KWALIFIKACJA ROL2 - CZERWIEC 2017 (test 3)

PYTANIE NR 23.
Które urządzenie może być wykorzystywane do rozdrabniania ziarna zbóż i siekania buraków?
Ilustracja przedstawia cztery różne urządzenia rolnicze, oznaczone literami A, B, C i D.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Śrutownik bijakowy jest urządzeniem uniwersalnym: wirujące bijaki rozdrabniają twarde ziarno zbóż (śrutowanie), a po doborze odpowiedniego sita i sposobu podawania mogą też rozdrabniać pasze objętościowe, np. buraki. Krajalnica tnie buraki nożami, ale nie służy do śrutowania ziarna.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu chodzi o urządzenie, które poradzi sobie z dwoma różnymi rodzajami materiału: twardym ziarnem zbóż oraz soczystymi burakami pastewnymi. Takie wymaganie spełnia śrutownik bijakowy, nazywany też młynkiem bijakowym.

Śrutownik bijakowy działa na zasadzie rozdrabniania udarowego: wirnik z bijakami obraca się z dużą prędkością, a materiał jest wielokrotnie uderzany i przecierany, aż przejdzie przez wymienne sito. Dzięki temu:

  • dla ziarna uzyskuje się śrutę o wymaganej frakcji (dobór średnicy otworów sita),
  • dla materiałów bardziej objętościowych (np. buraków) możliwe jest ich rozbijanie i rozdrabnianie na mniejsze cząstki, co ułatwia zadawanie paszy i poprawia jej wykorzystanie przez zwierzęta.

Odpowiedzi niepoprawne odpowiadają typowym pomyłkom w gospodarstwie:

  • Krajalnica do buraków jest przeznaczona do cięcia/siekania buraków nożami. Sprawdza się do buraków, ale nie służy do śrutowania ziarna, więc nie spełnia warunku "jedno urządzenie do obu zadań".
  • Śrutownik tarczowy (lub inne śrutowniki wyspecjalizowane) zwykle są projektowane przede wszystkim do ziarna; ich konstrukcja nie jest typowo przeznaczona do rozdrabniania pasz objętościowych takich jak buraki.
  • Urządzenia transportowe (np. przenośniki) służą do przemieszczania materiału, a nie do jego rozdrabniania, więc nie będą właściwym wyborem.

W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać regułę: jeśli w pytaniu pojawia się potrzeba rozdrabniania różnych surowców paszowych, najczęściej chodzi o maszynę uniwersalną z bijakami i sitami, a nie o urządzenie nożowe przeznaczone do jednego materiału.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Śrutownik bijakowy to maszyna do rozdrabniania pasz, w której wirnik z bijakami uderza w materiał, a stopień rozdrobnienia ustala się sitami. W gospodarstwie służy głównie do śrutowania ziarna zbóż, ale bywa też używany do rozdrabniania niektórych pasz objętościowych, np. buraków.
Najczęściej widać lejkowaty kosz zasypowy, cylindryczny korpus i napęd silnikiem elektrycznym. Częstą cechą są też wyloty/wysypy po bokach korpusu oraz konstrukcja sugerująca pracę wirnika (bijaków) wewnątrz obudowy z sitami.
Krajalnica do buraków pracuje nożami i jest projektowana do cięcia miękkich, soczystych korzeni na plastry lub wióry. Ziarno zbóż wymaga mechanizmu mielenia/udarowego i przesiewania przez sita, czego krajalnica zwykle nie zapewnia, więc nie uzyska się prawidłowej śruty.
Sito decyduje o wielkości cząstek paszy, bo materiał może opuścić komorę dopiero po przejściu przez otwory. Mniejsze otwory dają drobniejszą śrutę (np. dla drobiu), a większe – grubszą (np. dla bydła). To kluczowa regulacja jakości paszy bez zmiany maszyny.
Tak, ale nie każdą maszyną. Urządzeniem kojarzonym z takim zastosowaniem jest śrutownik bijakowy, bo jego rozdrabnianie udarowe jest dość uniwersalne, a efekt można korygować sitami. Maszyny typowo nożowe są zwykle wyspecjalizowane w jednym materiale (np. buraki).
Najczęściej myli się śrutownik bijakowy z krajalnicą do buraków (bo oba mają kosz zasypowy) albo wybiera przenośnik, bo wygląda "rolniczo". Warto sprawdzać, czy maszyna rzeczywiście rozdrabnia, czy tylko transportuje, oraz czy jest uniwersalna dla dwóch surowców z pytania.
Śrutownik bijakowy rozdrabnia materiał uderzeniami bijaków i zwykle daje dużą elastyczność dzięki sitom. Śrutownik tarczowy rozdrabnia ziarno między elementami tarczowymi i bywa bardziej "ziarnowy" w zastosowaniu. W zadaniach o burakach częściej pasuje rozwiązanie bijakowe.
Rozdrabnianie stosuje się przed zadaniem paszy, aby zwiększyć jej przyswajalność i ułatwić pobieranie przez zwierzęta. Dotyczy to m.in. przygotowania śruty zbożowej oraz rozdrabniania buraków pastewnych. Dobór metody zależy od surowca i gatunku zwierząt.
Na wydajność wpływają m.in. moc i stan napędu, prędkość wirnika, dobór i drożność sita, równomierne podawanie materiału oraz stan bijaków (zużycie). Zbyt drobne sito lub stępione bijaki mogą obniżyć wydajność i pogorszyć równomierność frakcji paszy.
Ćwicz na zdjęciach i rysunkach: rozpoznawaj po funkcji (rozdrabnia/tnie/transportuje) i po cechach konstrukcyjnych (kosz zasypowy, bębny, noże, bijaki, sita, wyloty). Ucz się par: śrutownik vs krajalnica, rozdrabnianie vs transport, oraz typowych zastosowań w żywieniu zwierząt.
info

Statystycznie 51% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Krajalnica tnie buraki nożami, ale nie służy do śrutowania ziarna."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z mechanizacji rolnictwa (dział: maszyny do przygotowania pasz)
  • Instrukcje obsługi śrutowników bijakowych (opis przeznaczenia, dobór sit, BHP)
  • Materiały szkolne ROL.2 dotyczące urządzeń i narzędzi stosowanych w rolnictwie

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego