Udarność opisuje zachowanie materiału podczas krótkotrwałego, dynamicznego obciążenia (uderzenia). W praktyce bada się ją w próbie udarnościowej, w której próbka (najczęściej z karbem) jest łamana uderzeniem, a wynikiem jest energia pochłonięta przez materiał podczas pęknięcia.
Dlatego urządzenie pokazywane na typowych rysunkach egzaminacyjnych do tego zagadnienia (m.in. z masywną podstawą i elementem udarowym, często w postaci wahadła) wiąże się z badaniem udarności, a nie z pomiarami realizowanymi w inny sposób.
- Wiązkość nie jest standardową własnością mechaniczną mierzoną takim przyrządem w typowej metodyce badań metali; odpowiedź ta najczęściej wynika z pomylenia pojęć lub z nieprecyzyjnych skojarzeń.
- Wytrzymałość (np. na rozciąganie/ściskanie) bada się zwykle w próbach statycznych na maszynach wytrzymałościowych, gdzie materiał jest obciążany kontrolowaną siłą lub naprężeniem, a nie pojedynczym uderzeniem.
- Twardość mierzy się metodami wgłębieniowymi (np. odcisk wgłębnika) lub sklerometrycznymi; do tego służą twardościomierze, a nie urządzenia udarowe.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli na rysunku widać element wykonujący ruch uderzeniowy i stanowisko przystosowane do łamania próbki, to najczęściej test dotyczy udarności (energia pęknięcia). Jeśli widać wgłębnik i pomiar odcisku – chodzi o twardość. Jeśli widać dwie szczęki i rozciąganie próbki – chodzi o wytrzymałość na rozciąganie.
