W pytaniu zestawiono kilka cech funkcjonowania poznawczego: zachowaną umiejętność czytania i pisania, dobrą pamięć mechaniczną, spowolniony proces spostrzegania, trudność w wykonywaniu zadań wymagających jednoczesnego śledzenia kilku czynności oraz świadomość własnych deficytów. Taki profil najczęściej odpowiada niepełnosprawności intelektualnej w stopniu lekkim, gdzie osoba może opanować podstawowe umiejętności szkolne i komunikacyjne, ale uczy się wolniej, gorzej radzi sobie z zadaniami złożonymi i wymagającymi podzielności uwagi.
Dlaczego pozostałe stopnie nie pasują do opisu?
- "Umiarkowanym" – zwykle wiąże się z większymi ograniczeniami w zakresie samodzielnego uczenia się i wykonywania zadań, a sprawność w czytaniu i pisaniu bywa znacznie słabsza lub wymaga intensywnego wsparcia oraz uproszczeń. Sam opis akcentuje raczej spowolnienie i trudności w wielozadaniowości niż głębokie ograniczenia w komunikacji i uczeniu się.
- "Znacznym" – w praktyce częściej dominuje potrzeba stałej pomocy w wielu obszarach życia, większe trudności w rozumieniu złożonych poleceń oraz bardzo ograniczona samodzielność w zadaniach poznawczych. W takim stopniu "umiejętność czytania i pisania" jako cecha typowa byłaby mniej prawdopodobna.
- "Głębokim" – ten poziom wiąże się z najsilniejszymi ograniczeniami w funkcjonowaniu poznawczym i komunikacji oraz koniecznością bardzo intensywnego, ciągłego wsparcia. Opis o dobrej pamięci mechanicznej i świadomości deficytów jest tu szczególnie nietrafny, bo samoocena i refleksja nad własnymi ograniczeniami zwykle są znacznie utrudnione.
W pracy asystenta ważne jest, aby nie oceniać stopnia wyłącznie po jednym objawie. Należy analizować zestaw informacji: poziom opanowania umiejętności szkolnych, tempo uczenia się, możliwość samokontroli i planowania oraz to, jak osoba radzi sobie w sytuacjach wymagających równoczesnego wykonywania kilku czynności. Taka synteza opisu prowadzi do wyboru stopnia lekkiego.
