KWALIFIKACJA ELE2 - PRÓBNY

PYTANIE NR 24.
U porażonego prądem elektrycznym stwierdzono, że jest nieprzytomny, oddycha i ma krążenie krwi. Udzielając mu pomocy przedlekarskiej należy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Jeśli poszkodowany jest nieprzytomny, ale oddycha i ma krążenie, nie wykonuje się RKO.
Należy ułożyć go w pozycji bezpiecznej na boku, poluzować uciskające elementy ubrania i stale kontrolować oddech, bo stan po porażeniu prądem może się nagle pogorszyć.

Pełne wyjaśnienie:

W sytuacji opisanej w pytaniu poszkodowany jest nieprzytomny, ale jednocześnie oddycha i ma krążenie. To kluczowa informacja: resuscytację krążeniowo-oddechową (RKO) wykonuje się wtedy, gdy poszkodowany nie oddycha prawidłowo (lub nie ma oznak krążenia). Skoro oddech i krążenie są zachowane, priorytetem jest zabezpieczenie drożności dróg oddechowych i zapobieganie powikłaniom.

Odpowiedź "ułożyć go na boku i rozluźnić ubranie" opisuje typowe postępowanie wobec osoby nieprzytomnej oddychającej: pozycja bezpieczna (boczna) zmniejsza ryzyko zapadania się języka oraz ogranicza ryzyko zachłyśnięcia w razie wymiotów. Rozluźnienie uciskających części odzieży może poprawić komfort oddychania i zmniejszyć ucisk na szyję/klatkę piersiową.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?

  • "wykonać sztuczne oddychanie" – nie jest wskazane, gdy poszkodowany oddycha samodzielnie. Wykonywanie oddechów może opóźniać właściwe działania (ułożenie, obserwację) i nie wnosi korzyści.
  • "wykonać masaż serca" – uciski klatki piersiowej są elementem RKO w zatrzymaniu krążenia. U osoby z zachowanym krążeniem mogą wyrządzić szkodę (urazy klatki piersiowej) i są błędem wynikającym z pominięcia warunku w treści.
  • "wykonać masaż serca i sztuczne oddychanie" – to pełna RKO, właściwa w przypadku braku prawidłowego oddechu. W opisywanym stanie nie jest to procedura pierwszego wyboru.

W praktyce, szczególnie przy porażeniu prądem, ważne jest też: zadbanie o bezpieczeństwo ratownika (przerwanie kontaktu z prądem), wezwanie pomocy oraz ciągłe monitorowanie oddechu, bo mogą wystąpić nagłe zaburzenia rytmu i pogorszenie stanu. Jeśli oddech ustanie, wtedy należy rozpocząć RKO i użyć AED, jeśli jest dostępny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Jeśli jest nieprzytomny i oddycha, nie rozpoczyna się RKO. Ułóż go w pozycji bezpiecznej na boku, poluzuj uciskającą odzież i kontroluj oddech do przyjazdu pomocy. Po porażeniu stan może się nagle pogorszyć, więc obserwacja jest kluczowa.
Masaż serca (uciski klatki piersiowej) jest elementem RKO przy zatrzymaniu krążenia. Gdy krążenie jest zachowane, uciski nie poprawiają sytuacji, a mogą spowodować urazy (np. klatki piersiowej). Najpierw trzeba ocenić oddech i reagować zgodnie z wynikiem oceny.
Sprawdza się oddech, obserwując ruchy klatki piersiowej i słuchając/czując oddech przy ustach i nosie poszkodowanego. Oddech powinien być regularny. Jeśli oddech jest nieprawidłowy (np. pojedyncze westchnięcia), traktuje się to jak brak prawidłowego oddechu i przygotowuje do RKO.
Pozycja bezpieczna pomaga utrzymać drożność dróg oddechowych u osoby nieprzytomnej oraz ogranicza ryzyko zachłyśnięcia (np. wymiocinami). To działanie jest właściwe, gdy poszkodowany oddycha samodzielnie. Wymaga później stałej kontroli oddechu i reakcji na zmiany.
RKO rozpoczyna się, gdy poszkodowany jest nieprzytomny i nie oddycha prawidłowo (lub oddech zanika). Po porażeniu prądem może dojść do nagłych zaburzeń rytmu serca, dlatego trzeba często ponownie oceniać oddech. Jeśli oddech ustanie, działaj natychmiast.
W praktyce bardzo często tak, bo porażenie prądem może powodować opóźnione zaburzenia rytmu serca i inne powikłania. Nawet jeśli poszkodowany oddycha, jest nieprzytomny, więc wymaga pilnej pomocy medycznej. Wezwanie 112 i obserwacja do przyjazdu służb są bezpiecznym standardem.
Najpierw przerwij działanie prądu (wyłącz zasilanie, bezpiecznik, awaryjny wyłącznik) i dopiero wtedy podchodź do poszkodowanego. Nie dotykaj go, jeśli nadal może być pod napięciem. Dopiero po usunięciu zagrożenia ocenia się przytomność i oddech oraz udziela pomocy.
Oddech należy kontrolować regularnie i uważnie przez cały czas oczekiwania na pomoc. Po porażeniu prądem stan może się zmienić nagle, więc nie wystarczy jednorazowa ocena. Jeśli zauważysz brak prawidłowego oddechu, natychmiast zmień postępowanie na RKO i wezwij dodatkową pomoc.
Wymioty u osoby nieprzytomnej zwiększają ryzyko zachłyśnięcia. Pozycja bezpieczna na boku ułatwia odpływ treści z ust i zmniejsza ryzyko zadławienia. Oczyść jamę ustną tylko wtedy, gdy widzisz ciało obce i możesz je usunąć bezpiecznie, nie wkładając głęboko palców.
Najczęstsze błędy to: podejście do poszkodowanego bez odłączenia zasilania, rozpoczęcie RKO mimo prawidłowego oddechu, brak stałej kontroli oddechu po ułożeniu na boku oraz opóźnianie wezwania pomocy. Warto ćwiczyć schemat: bezpieczeństwo, ocena, właściwe działania, obserwacja.
info

Statystycznie 60% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Źródła:

  • European Resuscitation Council Guidelines 2021 – Basic Life Support (BLS), sekcja dot. postępowania z osobą nieprzytomną oddychającą i pozycji bezpiecznej, https://cprguidelines.eu/ - accessed 2026-02-28
  • IFRC (International Federation of Red Cross and Red Crescent Societies), International first aid, resuscitation, and education guidelines (wersja online), rozdziały dot. pozycji bezpiecznej i oceny oddechu, https://www.ifrc.org/first-aid - accessed 2026-02-28
  • Polski Czerwony Krzyż – materiały edukacyjne z pierwszej pomocy (opis pozycji bocznej ustalonej i oceny oddechu), https://pck.pl/ (dział: pierwsza pomoc), accessed 2026-02-28

Materiały:

  • Wytyczne Europejskiej Rady Resuscytacji (BLS) – sekcja dot. osoby nieprzytomnej oddychającej i pozycji bezpiecznej
  • Materiały szkoleniowe z pierwszej pomocy (np. PCK lub równoważne) dotyczące oceny oddechu i RKO
  • Instrukcje BHP zakładu pracy dotyczące postępowania przy porażeniu prądem i wzywania pomocy

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego