W elektroakustyce i technice nagłośnień często opisuje się "stromość" filtru jako tłumienie na oktawę (dB/okt.). Oktawa oznacza dwukrotną zmianę częstotliwości (np. z 500 Hz do 1000 Hz). Im większe tłumienie na oktawę, tym szybciej filtr ogranicza sygnał poza pasmem przepuszczania.
Kluczowa zależność jest taka, że rząd filtru determinuje asymptotyczne nachylenie charakterystyki amplitudowej w paśmie zaporowym. W ujęciu klasycznym przyjmuje się regułę: na każdy rząd przypada około 6 dB/okt. Oznacza to, że:
- filtr 1. rzędu ma około 6 dB/okt.,
- filtr 2. rzędu ma około 12 dB/okt.,
- filtr 4. rzędu ma około 24 dB/okt.,
Uogólniając, dla filtru n-tego rzędu nachylenie wynosi n·6 dB na oktawę.
Dlaczego pozostałe propozycje są błędne? Wartości "n·2 dB na oktawę" i "n·4 dB na oktawę" zaniżają typową zależność rzędu od stromizny i nie odpowiadają standardowo stosowanemu przybliżeniu dla filtrów o całkowitym rzędzie. Z kolei "n·12 dB na oktawę" zawyża nachylenie dwukrotnie; 12 dB/okt. jest charakterystyczne dla filtru drugiego rzędu, a nie dla pojedynczego rzędu.
W praktyce realizatora nagłośnień ta zależność pomaga szybko ocenić, jak "ostro" działa filtr ustawiony w procesorze (HPF/LPF) i jaki wpływ będzie miał na przenikanie niechcianych częstotliwości do toru (np. ochrona subwooferów przed infrą lub ograniczanie sybilantów). Warto też pamiętać, że dokładny przebieg w pobliżu częstotliwości granicznej może zależeć od rodzaju filtru, ale reguła n·6 dB/okt. opisuje typową stromiznę na zboczu.
