KWALIFIKACJA CHM4 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 18.
Szklany, metalowy lub plastikowy wygięty pręt, służący do wykonywania posiewów powierzchniowych i rozsiewania materiału biologicznego, jest nazywany w mikrobiologii
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Głaszczka to wygięty pręt (szklany/metalowy/plastikowy) używany do posiewu powierzchniowego, czyli równomiernego rozprowadzenia materiału biologicznego po agarze. "Igła" i "haczyk" kojarzą się raczej z przenoszeniem inokulum punktowo, a "wymazówka" służy głównie do pobierania wymazu, nie do rozsiewu na płytce.

Pełne wyjaśnienie:

Narzędzie opisane w pytaniu to głaszczka, czyli przyrząd służący do wykonywania posiewów powierzchniowych. W praktyce chodzi o takie rozprowadzenie zawiesiny drobnoustrojów na powierzchni podłoża stałego (najczęściej agaru), aby uzyskać równomierny "film" lub – przy odpowiedniej technice i rozcieńczeniu – izolowane kolonie. Kluczowe są tu dwie cechy: kształt wygiętego pręta oraz funkcja rozsiewania po powierzchni.

Odpowiedź "igłą" jest nieadekwatna, ponieważ igła/eza w formie igły służy typowo do pobierania niewielkiej ilości materiału i nanoszenia go punktowo (np. nakłucie podłoża, przeniesienie kolonii), a nie do równomiernego rozprowadzania po całej płytce. Odpowiedź "haczykiem" także nie pasuje do opisu: haczyk kojarzy się z inną odmianą ezy wykorzystywaną do pobierania i przenoszenia inokulum, a nie do "rozsmarowywania" na dużej powierzchni.

"Wymazówka" (zwykle patyczek z końcówką chłonną) jest narzędziem do pobierania materiału biologicznego z miejsca badania (np. błon śluzowych, skóry, ran) lub do transportu próbki. Może być używana do naniesienia materiału na podłoże, ale sama w sobie nie jest typowym przyrządem do wykonywania rozsiewu powierzchniowego opisanego w pytaniu.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w opisie pojawia się "posiew powierzchniowy" oraz "rozsiewanie/rozprowadzanie materiału", szukaj nazwy narzędzia przeznaczonego do rozsmarowania inokulum na agarze, a nie przyrządu do pobierania próbki lub punktowego przenoszenia kolonii.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Głaszczka to przyrząd używany do posiewu powierzchniowego, czyli rozprowadzania materiału biologicznego po powierzchni podłoża (np. agaru) na płytce Petriego. Najważniejsza jest jej funkcja: umożliwia równomierny rozsiew, aby uzyskać czytelny wzrost lub izolowane kolonie.
Głaszczką wykonuje się przede wszystkim posiewy powierzchniowe na podłożach stałych. Stosuje się ją, gdy celem jest równomierne pokrycie agaru inokulum lub uzyskanie izolowanych kolonii po odpowiednim przygotowaniu próbki (np. rozcieńczeniach).
Wymazówka służy głównie do pobierania materiału (wymazu) i ewentualnie jego przeniesienia. Do równomiernego rozsiewu na całej płytce lepsza jest głaszczka, bo jej kształt i sposób prowadzenia pozwalają rozprowadzić zawiesinę bardziej kontrolowanie i powtarzalnie.
W opisie głaszczki zwykle pojawia się "rozsiewanie/rozprowadzanie po powierzchni" oraz "wygięty pręt". Igła/eza w formie igły kojarzy się z nanoszeniem punktowym, nakłuciem lub przenoszeniem pojedynczej kolonii. Funkcja jest ważniejsza niż sam materiał wykonania.
Najczęściej myli się narzędzia do pobierania próbki (wymazówka) z narzędziami do inokulacji i rozsiewu (głaszczka). Inny błąd to wybór igły/haczyka, bo kojarzą się z mikrobiologią, ale nie realizują celu równomiernego rozprowadzenia inokulum na agarze.
Tak, narzędzie używane do pracy z materiałem biologicznym powinno być jałowe, aby nie wprowadzać zanieczyszczeń i nie zafałszować wyniku posiewu. W praktyce stosuje się sterylne głaszczki jednorazowe lub narzędzia wielorazowe przygotowane zgodnie z procedurą pracowni.
Posiew powierzchniowy stosuje się, gdy potrzebujesz wzrostu na powierzchni podłoża, np. do uzyskania kolonii do dalszej identyfikacji lub oceny liczby drobnoustrojów po rozcieńczeniach. Jest też przydatny, gdy zależy Ci na równomiernym rozprowadzeniu zawiesiny na płytce.
Najczęściej używa się podłoży agarowych na płytkach Petriego, ponieważ umożliwiają ocenę kolonii na powierzchni. Dobór konkretnego podłoża (ogólne, wybiórcze, różnicujące) zależy od celu badania i rodzaju poszukiwanego drobnoustroju.
Równomierny rozsiew ułatwia interpretację wyniku: pozwala uzyskać izolowane kolonie, ocenić morfologię wzrostu i ograniczyć zlewanie się kolonii. Dzięki temu łatwiej wykonać dalsze etapy, takie jak przeszczep, barwienie czy testy biochemiczne.
Ucz się przez skojarzenie narzędzie → funkcja: co służy do pobierania, co do przenoszenia, a co do rozsiewu. Przejrzyj opisy technik posiewu i zasady aseptyki. Na egzaminie czytaj uważnie słowa-klucze typu "rozsiew", "powierzchniowy", "wymaz".
info

Statystycznie 66% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że głaszczka to wygięty pręt (szklany/metalowy/plastikowy) używany do posiewu powierzchniowego, czyli równomiernego rozprowadzenia materiału biologicznego po agarze.

Źródła:

  • Słownik języka polskiego PWN – wyszukiwarka haseł (hasło: "głaszczka") https://sjp.pwn.pl/ (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (PL) – "Posiew (mikrobiologia)" https://pl.wikipedia.org/wiki/Posiew (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (PL) – "Eza" https://pl.wikipedia.org/wiki/Eza (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Instrukcje laboratoryjne z zakresu technik posiewu (skrypt/ćwiczenia z mikrobiologii)
  • Materiały dydaktyczne o narzędziach do inokulacji i ich sterylizacji
  • Atlas/opracowanie technik mikrobiologicznych (posiewy, izolacja kolonii)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego