tu przyczyną nie jest sezonowość, tylko zakończenie produkcji.
  • "Rezerwowy" oznacza zapas utrzymywany na wypadek nieprzewidzianych zdarzeń (opóźnień dostaw, awarii, skoków zapotrzebowania), ale nadal w warunkach, gdy materiał może być potrzebny do bieżącej działalności. Przy wycofaniu wyrobu z produkcji uzasadnienie rezerwowe zanika.
  • "Promocyjny" wiąże się z działaniami sprzedażowo-marketingowymi (np. przygotowaniem podaży pod akcję promocyjną). Opis odnosi się do produkcji wycofanego wyrobu, a nie do planowanej promocji.

W praktyce magazyniera-logistyka rozpoznanie zapasu zbędnego jest ważne, bo taki zapas generuje koszty składowania i ryzyko utraty wartości (przeterminowanie, starzenie, dezaktualizacja). Na egzaminie warto zwracać uwagę na słowa-klucze: "wycofany", "nieużywany", "brak zapotrzebowania" – zwykle kierują one do kategorii zapasu zbędnego.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):

Zapas zbędny to stan materiałów lub towarów, które w aktualnych planach działalności nie będą wykorzystane zgodnie z przeznaczeniem, więc nie ma uzasadnienia do ich dalszego utrzymywania.

W praktyce oznacza to koszty i potrzebę decyzji: sprzedaż, zwrot, zmiana zastosowania lub likwidacja.

Bo znika podstawowy cel utrzymywania tych materiałów: zasilanie produkcji danego wyrobu.

Jeżeli nie ma planu wznowienia produkcji ani alternatywnego użycia, zapas nie pełni funkcji zabezpieczającej ani sezonowej. Zwykle staje się pozycją do zagospodarowania, a nie do utrzymywania.

Zapas rezerwowy utrzymuje się celowo "na wypadek" (opóźnień dostaw, awarii, wahań), ale nadal jest realna możliwość zużycia w bieżącej działalności.

Zapas zbędny nie ma już uzasadnienia w planach (np. produkt wycofany), więc prawdopodobieństwo użycia jest znikome lub zerowe.

Zapas sezonowy tworzy się, gdy popyt lub produkcja ma wyraźne wahania w ciągu roku (np. sezon świąteczny, sezon budowlany).

Jego celem jest przygotowanie się na przewidywalny okres wzmożonej sprzedaży/zużycia. Nie wynika z wycofania wyrobu, tylko z cykliczności rynku.

Zwykle pojęcie zapasu promocyjnego odnosi się do towarów przeznaczonych do akcji promocyjnych (zwiększona dostępność, ekspozycja, sprzedaż).

Może pośrednio wpływać na surowce (np. większa produkcja pod promocję), ale w pytaniu nie ma mowy o promocji, tylko o wycofaniu wyrobu, więc ta kategoria nie pasuje.

Najczęściej: identyfikacja i oznaczenie pozycji, analiza możliwości alternatywnego użycia, sprzedaż/wyprzedaż, zwrot do dostawcy (jeśli możliwe) lub utylizacja.

Ważne jest też ograniczenie dalszych zakupów oraz aktualizacja danych w systemie magazynowym.

Zapas zbędny generuje koszty powierzchni, obsługi i zamrożonego kapitału oraz zwiększa ryzyko uszkodzeń, starzenia, przeterminowania lub utraty wartości.

Może też utrudniać kompletację i inwentaryzację, bo zwiększa liczbę indeksów w lokalizacjach.

Najczęściej po zmianie asortymentu, wycofaniu produktu, zmianie technologii, przejściu na nowego dostawcę/komponent albo po błędnym prognozowaniu popytu.

Momentem sygnałowym jest brak planów zużycia w MRP/planie produkcji lub długotrwały brak wydań z magazynu.

Częsty błąd to mylenie "rezerwowego" ze "zbędnym" (bo oba mogą "leżeć" w magazynie). Różnica tkwi w celu: rezerwowy ma przyszłe uzasadnienie, zbędny go nie ma.

Inny błąd to kojarzenie "sezonowy" z długim składowaniem zamiast z sezonowością popytu.

Ucz się poprzez krótkie scenariusze: co się stało (sezonowość, awaria, promocja, wycofanie), jaki jest cel utrzymywania, czy istnieje plan zużycia.

Pomaga tabela: kategoriapowódprzykład. Na egzaminie szukaj słów-kluczy w treści.

info

Statystycznie 71% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Źródła:

  • Słownik języka polskiego PWN, hasło "zbędny" (znaczenie potoczne pomocne w interpretacji odpowiedzi): https://sjp.pwn.pl/sjp/zbedny;2547406.html (dostęp 2026-03-02)
  • Wikipedia (PL), artykuł "Zapasy" (ujęcie ogólne zagadnienia zapasów i ich funkcji): https://pl.wikipedia.org/wiki/Zapasy (dostęp 2026-03-02)
  • Encyklopedia Zarządzania, hasło/artykuł dotyczący zapasów i ich klasyfikacji (opracowanie ogólne): https://mfiles.pl/pl/index.php/Zapasy (dostęp 2026-03-02)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z gospodarki magazynowej dotyczące klasyfikacji zapasów
  • Notatki z zajęć/logistyki: rodzaje zapasów i ich funkcje
  • Ćwiczenia: przykłady sytuacyjne rozpoznawania typu zapasu w magazynie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego