Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA BUD9 - CZERWIEC 2015 (test 2)



PYTANIE NR 5.
W dokumentacji technicznej podano, że przewód kanalizacyjny Ø0,2 m o długości l = 300 m należy prowadzić ze spadkiem i = 2‰. Zagłębienie przewodu na tej długości zwiększy się o
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Spadek i = 2‰ oznacza obniżenie 2/1000 długości przewodu. Dla l = 300 m zmiana rzędnej wynosi: 300 × 2/1000 = 0,6 m. Tyle zwiększy się zagłębienie przewodu na końcu odcinka w stosunku do początku przy zachowaniu podanego spadku.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach z sieci i instalacji kanalizacyjnych spadek podłużny i podaje się często w promilach (‰). Promil oznacza "na tysiąc", czyli:

  • 1‰ = 1/1000 = 0,001
  • 2‰ = 2/1000 = 0,002

Spadek podłużny informuje, o ile zmienia się wysokość (rzędna) na danej długości. Dla odcinka o długości l obniżenie (różnica rzędnych) liczymy ze wzoru:

Δh = i × l

Podstawiamy dane z treści:

  • i = 2‰ = 0,002
  • l = 300 m

Obliczenie:

Δh = 0,002 × 300 m = 0,6 m

Zatem zagłębienie przewodu (jego położenie względem poziomu odniesienia/terenu) na końcu analizowanego odcinka będzie większe o 0,6 m niż na początku, jeśli rura zostanie ułożona ze spadkiem 2‰.

Dlaczego pozostałe wartości są błędne?

  • "0,3 m" odpowiadałoby spadkowi 1‰ na 300 m albo pominięciu czynnika 2 w obliczeniu (błąd nieuwagi).
  • "3,0 m" odpowiadałoby spadkowi 10‰ (1%) na 300 m, czyli typowemu skutkowi pomylenia promili z procentami lub niewłaściwemu przeliczeniu skali.
  • "6,0 m" to wynik 10× za duży względem 0,6 m i zwykle wynika z potraktowania 2‰ jak 2% (0,02) albo z przesunięcia przecinka w złym kierunku.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zamień ‰ na ułamek dziesiętny (podziel przez 1000), a dopiero potem mnoż przez długość w metrach. To minimalizuje błędy skali.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co oznacza spadek i = 2‰ w kanalizacji?
Spadek 2‰ oznacza, że na każde 1 m długości przewodu dno kanału obniża się o 2/1000 m, czyli o 0,002 m (2 mm). To zapis "na tysiąc", stosowany przy wyznaczaniu rzędnych i głębokości ułożenia rur.
Jak obliczyć obniżenie przewodu przy spadku w promilach?
Najpierw zamień promile na liczbę dziesiętną: i[‰]/1000. Potem policz różnicę wysokości: Δh = i × l. Przykład: 2‰ = 0,002, więc dla 300 m: 0,002 × 300 = 0,6 m.
Dlaczego w obliczeniach spadku nie używa się średnicy rury Ø0,2 m?
Średnica wpływa na hydraulikę (przepływ, napełnienie), ale w tym typie zadania liczy się wyłącznie geometria ułożenia przewodu: spadek i oraz długość l. Obniżenie na odcinku zależy od Δh = i × l, a nie od Ø.
Czy 2‰ to to samo co 2%?
Nie. 2% to 2/100 = 0,02, a 2‰ to 2/1000 = 0,002. Procent jest 10 razy większy od promila o tej samej liczbie. To częsta pułapka w zadaniach z obliczaniem spadków i rzędnych.
Jak najszybciej przeliczyć 2‰ na milimetry na metr?
Promil można czytać jako "milimetry na metr": 1‰ = 1 mm na 1 m, 2‰ = 2 mm na 1 m. Dzięki temu łatwo oszacować wynik: na 300 m przy 2 mm/m łącznie wyjdzie 600 mm, czyli 0,6 m.
Jakie błędy najczęściej pojawiają się przy spadkach w promilach?
Najczęstsze są: mylenie ‰ z %, przesunięcie przecinka (0,002 vs 0,02), liczenie "na 100" zamiast "na 1000", oraz pomijanie długości odcinka. Pomaga zapis pośredni: i = 2/1000 i dopiero potem mnożenie przez l.
Kiedy w praktyce montera liczy się różnicę rzędnych na odcinku kanalizacji?
Gdy wyznacza się głębokości wykopu, poziomy posadowienia rur, rzędne studzienek oraz kontroluje zgodność wykonania z projektem. Różnica rzędnych pozwala sprawdzić, czy na końcu odcinka przewód nie wyjdzie zbyt płytko lub zbyt głęboko.
Co to jest "zagłębienie przewodu" w pytaniach egzaminacyjnych?
Zwykle chodzi o to, że przy spadku rura "schodzi" w dół na końcu odcinka: jej rzędna jest niższa o Δh. W uproszczeniu jest to przyrost głębokości ułożenia względem początku odcinka, wynikający wyłącznie ze spadku.
Jak sprawdzić obliczenie spadku bez kalkulatora?
Użyj przeliczenia mm/m: 2‰ = 2 mm na 1 m. Dla 300 m to 2 × 300 = 600 mm. Następnie zamień: 600 mm = 60 cm = 0,6 m. Taka kontrola ogranicza błędy skali i przecinka.
Jakie inne zadania podobne do spadku mogą pojawić się na BUD.9?
Często spotyka się obliczanie: różnicy rzędnych między studzienkami, spadku z podanych rzędnych (i = Δh/l), głębokości ułożenia przewodu przy znanej niwelecie terenu oraz odczyt parametrów z dokumentacji technicznej i profili podłużnych.
info

Statystycznie 68% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Spadek i = 2‰ oznacza obniżenie 2/1000 długości przewodu."

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – "Promil" (definicja ‰ = 1/1000): https://pl.wikipedia.org/wiki/Promil (dostęp: 2026-03-01)
  • OpenStax – Prealgebra 2e, rozdział o procentach i promilach/"Percents" (zasada przeliczania części całości): https://openstax.org/details/books/prealgebra-2e (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręczniki do podstaw projektowania/montażu instalacji i sieci kanalizacyjnych (spadki, rzędne, niwelacja)
  • Materiały dydaktyczne do BUD.9 z zakresu czytania dokumentacji i obliczeń montażowych
  • Powtórka z matematyki: procenty, promile, zamiana ułamków dziesiętnych i obliczenia na jednostkach
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego