Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA SPO2 - CZERWIEC 2015



PYTANIE NR 15.
U podopiecznego z epilepsją wystąpił duży napad (grand mal). Udzielając pierwszej pomocy podczas występowania drgawek toniczno-klonicznych należy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Podczas drgawek toniczno-klonicznych nie wolno unieruchamiać kończyn ani wkładać nic do ust. Najważniejsze jest zabezpieczenie przed urazem: odsunięcie niebezpiecznych przedmiotów i ochrona głowy (np. podłożenie czegoś miękkiego). Po ustaniu drgawek ocenia się oddech i ewentualnie układa na boku.

Pełne wyjaśnienie:

W trakcie uogólnionych drgawek toniczno‑klonicznych priorytetem pierwszej pomocy jest ochrona osoby przed urazem i zapewnienie drożności dróg oddechowych po napadzie. Dlatego prawidłowe działanie to zabezpieczenie głowy chorego przed urazami oraz uporządkowanie otoczenia (odsunięcie twardych, ostrych przedmiotów, poluzowanie uciskającej odzieży, podłożenie czegoś miękkiego pod głowę, jeśli jest to możliwe bez ryzyka dla opiekuna).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "Ułożyć chorego w pozycji bezpiecznej" – pozycja boczna ustalona jest typowa po ustaniu drgawek, gdy osoba jest nieprzytomna, ale oddycha. W trakcie intensywnych drgawek próby układania na boku zwykle są nieskuteczne i mogą prowadzić do dodatkowych urazów lub narażać opiekuna.
  • "Włożyć szpatułkę między zęby poszkodowanego" – wkładanie czegokolwiek do ust jest niebezpieczne: grozi uszkodzeniem zębów i tkanek jamy ustnej, zadławieniem oraz urazem palców udzielającego pomocy. Mit o "połknięciu języka" sprzyja temu błędowi, ale nie jest to zalecane postępowanie.
  • "Unieruchomić ciało… przytrzymując za kończyny dolne" – powstrzymywanie drgawek siłą zwiększa ryzyko zwichnięć, złamań i urazów mięśni oraz może doprowadzić do obrażeń u opiekuna. Zamiast tego należy umożliwić drgawkom bezpieczne ustąpienie, kontrolując otoczenie.

Wskazówki praktyczne dla opiekuna osoby starszej:

  • Jeśli to możliwe, zmierz czas trwania napadu i obserwuj przebieg – to cenna informacja dla personelu medycznego.
  • Wezwij pomoc, gdy napad trwa długo, powtarza się, doszło do urazu, są trudności w oddychaniu po napadzie lub to pierwszy napad u danej osoby.
  • Po ustaniu drgawek sprawdź oddech i świadomość; gdy osoba jest nieprzytomna, ale oddycha, ułóż ją na boku i monitoruj.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Jak udzielić pierwszej pomocy podczas napadu padaczkowego z drgawkami?
Najważniejsze jest bezpieczeństwo: usuń z otoczenia twarde/ostre przedmioty, chroń głowę (np. podłóż coś miękkiego), rozluźnij uciskającą odzież. Nie krępuj ruchów. Po ustaniu drgawek sprawdź oddech i stan świadomości, a gdy osoba nieprzytomna oddycha – ułóż na boku.
Dlaczego nie wolno wkładać nic do ust osoby w trakcie drgawek?
Wkładanie przedmiotów do ust grozi urazem zębów i jamy ustnej, zadławieniem oraz uszkodzeniem palców opiekuna. To nie zapobiega "połknięciu języka", a może pogorszyć sytuację. Bezpieczniej jest chronić głowę i obserwować oddech po napadzie.
Czy trzeba przytrzymywać kończyny, żeby przerwać drgawki?
Nie. Unieruchamianie kończyn siłą nie zatrzymuje napadu, a zwiększa ryzyko zwichnięć, złamań i urazów mięśni. Może też spowodować obrażenia u opiekuna. Właściwe jest zabezpieczenie otoczenia i ochrona głowy, aż drgawki samoistnie ustąpią.
Kiedy układa się chorego w pozycji bezpiecznej po napadzie padaczkowym?
Pozycję boczną ustaloną stosuje się zwykle po ustaniu drgawek, gdy osoba jest nieprzytomna, ale oddycha. W trakcie drgawek układanie na boku bywa niemożliwe i niebezpieczne. Po napadzie kontroluj oddech, drożność dróg oddechowych i obserwuj powrót świadomości.
Jakie są najważniejsze czynności opiekuna w czasie napadu grand mal?
W praktyce chodzi o napad z drgawkami toniczno-klonicznymi: chroń głowę, odsuń przedmioty mogące spowodować uraz, nie wkładaj nic do ust, nie krępuj ruchów. Jeśli to możliwe, mierz czas trwania napadu i po jego zakończeniu sprawdź oddech oraz urazy.
Co zrobić, gdy podopieczny z padaczką uderzył głową podczas drgawek?
Po ustaniu drgawek oceń stan poszkodowanego: przytomność, oddech i objawy urazu (krwawienie, guz, zawroty głowy, wymioty). Jeśli są niepokojące objawy lub utrata przytomności się przedłuża, wezwij pomoc medyczną. Do czasu przyjazdu monitoruj oddech i zapewnij bezpieczeństwo.
Jak długo może trwać napad padaczkowy i kiedy wzywać pomoc?
W wezwaniu pomocy kieruj się czasem i stanem osoby: gdy napad trwa długo, powtarza się bez odzyskania świadomości, to pierwszy napad, doszło do urazu, są trudności w oddychaniu po napadzie lub masz wątpliwości co do bezpieczeństwa. Zapis czasu ułatwia przekazanie informacji służbom.
Dlaczego ochrona głowy jest kluczowa podczas drgawek toniczno-klonicznych?
W trakcie napadu osoba nie kontroluje ruchów i może uderzać głową o podłoże lub meble. Uraz głowy jest jednym z realnych, częstych zagrożeń. Podłożenie czegoś miękkiego i odsunięcie przeszkód zmniejsza ryzyko otarć, skaleczeń i urazów poważniejszych, bez ingerowania w przebieg napadu.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy pierwszej pomocy w padaczce?
Typowe błędy to: wkładanie łyżki/szpatułki do ust, przytrzymywanie kończyn, próby "na siłę" ułożenia w pozycji bezpiecznej w trakcie drgawek oraz brak obserwacji czasu trwania napadu. Poprawne działanie polega na zabezpieczeniu przed urazem, a po napadzie na kontroli oddechu.
Czy opiekun osoby starszej powinien mierzyć czas napadu i co zanotować?
Tak, o ile jest to możliwe bez ryzyka. Zanotuj czas rozpoczęcia i zakończenia drgawek, ewentualne urazy, sinienie, nietypowy przebieg oraz czas powrotu świadomości. Te informacje pomagają w ocenie stanu podopiecznego i są przydatne dla personelu medycznego oraz w dalszej opiece.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 40% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Po ustaniu drgawek ocenia się oddech i ewentualnie układa na boku."

Źródła:

  • European Resuscitation Council (ERC) Guidelines 2021 – First Aid, section on seizures (First aid for seizures) - https://cprguidelines.eu/ - accessed 2026-02-18
  • NHS (UK) – "Epilepsy: first aid" (instructions what to do and what not to do during a seizure) - https://www.nhs.uk/conditions/epilepsy/ - accessed 2026-02-18
  • Epilepsy Foundation – "Seizure First Aid" (safety steps, do not restrain, do not put anything in mouth) - https://www.epilepsy.com/recognition/seizure-first-aid - accessed 2026-02-18

Materiały:

  • Wytyczne ERC (Europejskiej Rady Resuscytacji) – materiały edukacyjne z pierwszej pomocy dotyczące napadów drgawkowych
  • Materiały edukacyjne służby zdrowia (np. NHS) o pierwszej pomocy w napadzie padaczkowym
  • Materiały organizacji zajmujących się padaczką (np. Epilepsy Foundation) – sekcje "Seizure First Aid"
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego