KWALIFIKACJA BUD9 - STYCZEŃ 2017 (test 2)

PYTANIE NR 22.
Szerokość b dna wykopu dla gazociągu jest zależna od średnicy D rury i wynosi:
— dla rur o średnicy < 700 mm; b = D + 0,4 m,
— dla rur o średnicy > 700 mm; b = 1,7 D.
Określ minimalną szerokość dna wykopu dla przewodu gazociągowego DN 250.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dla przewodu DN 250 przyjmujemy D = 250 mm = 0,25 m. Ponieważ 250 mm jest mniejsze niż 700 mm, stosuje się zależność b = D + 0,4 m. Po podstawieniu otrzymujemy b = 0,25 + 0,4 = 0,65 m, czyli minimalną szerokość dna wykopu.

Pełne wyjaśnienie:

Szerokość dna wykopu b dobiera się w zależności od średnicy rury D, aby zapewnić przestrzeń roboczą potrzebną przy układaniu przewodu oraz wykonaniu obsypki i zagęszczenia gruntu.

W zadaniu podano dwie zależności:

  • dla rur o średnicy mniejszej niż 700 mm: b = D + 0,4 m,
  • dla rur o średnicy większej niż 700 mm: b = 1,7D.

Dla przewodu DN 250 należy najpierw poprawnie odczytać średnicę: DN 250 oznacza 250 mm, czyli 0,25 m. Następnie sprawdza się warunek wyboru wzoru: 250 mm < 700 mm, więc właściwy jest wariant addytywny.

Obliczenie krok po kroku:

  • konwersja: 250 mm = 0,25 m,
  • podstawienie: b = 0,25 m + 0,4 m,
  • wynik: b = 0,65 m.

Odpowiedź "0,65 m" jest poprawna, bo wynika bezpośrednio z zastosowania właściwego wzoru i prawidłowych jednostek. Pozostałe propozycje są typowymi skutkami błędów: "0,43 m" może wynikać z nieuprawnionych przekształceń lub złego przeliczenia, "0,10 m" z pominięcia dodatku 0,4 m albo błędu jednostek, a "1,95 m" z użycia niewłaściwego wzoru 1,7D lub błędnego podstawienia D.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zaczynaj od sprawdzenia, czy średnica jest podana w mm czy w m, i dopiero potem wybieraj wariant wzoru według progu 700 mm.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
DN 250 oznacza średnicę nominalną 250 mm. W zadaniach obliczeniowych bardzo często trzeba ją przeliczyć na metry: 250 mm = 0,25 m. Dopiero po tej konwersji bezpiecznie podstawia się wartość do wzoru na szerokość wykopu.
Najpierw porównaj średnicę D z progiem 700 mm. Gdy D jest mniejsze niż 700 mm, stosuje się b = D + 0,4 m. Gdy D jest większe niż 700 mm, stosuje się b = 1,7D. Kluczowe jest pilnowanie jednostek.
Przeliczenie jest proste: dzielisz przez 1000. Czyli 250 mm / 1000 = 0,25 m. Ten krok eliminuje częsty błąd, gdy ktoś podstawia 250 do wzoru zapisanego w metrach i otrzymuje całkowicie nierealny wynik.
Dodatek 0,4 m tworzy minimalny zapas przestrzeni roboczej. Ułatwia ułożenie rury, wykonanie obsypki i zagęszczenie materiału wokół przewodu. Zbyt wąski wykop utrudnia prawidłowe wykonanie prac montażowych i robót ziemnych przy przewodzie.
Nie. W podanym wzorze b = D + 0,4 m wartość 0,4 m dotyczy całej szerokości dna wykopu, a nie "na stronę". Typowa pułapka to podwojenie tej wartości i zawyżenie wyniku. Zawsze czytaj uważnie zapis wzoru z treści zadania.
Najczęściej zdający: (1) nie zamieniają mm na m, (2) wybierają niewłaściwy wzór (np. 1,7D dla małej średnicy), (3) błędnie interpretują 0,4 m jako dodatek na każdą stronę, (4) zapisują wynik w złych jednostkach.
Wzór b = 1,7D stosuje się wtedy, gdy średnica rury D jest większa niż 700 mm (zgodnie z treścią zadania). W praktyce oznacza to duże przewody, gdzie szerokość wykopu rośnie proporcjonalnie do średnicy, aby zachować odpowiednią przestrzeń roboczą.
Na egzaminie najczęściej DN traktuje się jako wartość do podstawienia w milimetrach (np. DN 250 → 250 mm), o ile zadanie nie podaje inaczej. W praktyce technicznej mogą występować różnice między DN a średnicą zewnętrzną, ale w tym zadaniu decydują dane i wzory podane w treści.
Porównaj wynik z samą średnicą rury. Szerokość wykopu powinna być większa od średnicy, bo musi zostać miejsce na obsypkę i roboty montażowe. Jeśli wyjdzie mniej niż średnica rury albo ułamek metra niewspółmierny do DN, zwykle oznacza to błąd jednostek lub dobór złego wzoru.
Ćwicz schemat: 1) odczyt danych (DN/D), 2) konwersja jednostek, 3) wybór właściwego wzoru z warunku, 4) podstawienie i obliczenie, 5) kontrola sensowności wyniku. Rozwiązuj krótkie zestawy z obliczeń wykopów i obsypek.
info

Statystycznie 65% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że dla przewodu DN 250 przyjmujemy D = 250 mm = 0,25 m.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z zakresu robót ziemnych i budowy sieci uzbrojenia terenu
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji dotyczące sieci i instalacji gazowych oraz robót montażowych
  • Przykładowe zadania egzaminacyjne z obliczeń w robotach ziemnych (szerokości wykopów, objętości urobku)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego