KWALIFIKACJA ROL4 + ROL10 - CZERWIEC 2007

PYTANIE NR 1.
Szkodnik, który żeruje w pąkach kwiatowych i zjada zawiązki zalążni oraz pylników, to
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Słodyczek rzepakowy żeruje w pąkach kwiatowych, wyjada pylniki i może uszkadzać zawiązki zalążni, co prowadzi do ubytków kwiatów i spadku plonu. Pozostałe wymienione gatunki typowo kojarzy się z innymi roślinami i innym typem uszkodzeń (głównie liści).

Pełne wyjaśnienie:

Opis "żeruje w pąkach kwiatowych i zjada zawiązki zalążni oraz pylników" pasuje do szkodnika atakującego organy generatywne w okresie pąkowania i kwitnienia. Odpowiedź "słodyczek rzepakowy" jest poprawna, ponieważ ten chrząszcz wnika do pąków i odżywia się elementami kwiatu, w tym pyłkiem (pylnikami), a uszkodzenia mogą obejmować także zalążnię. Skutkiem są zasychanie pąków, ubytki kwiatów i ograniczenie zawiązywania nasion.

Pozostałe odpowiedzi są błędne, bo odnoszą się do szkodników o innym typowym miejscu i sposobie żerowania:

  • "stonka ziemniaczana" jest najbardziej znana jako defoliator – uszkadza głównie liście (zarówno larwy, jak i chrząszcze), a nie pąki kwiatowe i pylniki.
  • "pchełka ziemna" (pchełki) powoduje zwykle charakterystyczne drobne wygryzienia w liściach, szczególnie u młodych roślin; opis żerowania w pąkach kwiatowych nie jest dla niej typowy.
  • "oprzędzik pręgowany" kojarzony jest z innymi roślinami żywicielskimi i innym typem uszkodzeń (m.in. nadgryzanie liści), a nie z wyjadaniem pylników w pąkach.

Wskazówka egzaminacyjna: w takich pytaniach kluczowe jest słowo "pąki kwiatowe" i elementy kwiatu (pylniki, zalążnia). To zawęża wybór do szkodników żerujących na kwiatach/pąkach, a nie do typowych szkodników liści czy roślin okopowych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Słodyczek rzepakowy to chrząszcz uszkadzający pąki i kwiaty (zwłaszcza w okresie pąkowania). Największe ryzyko jest przed i na początku kwitnienia, gdy owady wchodzą do pąków i wyjadają elementy kwiatu. W praktyce kluczowe są regularne lustracje i ocena nasilenia.
Typowe są uszkodzone lub zasychające pąki, ubytki w kwiatach oraz ślady wyjadania wewnątrz pąka. Ponieważ atak dotyczy organów generatywnych, skutkiem może być słabsze zawiązywanie nasion. Najlepiej potwierdzać obecność szkodnika przez oględziny pąków.
Stonka ziemniaczana jest kojarzona przede wszystkim z uszkadzaniem liści (defoliacją) roślin z rodziny psiankowatych. Jej typowy "cel" to blaszka liściowa, a nie pylniki czy zalążnia w pąkach kwiatowych. Dlatego przy opisie żerowania w pąkach należy szukać innego szkodnika.
Pchełki (małe chrząszcze skaczące) zwykle zostawiają liczne, drobne otworki i wygryzienia w liściach, szczególnie u młodych roślin. Szkodniki kwiatów/pąków powodują natomiast uszkodzenia wewnątrz pąka i elementów kwiatu. Organ uszkadzany (liść vs pąk/kwiat) jest kluczową wskazówką.
W praktyce wykonuje się systematyczne lustracje roślin w okresie pąkowania oraz obserwuje nalot chrząszczy. Często stosuje się też narzędzia wspomagające monitoring (np. żółte elementy wabiające owady), ale zawsze liczy się potwierdzenie na roślinach. Ważne jest notowanie wyników i porównywanie ich w czasie.
Najczęściej wtedy, gdy zdający nie zwraca uwagi na to, jaki organ rośliny jest uszkadzany. Jeśli w treści pojawiają się pąki, pylniki lub zalążnia, to wskazuje na szkodniki kwiatów. Przy liściach łatwo "odruchowo" wybrać stonkę lub pchełki, mimo że opis dotyczy kwitnienia.
Błędy wynikają z patrzenia tylko na nazwę (np. "znany szkodnik") zamiast na opis objawów. Drugim problemem jest ignorowanie fazy rozwojowej rośliny: pąkowanie i kwitnienie to inny zestaw zagrożeń niż wschody czy rozwój liści. Pomaga prosta zasada: najpierw organ, potem grupa szkodników.
Nazwa wskazuje na silny związek z rzepakiem, ale w nauce i praktyce ochrony roślin ważniejsze jest rozumienie, że to szkodnik atakujący pąki i kwiaty roślin w określonych warunkach. Na egzaminie zwykle kluczowy jest opis żerowania w pąkach oraz wyjadanie pylników, co kieruje do tej odpowiedzi.
Najpierw podkreśl w myślach słowa: pąki, pylniki, zalążnia. To od razu eliminuje typowe szkodniki liści. Następnie wybierz gatunek znany z żerowania w pąkach/kwiatach. Taka metoda ogranicza strzelanie i opiera wybór na biologii szkodnika.
Szukaj działów dotyczących ochrony roślin i integrowanej ochrony: rozpoznawanie szkodników, objawy uszkodzeń oraz lustracje plantacji. Pomocne są też atlasy szkodników i poradniki z diagnostyki polowej. Najlepiej uczyć się parami: "organ rośliny" + "typowy szkodnik", bo tak skonstruowane są pytania testowe.
info

Statystycznie 41% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Słodyczek rzepakowy żeruje w pąkach kwiatowych, wyjada pylniki i może uszkadzać zawiązki zalążni, co prowadzi do ubytków kwiatów i spadku plonu."

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – "Słodyczek rzepakowy" https://pl.wikipedia.org/wiki/S%C5%82odyczek_rzepakowy (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL) – "Stonka ziemniaczana" https://pl.wikipedia.org/wiki/Stonka_ziemniaczana (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL) – "Pchełki (owady)" https://pl.wikipedia.org/wiki/Pche%C5%82ki_(owady) (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Aktualne metodyki integrowanej ochrony roślin dla upraw (metodyki IP) publikowane przez instytuty branżowe
  • Podręczniki/atlasy: szkodniki roślin uprawnych – rozpoznawanie po objawach i morfologii
  • Materiały szkoleniowe z lustracji i progów ekonomicznej szkodliwości w ochronie roślin

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego