KWALIFIKACJA EKA4 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 29.
Uczeń technikum (lat 18) zatrudniony na umowę zlecenia otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 2 000,00 zł. Ile wyniesie potrącona od jego wynagrodzenia zaliczka na podatek dochodowy od osób fizycznych?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy umowie zlecenia osoby w wieku 18 lat można zastosować zwolnienie z PIT dla osób młodych (do limitu przychodów i przy spełnieniu warunków ustawowych). W takim przypadku płatnik nie pobiera zaliczki na podatek dochodowy, więc potrącenie z wynagrodzenia wynosi 0,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

Zaliczka na podatek dochodowy (PIT) to kwota pobierana przez płatnika (np. zleceniodawcę) z wypłaty i przekazywana do urzędu skarbowego jako "bieżąca" część podatku. W przypadku umowy zlecenia standardowo oblicza się ją od dochodu (przychód pomniejszony o właściwe koszty) i stosuje obowiązującą stawkę oraz zasady zaokrągleń.

Jednak dla osób młodych przewidziano szczególne zwolnienie z PIT. Jeżeli zleceniobiorca ma 18 lat, to mieści się w grupie wiekowej, dla której zwolnienie może mieć zastosowanie. Gdy przychód z takiej umowy mieści się w limicie zwolnienia i spełnione są warunki jego stosowania, płatnik nie pobiera zaliczki na PIT od tej wypłaty. W efekcie potrącona zaliczka wynosi 0,00 zł.

Dlaczego pozostałe kwoty mogą kusić, ale są błędne w tej sytuacji?

  • "272,00 zł" lub "298,00 zł" przypominają typowe wyniki z zadań, w których nalicza się zaliczkę dla zleceniobiorcy bez zwolnienia (z uwzględnieniem kosztów i stawki). Tu jednak zakładamy zastosowanie zwolnienia dla młodych.
  • "340,00 zł" może wynikać z uproszczonego obliczenia "procent od 2000 zł" bez uwzględnienia, że w warunkach zwolnienia płatnik nie powinien pobrać zaliczki w ogóle.

W praktyce kadrowo-płacowej kluczowe jest sprawdzenie przesłanek zwolnienia (wiek, rodzaj przychodu, limit oraz ewentualne oświadczenia/ustawowe warunki). Dopiero po tym decyduje się, czy naliczać zaliczkę, czy pozostawić ją na poziomie 0,00 zł.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zaliczka na PIT to kwota, którą płatnik potrąca z wypłaty zleceniobiorcy i przekazuje do urzędu skarbowego. Ma ona "przybliżać" podatek należny w rozliczeniu rocznym. W niektórych sytuacjach (np. zwolnienia podatkowe) zaliczka może wynosić 0 zł.
Może to wynikać ze zwolnienia dla osób młodych, które obejmuje określone przychody do ustawowego limitu i przy spełnieniu warunków. Jeśli zwolnienie ma zastosowanie, płatnik nie pobiera zaliczki na PIT od tej wypłaty, więc potrącenie podatku wynosi 0,00 zł.
Trzeba zweryfikować, czy przychód jest objęty zwolnieniem (rodzaj umowy/przychodu), czy podatnik mieści się w kryterium wieku oraz czy nie został przekroczony limit zwolnienia. W praktyce istotne jest też, czy płatnik ma podstawę do zastosowania zwolnienia przy naliczaniu wypłaty.
Zaliczka może pojawić się, gdy zwolnienie nie obejmuje danego przychodu, nie są spełnione warunki formalne albo został przekroczony limit zwolnienia. Wtedy wypłata jest opodatkowana na zasadach ogólnych i płatnik oblicza zaliczkę, zamiast pozostawiać ją na poziomie 0,00 zł.
Częste błędy to: pomijanie zwolnień dla osób młodych, liczenie podatku "procentem od brutto" bez sprawdzenia podstawy opodatkowania, mylenie zasad z umowy o pracę z zasadami zlecenia oraz nieuwzględnianie, że pytanie dotyczy zaliczki na PIT, a nie wszystkich potrąceń z wynagrodzenia.
Nie. Zaliczka na PIT dotyczy podatku dochodowego i trafia do urzędu skarbowego. Składki ZUS to odrębne potrącenia ubezpieczeniowe. W zadaniach egzaminacyjnych trzeba uważnie czytać, czy pytanie dotyczy tylko podatku (PIT), czy całego "netto" po wszystkich potrąceniach.
Zwykle wskazówką jest wiek poniżej 26 lat oraz informacja o rodzaju przychodu, który może być objęty zwolnieniem. Jeśli dodatkowo kwota przychodu jest typowa i nie sugeruje przekroczenia limitu, często poprawny wniosek jest taki, że zaliczka PIT nie jest pobierana i wynosi 0,00 zł.
Kluczowe są: rodzaj umowy (zlecenie), wysokość wynagrodzenia, dane o wieku i ewentualnych zwolnieniach, a także założenia dotyczące kosztów uzyskania i obowiązujących zasad podatkowych w danym roku. Bez roku podatkowego i dodatkowych danych część zadań może być niejednoznaczna.
Nie zawsze. Brak poboru zaliczki w trakcie roku wynika z zasad naliczania przez płatnika (np. zwolnienia). W rozliczeniu rocznym podatek zależy od łącznych dochodów, limitów i warunków zwolnień. Dlatego 0 zł zaliczki w miesiącu nie przesądza automatycznie o wyniku całego roku.
Najskuteczniej: zrobić schemat decyzyjny (czy jest zwolnienie, czy jest limit, czy naliczać zaliczkę), a dopiero potem wykonywać obliczenia. Warto też ćwiczyć rozróżnienie: PIT vs ZUS oraz umowa zlecenia vs umowa o pracę. Na egzaminie to ogranicza błędy wynikające z pośpiechu.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Przy umowie zlecenia osoby w wieku 18 lat można zastosować zwolnienie z PIT dla osób młodych (do limitu przychodów i przy spełnieniu warunków ustawowych)."

Źródła:

  • Ministerstwo Finansów – informacje dla podatników o uldze/zwolnieniu dla młodych (PIT 0 dla młodych): https://www.podatki.gov.pl/ - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Materiały Ministerstwa Finansów o zwolnieniach podatkowych dla osób młodych
  • Komentarze i poradniki do ustawy o PIT (dział: zwolnienia przedmiotowe)
  • Zadania rachunkowe z kadr i płac (umowy cywilnoprawne) dla technika ekonomisty

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego