KWALIFIKACJA ELM2 + ELM5 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 13.
Symbol graficzny jakiej bramki logicznej przedstawiono na rysunku?
Ilustracja przedstawia symbol graficzny bramki logicznej Ex-NOR, co jest istotne w kontekście egzaminu zawodowego dla
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Bramka Ex-NOR (XNOR) to bramka równoważności: na wyjściu daje "1", gdy wejścia mają ten sam stan (00 lub 11).
Jej symbol jest jak XOR, ale z dodatkowym kółkiem (negacją) na wyjściu, co oznacza odwrócenie wyniku XOR.

Pełne wyjaśnienie:

Bramka Ex-NOR (XNOR) jest nazywana bramką równoważności, ponieważ jej wyjście ma stan wysoki wtedy, gdy wejścia są jednakowe (00 lub 11). W praktyce można ją zapamiętać jako "porównywarkę bitów": sygnalizuje zgodność.

Od strony zapisu funkcji logicznej XNOR jest negacją XOR. Oznacza to, że jeśli XOR daje "1" dla różnych wejść, to XNOR w tych samych przypadkach da "0", a "1" pojawi się dla wejść identycznych.

Na schematach graficznych kluczowa jest konwencja symboli:

  • symbol XOR wygląda podobnie do OR, ale ma dodatkową krzywą linię po stronie wejść (druga "ścianka");
  • kółko (tzw. bąbelek) na wyjściu oznacza negację sygnału wyjściowego;
  • dlatego XNOR rozpoznaje się jako XOR + negacja na wyjściu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?

  • Ex-OR (XOR) nie ma negacji na wyjściu, więc nie spełnia własności "1 dla zgodnych wejść".
  • NAND jest negacją AND i ma symbol AND z kółkiem na wyjściu; jego kształt bazowy to AND, a nie XOR.
  • AND to koniunkcja bez negacji i nie ma cechy charakterystycznej XOR (dodatkowej krzywej po stronie wejść).

Wskazówka egzaminacyjna: gdy wahasz się między XOR i XNOR, szukaj kółka negacji na wyjściu. Jeśli jest, wynik jest odwrócony, czyli chodzi o XNOR (Ex-NOR).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Bramka Ex-NOR (XNOR) to bramka równoważności: na wyjściu daje 1, gdy wejścia są takie same (00 lub 11). Stosuje się ją m.in. do porównywania bitów, wykrywania zgodności sygnałów oraz w prostych układach kontroli poprawności.
XNOR to XOR z negacją na wyjściu. Na symbolu szukaj kółka (tzw. bąbelka) na wyjściu: jeśli jest, to wynik jest odwrócony i jest to XNOR. Bez kółka na wyjściu będzie XOR.
Ponieważ zwraca stan wysoki, gdy wejścia są równoważne (takie same): 0 i 0 albo 1 i 1. Ta własność odpowiada logicznemu sprawdzaniu "czy A i B są takie same?".
XNOR ma wyjście 1 dla zgodnych wejść: 00 → 1 oraz 11 → 1. Dla różnych wejść daje 0: 01 → 0 i 10 → 0. To dokładnie negacja zachowania XOR.
Kółko na wyjściu oznacza inwersję, czyli negację sygnału wyjściowego. Innymi słowy, bramka realizuje funkcję bazową (np. AND, XOR), a następnie odwraca wynik. Dlatego AND z kółkiem to NAND, a XOR z kółkiem to XNOR.
Tak, to ta sama funkcja logiczna. W praktyce spotyka się różne zapisy nazwy: Ex-NOR, XNOR lub "równoważność". Na egzaminie liczy się rozpoznanie funkcji i symbolu, niezależnie od wariantu nazewnictwa.
XNOR bywa używana w porównywarkach bitów i słów, w układach wykrywania zgodności sygnałów, w elementach kontroli parzystości (w połączeniach z innymi bramkami) oraz w logice sterującej, gdzie warunek ma zajść tylko przy zgodnych stanach wejść.
NAND też ma kółko negacji na wyjściu, więc łatwo go wybrać "na skróty". Różnica jest w kształcie bazowym: NAND to AND + negacja, a XNOR to XOR + negacja. Trzeba sprawdzić, czy symbol przypomina AND czy XOR.
XOR jest podobny do OR, ale ma dodatkową krzywą linię po stronie wejść (jakby "podwójną ściankę"). OR tej dodatkowej linii nie ma. Jeśli do symbolu XOR dołożone jest kółko na wyjściu, wtedy mamy XNOR.
Najskuteczniej działa zestaw: symbole + tabele prawdy. Ucz się parami: AND/NAND, OR/NOR, XOR/XNOR. Zapamiętaj regułę: kółko = negacja. Rozwiązuj krótkie testy obrazkowe, aż rozpoznanie będzie automatyczne.
info

Około 58% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Bramka_logiczna — dostęp 2026-02-27
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Bramka_XOR — dostęp 2026-02-27
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Bramka_XNOR — dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Podręczniki do podstaw techniki cyfrowej (rozdziały: bramki logiczne, symbole, tabele prawdy)
  • Notatki/ściągi z tabelami prawdy bramek XOR i XNOR oraz zasadą "bąbelek = negacja"
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych z rozpoznawania symboli na schematach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego