KWALIFIKACJA MED13 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 13.
U podopiecznego występują omamy i złudzenia. Są to zaburzenia
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Omamy (doznania bez bodźca) i złudzenia (błędna interpretacja rzeczywistego bodźca) dotyczą sposobu odbierania i interpretowania wrażeń zmysłowych. Dlatego zalicza się je do zaburzeń spostrzegania, a nie do zaburzeń pamięci, uczenia się czy uwagi.

Pełne wyjaśnienie:

Omamy i złudzenia to klasyczne przykłady zaburzeń spostrzegania (percepcji), ponieważ odnoszą się do tego, jak człowiek odbiera i interpretuje bodźce zmysłowe.

Omamy polegają na przeżywaniu wrażeń zmysłowych mimo braku zewnętrznego bodźca (np. słyszenie głosów, gdy nikt nie mówi). Złudzenia występują wtedy, gdy bodziec istnieje, ale jest niewłaściwie rozpoznany lub zinterpretowany (np. cień w pokoju zostaje uznany za postać). W obu sytuacjach problem dotyczy procesu percepcji, czyli spostrzegania.

Odpowiedź "pamięci" jest nieprawidłowa, bo zaburzenia pamięci dotyczą kodowania, przechowywania i odtwarzania informacji (np. trudności w przypominaniu sobie zdarzeń), a nie powstawania fałszywych doznań zmysłowych lub błędnej interpretacji bodźców.

Odpowiedź "uczenia się" jest nieprawidłowa, ponieważ uczenie się dotyczy nabywania nowych umiejętności i wiedzy. Trudności w uczeniu się mogą współwystępować w wielu stanach klinicznych, ale nie definiują omamów ani złudzeń.

Odpowiedź "uwagi" także jest nieprawidłowa: uwaga odnosi się do selekcji i koncentracji na bodźcach. Jej osłabienie może nasilać dezorganizację zachowania, jednak samo istnienie omamów/złudzeń nie jest zaburzeniem uwagi, tylko percepcji.

Z perspektywy terapeuty zajęciowego ważne jest, aby rozpoznać, że są to objawy związane ze spostrzeganiem, opisać je rzeczowo (co pacjent zgłasza i w jakich okolicznościach) oraz zadbać o bezpieczeństwo i odpowiednie warunki zajęć (np. ograniczenie nadmiaru bodźców, spokojna komunikacja, konsultacja z zespołem).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Omamy to doznania zmysłowe pojawiające się bez realnego bodźca z otoczenia, np. słyszenie głosów lub widzenie obrazów, których inni nie widzą. To objaw związany ze spostrzeganiem, a nie z pamięcią czy uczeniem się.
Złudzenia to błędna interpretacja rzeczywistego bodźca (np. szum uznany za szept). Omamy występują, gdy bodźca nie ma wcale. Oba zjawiska dotyczą percepcji, ale mechanizm jest inny: w złudzeniu bodziec istnieje.
Ponieważ dotyczą tego, jak człowiek odbiera i interpretuje bodźce zmysłowe. W omamach powstaje wrażenie bez bodźca, a w złudzeniach bodziec jest mylnie rozpoznany. To definicyjnie obszar spostrzegania.
Nie. Omamy i złudzenia są zaburzeniami spostrzegania, a urojenia to zaburzenia treści myślenia (sztywne, fałszywe przekonania). W praktyce mogą współwystępować, ale w badaniu stanu psychicznego opisuje się je osobno.
Omamy słuchowe: słyszenie głosów komentujących lub rozkazujących. Omamy wzrokowe: widzenie postaci, zwierząt lub świateł, których nie ma. To przykłady doznań bez bodźca, dlatego należą do zaburzeń spostrzegania.
Należy zachować spokój, zadbać o bezpieczeństwo (np. przerwać ryzykowną czynność), nie wyśmiewać doświadczeń pacjenta i zebrać krótki opis objawu (co, kiedy, jak często). Następnie przekazać informację zespołowi terapeutycznemu.
Zaburzenia uwagi same w sobie nie definiują omamów ani złudzeń. Mogą jednak utrudniać ocenę sytuacji i zwiększać podatność na błędne interpretacje bodźców. W klasyfikacji objawów omamy i złudzenia nadal zalicza się do spostrzegania.
Problemy z pamięcią dotyczą zapominania informacji lub trudności w odtwarzaniu (np. nie pamięta poleceń). Zaburzenia spostrzegania to fałszywe doznania lub błędne rozpoznawanie bodźców (np. "słyszę głosy", "to ktoś stoi w kącie").
Najczęstszy błąd to wrzucanie wszystkich trudności poznawczych do jednego worka i wybór "pamięci" lub "uwagi" z przyzwyczajenia. Pomaga trzymanie się definicji: omamy/złudzenia dotyczą bodźców zmysłowych i ich interpretacji, czyli spostrzegania.
Ucz się objawów w parach: spostrzeganie (omamy, złudzenia), myślenie (urojenia), pamięć (amnezje), uwaga (rozpraszalność). Na egzaminie dopasuj objaw do funkcji, której dotyczy.
info

Około 63% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Omamy (doznania bez bodźca) i złudzenia (błędna interpretacja rzeczywistego bodźca) dotyczą sposobu odbierania i interpretowania wrażeń zmysłowych."

Źródła:

  • ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics (MMS) – dokumentacja WHO dotycząca klasyfikacji zaburzeń psychicznych i behawioralnych, opis pojęć klinicznych (WHO, ICD-11 Browser) https://icd.who.int/ - accessed 2026-02-27
  • Merck Manual Professional Version – artykuł/hasło: "Delusions and Hallucinations" (definicje i różnicowanie) https://www.merckmanuals.com/professional/psychiatric-disorders/psychosis-and-related-disorders/delusions-and-hallucinations - accessed 2026-02-27
  • Psychiatry.org (American Psychiatric Association) – słowniczek/zasoby edukacyjne dotyczące psychozy, omamów i urojeń (definicje objawów) https://www.psychiatry.org/patients-families/psychosis/what-is-psychosis - accessed 2026-02-27

Materiały:

  • Podręcznik psychopatologii dla kierunków medycznych (rozdziały: spostrzeganie, omamy, złudzenia)
  • Skrypty z psychiatrii/psychologii klinicznej dotyczące badania stanu psychicznego
  • Materiały dydaktyczne o obserwacji i opisie objawów w praktyce terapeuty zajęciowego (współpraca z zespołem terapeutycznym)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego