KWALIFIKACJA BUD9 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 17.
Które urządzenie służy do redukcji ciśnienia gazu znajdującego się w 11 kg butli na propan-butan?
Ilustracja przedstawia cztery różne urządzenia związane z inżynierią sanitarną, które mogą być używane do regulacji
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W butli 11 kg LPG gaz ma wyższe ciśnienie niż wymagają typowe odbiorniki.
Do obniżenia i stabilizacji ciśnienia na wyjściu z butli stosuje się reduktor (regulator) ciśnienia montowany na zaworze butli. Inne elementy (np. zawór odcinający) nie realizują funkcji regulacji ciśnienia.

Pełne wyjaśnienie:

W butli 11 kg z propanem–butanem (LPG) gaz znajduje się pod ciśnieniem zależnym m.in. od temperatury. Typowe urządzenia zasilane z butli (np. kuchenki, promienniki, nagrzewnice) wymagają natomiast niższego i możliwie stałego ciśnienia roboczego. Dlatego pomiędzy butlą a odbiornikiem stosuje się reduktor (regulator) ciśnienia, którego zadaniem jest redukcja ciśnienia oraz utrzymanie go na wymaganym poziomie mimo zmian ciśnienia w butli.

Dlaczego to jest poprawne?
Reduktor jest elementem zaprojektowanym dokładnie do tej funkcji: obniża ciśnienie zasilania i stabilizuje je po stronie odbiornika. W praktyce montuje się go na zaworze butli (często z odpowiednią uszczelką/łącznikiem), a następnie podłącza przewód (wąż) do urządzenia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi (typowe pomyłki) są błędne?

  • Zawór odcinający służy do otwierania/zamykania przepływu, ale nie stabilizuje ciśnienia – może jedynie przerwać dopływ gazu.
  • Manometr (jeśli występuje) wskazuje ciśnienie, ale go nie redukuje; może być częścią zestawu z reduktorem, jednak sam nie spełni funkcji regulacji.
  • Filtr lub złączka/wąż odpowiadają za połączenie i ewentualnie oczyszczanie, nie za obniżanie ciśnienia.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "redukcja ciśnienia", szukaj elementu, którego funkcją jest regulacja/ustalanie parametrów pracy, a nie tylko łączenie przewodów albo odcinanie przepływu. W praktyce po montażu reduktora zawsze wykonuje się kontrolę szczelności połączeń zgodnie z zasadami BHP.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Reduktor (regulator) ciśnienia to urządzenie montowane na zaworze butli LPG, które obniża i stabilizuje ciśnienie gazu do wartości potrzebnej dla odbiornika (np. kuchenki). Dzięki temu płomień jest stabilny, a urządzenie pracuje bezpieczniej niż przy zasilaniu bezpośrednio z butli.
Reduktor zmniejsza wysokie ciśnienie po stronie butli do niższego, stałego ciśnienia wyjściowego. Robi to automatycznie, reagując na zmiany ciśnienia w butli i na pobór gazu przez urządzenie. Efektem jest możliwie stały dopływ gazu o parametrach wymaganych przez odbiornik.
Zawór butli służy głównie do otwierania i zamykania przepływu gazu. Nie ma funkcji stabilizacji ciśnienia na wyjściu. Bez reduktora parametry zasilania mogą nie odpowiadać wymaganiom urządzenia, co pogarsza pracę palnika i zwiększa ryzyko nieprawidłowego spalania.
Typowe objawy to niestabilny płomień, gaśnięcie palnika przy większym poborze, zbyt mała moc urządzenia albo "szarpanie" płomienia. Przyczyną może być uszkodzenie reduktora, zabrudzenie, nieszczelność połączeń lub dobór reduktora o niewłaściwych parametrach do danego odbiornika.
Tak, w praktyce spotyka się reduktory o różnych parametrach i przeznaczeniach (m.in. do określonego gazu i zastosowania). Na egzaminie kluczowe jest rozpoznanie funkcji: redukcja i stabilizacja ciśnienia. W doborze zawsze trzeba kierować się danymi producenta urządzenia i osprzętu.
Co do zasady wtedy, gdy odbiornik wymaga określonego ciśnienia roboczego niższego niż ciśnienie w butli. Dotyczy to większości urządzeń gazowych zasilanych z butli. Wyjątki i szczegóły zależą od konstrukcji urządzenia, dlatego na montażu należy stosować rozwiązania przewidziane przez producenta.
Po podłączeniu reduktora i przewodu wykonuje się kontrolę szczelności na połączeniach (np. preparatem do wykrywania nieszczelności) zgodnie z zasadami BHP. Nie powinno być pęcherzyków ani wyczuwalnego zapachu gazu. W razie nieszczelności należy zamknąć zawór i usunąć usterkę przed uruchomieniem.
Manometr służy do wskazywania ciśnienia (np. po stronie butli lub po stronie wyjściowej, zależnie od konstrukcji). Sam manometr nie obniża ciśnienia. Funkcję redukcji realizuje reduktor; manometr może jedynie pomagać w diagnostyce i kontroli pracy zestawu.
Częste błędy to brak reduktora, użycie nieodpowiedniego osprzętu, nieprawidłowe uszczelnienie połączeń, zły stan węża albo brak kontroli szczelności po montażu. Na egzaminie warto pamiętać: reduktor odpowiada za ciśnienie, a szczelność połączeń trzeba zawsze sprawdzić przed uruchomieniem.
Monter spotyka zasilanie urządzeń z butli w pracach tymczasowych, serwisowych i w obiektach, gdzie LPG jest źródłem energii. Znajomość roli reduktora pomaga bezpiecznie uruchamiać urządzenia, diagnozować spadki mocy i ograniczać ryzyko nieszczelności oraz nieprawidłowego spalania.
info

Około 67% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "W butli 11 kg LPG gaz ma wyższe ciśnienie niż wymagają typowe odbiorniki.Do obniżenia i stabilizacji ciśnienia na wyjściu z butli stosuje się reduktor (regulator) ciśnienia montowany na zaworze butli."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne i podręczniki z zakresu instalacji gazowych oraz zasad eksploatacji butli LPG
  • Instrukcje producentów reduktorów ciśnienia i osprzętu do butli LPG (karty katalogowe, instrukcje montażu)
  • Wytyczne BHP dotyczące użytkowania i przechowywania butli z gazem płynnym w obiektach i na budowie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego