Stężenie molowe c definiuje zależność: c = n / V, gdzie n to liczba moli substancji, a V to objętość roztworu wyrażona w dm3.
W praktyce laboratoryjnej roztwór sporządza się w kolbie miarowej: odważa się obliczoną masę substancji, przenosi ilościowo do kolby, rozpuszcza w niewielkiej ilości rozpuszczalnika, a na końcu uzupełnia do kreski.
Dla roztworu o stężeniu 0,1 mol/dm3 i objętości 100 cm3 najpierw przeliczamy objętość: 100 cm3 = 0,100 dm3. Następnie:
- n = c · V = 0,1 mol/dm3 · 0,100 dm3 = 0,010 mol
- m = n · M = 0,010 mol · 169,8 g/mol = 1,698 g
Dlatego poprawny opis czynności wskazuje odważenie 1,698 g AgNO3 i przygotowanie roztworu w kolbie 100 cm3.
Pozostałe propozycje są błędne, bo wynikają z typowych pomyłek rachunkowych lub jednostkowych:
- Wariant z tą samą masą (1,698 g), ale kolbą 1000 cm3 daje w przybliżeniu roztwór dziesięć razy mniej stężony (około 0,01 mol/dm3), bo zwiększa się objętość przy tej samej liczbie moli.
- Wariant 16,98 g w kolbie 100 cm3 oznacza błąd o rząd wielkości (przesunięcie przecinka); taka masa odpowiadałaby około 0,1 mola w 0,1 dm3, czyli stężeniu około 1 mol/dm3.
- Wariant 169,80 g w kolbie 1000 cm3 to kolejny błąd skali: 169,8 g to 1 mol AgNO3, co w 1 dm3 dawałoby roztwór 1 mol/dm3, a nie 0,1 mol/dm3.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdzaj, czy objętość w cm3 została zamieniona na dm3 oraz czy wynik ma sens (0,1 M w 100 mL to zwykle "nieduża" masa w gramach, a nie dziesiątki czy setki gramów).
