KWALIFIKACJA BUD2 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 37.
W celu uzyskania, w jednym procesie technologicznym, zadanego kształtu, wymiarów i gładkiej powierzchni naprawianego elementu drewnianego należy zastosować
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Frezarka umożliwia kształtowanie (profilowanie) oraz dokładne nadanie wymiaru i uzyskanie gładkiej powierzchni w jednym przejściu narzędzia skrawającego. Wiertarka wykonuje otwory, piła służy głównie do rozcinania, a wyrówniarka prostuje i wyrównuje płaszczyzny, nie wykonując dowolnych kształtów elementu.

Pełne wyjaśnienie:

Wymóg "uzyskania w jednym procesie technologicznym zadanego kształtu, wymiarów i gładkiej powierzchni" wskazuje na operację, która jednocześnie kształtuje geometrię oraz wykańcza powierzchnię. Taką funkcję spełnia frezowanie, wykonywane frezarką z odpowiednio dobranym frezem.

Odpowiedź "frezarkę." jest właściwa, ponieważ frezarka pozwala m.in. na:

  • profilowanie krawędzi (fazowanie, zaokrąglanie, wykonywanie profili),
  • wykonywanie wręgów, rowków i gniazd o określonych wymiarach,
  • prowadzenie narzędzia tak, by po jednym przejściu uzyskać docelowy kształt oraz gładkość wynikającą z obróbki skrawaniem.

Pozostałe propozycje nie spełniają jednocześnie wszystkich warunków:

  • "wiertarkę." – wiercenie jest obróbką otworów. Nie służy do nadania kształtu zewnętrznego/obwiedni elementu ani do uzyskania gładkiej, profilowanej powierzchni naprawianej części.
  • "wyrówniarkę." – wyrówniarka (strugarka wyrówniarka) służy przede wszystkim do prostowania i wyrównywania płaszczyzn oraz krawędzi. Zapewnia dobrą jakość powierzchni, ale nie jest narzędziem typowo do nadawania "zadanego kształtu" (profilu) naprawianego elementu w rozumieniu kształtowania zarysu.
  • "piłę." – piłowanie służy głównie do rozdzielania materiału (cięcie) i w ograniczonym zakresie do kształtowania prostoliniowego. Zwykle nie daje jednocześnie gładkiej powierzchni wykończeniowej oraz nie umożliwia wykonania typowych profili/kształtów wymaganych przy naprawach detali.

Na egzaminie warto zapamiętać zasadę: gdy w treści pojawia się jednocześnie kształt + wymiar + gładkość w jednym przejściu, najczęściej chodzi o operację obróbki skrawaniem realizowaną narzędziem wieloostrzowym (tu: frezowanie), a nie o samo cięcie lub wykonywanie otworów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Frezowanie to obróbka skrawaniem, w której narzędzie (frez) usuwa materiał, aby nadać elementowi określony kształt i wymiar. Stosuje się je m.in. do wykonywania rowków, wręgów, gniazd oraz profili krawędzi, często z dobrą jakością powierzchni po jednym przejściu.
Frezarką można dopasować i odtworzyć kształt naprawianego fragmentu: wykonać wręg, rowek, gniazdo, fazę lub zaokrąglenie. Przy właściwym frezie i prowadzeniu da się jednocześnie uzyskać wymagany wymiar oraz gładką powierzchnię przygotowaną do klejenia lub wykończenia.
Wiertarka jest przeznaczona głównie do wykonywania otworów. Może usuwać materiał punktowo, ale nie zapewnia typowego profilowania i kontroli obwiedni elementu jak frezarka. Dodatkowo jakość powierzchni po wierceniu nie odpowiada zwykle wymaganiom "gładkiej powierzchni" całego naprawianego kształtu.
Wyrówniarka służy do wyrównywania i prostowania płaszczyzn oraz krawędzi przez struganie. Jest dobrym wyborem, gdy trzeba uzyskać prostą, równą bazę lub krawędź odniesienia. Nie jest jednak typowym narzędziem do odtwarzania profili i "zadanego kształtu" detalu naprawianego.
Piła służy głównie do cięcia i rozdzielania materiału. Nawet jeśli cięcie bywa względnie równe, to zwykle nie zastępuje obróbki kształtująco-wykończeniowej, gdy wymagane są konkretne profile, promienie czy wręgi. W praktyce po piłowaniu często potrzebna jest dalsza obróbka (np. frezowanie/struganie/szlifowanie).
Dobór zależy od operacji: inny frez stosuje się do rowków, inny do profili krawędzi. Na gładkość wpływają m.in. geometria ostrzy, stan narzędzia (ostrość), stabilne prowadzenie i odpowiednie parametry pracy. W zadaniach egzaminacyjnych kluczowe jest rozpoznanie, że to frezarka wykonuje kształt i wykończenie w jednym przebiegu.
Typowe pomyłki to wybór narzędzia "najbardziej znanego" (np. wiertarki) zamiast dopasowania do operacji, oraz mylenie wyrówniarki (płaszczyzny) z frezarką (profile/kształty). Często uczniowie skupiają się tylko na "gładkości", pomijając wymóg uzyskania kształtu i wymiaru w jednym procesie.
Frezarkę wybiera się, gdy trzeba odtworzyć profil lub wykonać elementy kształtowe (wręgi, rowki, gniazda, fazy). Strugarka/wyrówniarka jest lepsza do prostowania i wyrównywania bazowych płaszczyzn. W naprawach detali o złożonym kształcie frezarka zwykle daje większą kontrolę nad geometrią.
Zwróć uwagę na zestaw wymagań: zadany kształt + wymiary + gładka powierzchnia oraz informację "w jednym procesie". To typowa wskazówka na obróbkę kształtującą i wykończeniową narzędziem skrawającym. W takim układzie odpowiedzi z cięciem lub wierceniem zwykle nie spełniają wszystkich warunków.
W wielu przypadkach frezowanie daje bardzo dobrą jakość powierzchni, ale nie zawsze eliminuje potrzebę dalszego wykończenia. Zależy to od gatunku drewna, stanu freza, prowadzenia oraz wymagań estetycznych. W kontekście pytania egzaminacyjnego chodzi o to, że frezarka jako jedyna z podanych wykonuje kształt i może zapewnić gładkość w jednym przebiegu.
info

Około 60% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Frezarka umożliwia kształtowanie (profilowanie) oraz dokładne nadanie wymiaru i uzyskanie gładkiej powierzchni w jednym przejściu narzędzia skrawającego."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do technologii obróbki drewna (obróbka skrawaniem: piłowanie, struganie, frezowanie)
  • Instrukcje producentów frezarek górnowrzecionowych i frezarek stacjonarnych (dobór frezów, zasady prowadzenia)
  • Materiały BHP dotyczące pracy na frezarkach i obrabiarkach do drewna (osłony, popychacze, odciąg)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego