KWALIFIKACJA GIW1 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 20.
Które urządzenie oznaczono cyfrą 1 na przedstawionym schemacie technologicznym instalacji osuszania gazu ziemnego?
Ilustracja przedstawia schemat technologiczny instalacji osuszania gazu ziemnego, który jest używany w kontekście
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Absorber to aparat, w którym osuszanie gazu zachodzi przez kontakt gazu z cieczą pochłaniającą wodę (np. w kolumnie absorpcyjnej).
Desorber służy do regeneracji cieczy, wyparnik dostarcza ciepło do odparowania wody, a oddzielacz rozdziela fazy, ale nie realizuje samej absorpcji w kolumnie.

Pełne wyjaśnienie:

W instalacjach osuszania gazu ziemnego kluczowym aparatem ciągu osuszania jest absorber (kolumna absorpcyjna). To w nim wilgotny gaz przepływa przez aparat i kontaktuje się z ciekłym czynnikiem osuszającym. Skutkiem tego kontaktu jest przeniesienie wody z fazy gazowej do fazy ciekłej, czyli absorpcja wilgoci.

Odpowiedź "Absorber" jest więc właściwa, bo wskazuje urządzenie odpowiedzialne bezpośrednio za etap usuwania wody z gazu w części "mokry gaz → suchy gaz".

Pozostałe nazwy dotyczą innych funkcji w typowym układzie:

  • "Desorber" (kolumna odgazowania/stripper) pracuje w sekcji regeneracji czynnika osuszającego. Nie służy do osuszania surowego gazu, lecz do usuwania wody z cieczy, aby można ją było ponownie zawrócić do absorbera.
  • "Reboiler" (po polsku często: wyparnik lub podgrzewacz regeneracyjny) jest źródłem ciepła dla układu regeneracji. Jego rola polega na dostarczeniu energii, aby umożliwić odparowanie wody i lekkich składników z cieczy w sekcji desorpcji, a nie na bezpośrednim kontakcie gaz–ciecz w kolumnie osuszania.
  • "Oddzielacz" (separator) służy do rozdziału faz (np. gaz–ciecz) i ochrony dalszych aparatów przed kroplami cieczy lub kondensatem. Może występować przed lub po kolumnie, ale sam w sobie nie zastępuje procesu absorpcji w kolumnie.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy na schemacie widzisz ciąg osuszania, szukaj elementu, w którym występuje przeciwprądowy kontakt gazu z cieczą i z którego wychodzi "gaz suchy" — to najczęściej absorber. Z kolei podgrzewacze i kolumny zasilane ciepłem zwykle należą do sekcji regeneracji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Absorber to kolumna, w której wilgotny gaz kontaktuje się z cieczą pochłaniającą wodę, dzięki czemu na wyjściu otrzymuje się gaz osuszony. Kluczowe jest to, że to właśnie w absorberze zachodzi etap "usunięcia wody z gazu".
Absorber służy do odebrania wody z gazu przez kontakt gaz–ciecz. Desorber pracuje w sekcji regeneracji: usuwa wodę z cieczy osuszającej, aby można ją było ponownie skierować do absorbera. To aparaty o przeciwnych kierunkach "przenoszenia" wody.
Wyparnik dostarcza ciepło potrzebne do regeneracji cieczy osuszającej. Podgrzanie umożliwia odparowanie wody i części lekkich składników, co przywraca zdolność cieczy do dalszego pochłaniania wilgoci w absorberze. Nie jest to aparat osuszający gaz bezpośrednio.
Oddzielacz rozdziela fazy, najczęściej usuwa krople cieczy lub kondensat z gazu, chroniąc kolejne aparaty przed zalaniem i spadkiem sprawności. Może stać przed kolumną lub za nią, ale sam nie realizuje procesu absorpcji w kolumnie.
Najczęściej jest to kolumna, do której wchodzi "gaz mokry" i czynnik ciekły, a wychodzi "gaz suchy" oraz ciecz obciążona wodą. Pomaga też analiza połączeń: absorber zwykle jest w części procesu, a aparaty z podgrzewaniem (wyparnik) są w części regeneracji.
Najczęstszy błąd to wybór na podstawie podobieństwa nazw zamiast funkcji. Drugi błąd to pomijanie kierunków przepływu na schemacie. Warto zawsze sprawdzić: gdzie powstaje "gaz suchy" i gdzie znajduje się źródło ciepła (regeneracja).
Nie. Osuszanie może być realizowane różnymi metodami (np. absorpcja w cieczy, adsorpcja na złożu stałym). W zadaniach ze schematami kluczowe jest rozpoznanie, jaka metoda jest pokazana i które aparaty odpowiadają za etap osuszania oraz za regenerację czynnika.
Problem może pojawić się przy nieprawidłowych przepływach lub obecności cieczy/soli w dopływie, co pogarsza kontakt faz i zwiększa spadek ciśnienia. W praktyce operator obserwuje zmiany parametrów procesu i szuka przyczyny m.in. w separatorach i układzie obiegu cieczy.
Typowe sygnały to wzrost zawartości wody w gazie na wyjściu, zmiana temperatur/profilu kolumny lub pogorszenie jakości czynnika osuszającego. Przyczyną bywa niewłaściwa regeneracja, zanieczyszczenia, pienienie lub problemy z separacją cieczy przed kolumną.
Ćwicz czytanie PFD/P&ID: identyfikuj aparaty po symbolu i połączeniach, a nie po samej nazwie. Ucz się funkcji: co osusza gaz, co regeneruje czynnik, co separuje fazy, co podgrzewa. Na egzaminie najpierw ustal ciąg procesu, potem dopasuj aparat.
info

Statystycznie 53% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Absorber to aparat, w którym osuszanie gazu zachodzi przez kontakt gazu z cieczą pochłaniającą wodę (np. w kolumnie absorpcyjnej)."

Źródła:

  • GPSA Engineering Data Book (Gas Processors Suppliers Association), sekcje dotyczące gas dehydration i glycol dehydration, wydanie zależne od posiadanej wersji
  • John M. Campbell, "Gas Conditioning and Processing", Tom 1: The Basic Principles, rozdziały o absorpcji i osuszaniu gazu, wydanie zależne od posiadanej wersji
  • Coulson & Richardson's Chemical Engineering, Volume 2 (Particle Technology and Separation Processes), rozdziały o absorpcji/stripingu i aparatach kolumnowych, wydanie zależne od posiadanej wersji

Materiały:

  • Podręczniki do technologii przygotowania i uzdatniania gazu ziemnego (osuszanie, separacja, regeneracja)
  • Materiały szkoleniowe z czytania schematów PFD/P&ID dla instalacji gazowych
  • Rozdziały z inżynierii procesowej dot. absorpcji i desorpcji (kolumny, reboiler, separatory)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego