KWALIFIKACJA SPO3 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 20.
Udzielając pierwszej pomocy podopiecznemu w trakcie napadu padaczkowego należy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W napadzie padaczkowym priorytetem jest bezpieczeństwo.
Należy ułożyć osobę w bezpieczny sposób, zabezpieczyć głowę przed urazem i nie wkładać nic do ust ani nie unieruchamiać na siłę. Po ustaniu drgawek trzeba zadbać o drożność dróg oddechowych i ułożyć podopiecznego w pozycji bezpiecznej, obserwując oddech.

Pełne wyjaśnienie:

Podczas napadu padaczkowego (zwłaszcza z drgawkami) celem opiekuna nie jest "przerwanie" napadu na siłę, lecz ochrona życia i zapobieganie urazom. Dlatego właściwe postępowanie obejmuje: ułożenie podopiecznego tak, by nie doznał urazu (najczęściej na podłodze), odsunięcie niebezpiecznych przedmiotów z otoczenia oraz zabezpieczenie głowy (np. czymś miękkim), aby nie uderzała o podłoże.

Po ustaniu drgawek kluczowe jest postępowanie "po napadzie": kontrola oddechu, zapewnienie drożności dróg oddechowych i ułożenie w pozycji bezpiecznej, co zmniejsza ryzyko zachłyśnięcia śliną lub wymiocinami. W praktyce opiekun powinien też obserwować czas trwania napadu, urazy oraz powrót świadomości i w razie wskazań wezwać pomoc.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?

  • Odpowiedzi zawierające "włożenie szpatułki między zęby" są błędne, bo wkładanie przedmiotów do jamy ustnej może spowodować urazy zębów, jamy ustnej, a także ryzyko zadławienia i naraża ratownika na pogryzienie.
  • Propozycja "unieruchomić, przytrzymując za barki" jest niewłaściwa, ponieważ przytrzymywanie osoby w drgawkach może doprowadzić do urazów mięśni i stawów; zamiast tego należy chronić przed uderzeniami i zapewnić przestrzeń.
  • Wariant z "szybkim podaniem leków przeciwdrgawkowych" nie jest standardowym działaniem pierwszej pomocy opiekuna w każdej sytuacji; decyzja o lekach zależy od indywidualnych zaleceń medycznych i procedur, a w napadzie najważniejsze są czynności bezpieczeństwa i obserwacja.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedzi pojawia się wkładanie czegokolwiek do ust albo siłowe unieruchamianie, to zwykle jest to sygnał, że odpowiedź jest nieprawidłowa. Najczęściej poprawny schemat to: zabezpiecz, nie ograniczaj na siłę, a po drgawkach ułóż bezpiecznie i kontroluj oddech.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zadbaj o bezpieczeństwo: usuń z otoczenia twarde przedmioty i zabezpiecz głowę czymś miękkim. Nie powstrzymuj na siłę drgawek. Po ustaniu napadu sprawdź oddech i ułóż w pozycji bezpiecznej, obserwuj stan i czas zdarzenia, a w razie wskazań wezwij pomoc.
Wkładanie szpatułki lub innych przedmiotów grozi uszkodzeniem zębów i tkanek jamy ustnej, a także zadławieniem, gdy przedmiot się przemieści. Dodatkowo ratownik naraża palce na pogryzienie. Zamiast tego trzeba chronić głowę i otoczenie.
Nie. Siłowe przytrzymywanie może spowodować urazy (stawów, mięśni) i nie skraca napadu. Bezpieczniejsze jest zapewnienie przestrzeni, odsunięcie niebezpiecznych przedmiotów i ochrona głowy. Opiekun powinien nadzorować i reagować po ustaniu drgawek.
Najczęściej po ustaniu drgawek, gdy podopieczny oddycha, ale jest senny lub ma obniżoną świadomość. Pozycja bezpieczna pomaga utrzymać drożność dróg oddechowych i zmniejsza ryzyko zachłyśnięcia śliną lub wymiocinami. Zawsze obserwuj oddech i stan ogólny.
Wezwanie pomocy jest zasadne m.in. przy długim napadzie, serii napadów, braku powrotu świadomości, problemach z oddychaniem, poważnym urazie lub gdy to pierwszy znany napad. W DPS dodatkowo kieruj się procedurami placówki i indywidualnym planem opieki.
W pierwszej pomocy standardem jest zabezpieczenie i obserwacja, a nie rutynowe podawanie leków. Podanie leku może wynikać wyłącznie z indywidualnych, jasnych zaleceń medycznych i procedur (kto, kiedy, jaką drogą). Bez tych wskazań priorytetem jest bezpieczeństwo i wezwanie pomocy.
Podłóż coś miękkiego (np. zwiniętą odzież, ręcznik) pod głowę lub osłoń ją dłonią, nie wkładając nic do ust. Odsuń podopiecznego od krawędzi mebli i twardych elementów. Nie próbuj ustawiać ciała na siłę, tylko minimalizuj ryzyko uderzeń.
Najczęściej spotyka się: wkładanie przedmiotów do jamy ustnej, podawanie płynów w trakcie napadu, siłowe unieruchamianie oraz panikę i brak kontroli czasu. W praktyce lepiej skupić się na ochronie przed urazem, obserwacji i bezpiecznym ułożeniu po drgawkach.
Warto odnotować: datę i godzinę, przybliżony czas trwania drgawek, opis objawów (np. utrata przytomności, uraz), działania opiekuna (zabezpieczenie, pozycja bezpieczna), stan po napadzie (oddech, świadomość) oraz informację o wezwaniu pomocy i powiadomieniu personelu/rodziny zgodnie z procedurą.
Profilaktycznie usuwa się zbędne przeszkody, zabezpiecza ostre krawędzie, dba o porządek przy łóżku i w łazience oraz zapewnia łatwy dostęp do dzwonka/alarmu. Dla osób z ryzykiem napadów ważne są też uzgodnione procedury reagowania i szybka komunikacja w zespole.
info

Statystycznie 40% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że w napadzie padaczkowym priorytetem jest bezpieczeństwo.Należy ułożyć osobę w bezpieczny sposób, zabezpieczyć głowę przed urazem i nie wkładać nic do ust ani nie unieruchamiać na siłę.

Źródła:

  • European Resuscitation Council (ERC) Guidelines 2021, First aid (rozdział dot. nagłych zdarzeń/first aid basics), 2021
  • NHS (UK) – "Epilepsy: What to do if someone has a seizure" (strona informacyjna), https://www.nhs.uk/conditions/epilepsy/what-to-do/ - dostęp 2026-02-28
  • Epilepsy Foundation – "Seizure First Aid" (materiał edukacyjny), https://www.epilepsy.com/recognition/seizure-first-aid - dostęp 2026-02-28

Materiały:

  • Wytyczne pierwszej pomocy (aktualne wytyczne europejskie/organizacji ratowniczych)
  • Materiały edukacyjne organizacji zajmujących się padaczką (pierwsza pomoc w napadzie)
  • Szkolenia BLS/PP (podstawowe zabiegi ratujące życie) z elementami postępowania w drgawkach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego