KWALIFIKACJA ELM5 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 34.
W gniazdkach odbiorczych instalacji antenowej, przedstawionej na rysunku, brak tylko sygnału z anteny naziemnej. Wskaż elementy instalacji mogące być przyczyną usterki.
Ilustracja przedstawia schemat instalacji antenowej, który może być używany w kontekście egzaminu zawodowego dla technika
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Brak tylko sygnału z anteny naziemnej wskazuje na usterkę w torze tej anteny. Najbardziej typowe i logiczne przyczyny to uszkodzenie samej anteny kierunkowej (YAGI) lub problem z jej doprowadzeniem: przerwa, zwarcie, błędne złącze lub uszkodzony odcinek kabla. Pozostałe elementy mogłyby zaburzać inne tory sygnału.

Pełne wyjaśnienie:

Jeżeli w gniazdach odbiorczych brakuje tylko sygnału z anteny naziemnej, a inne źródła sygnału w tej samej instalacji działają, to diagnostykę należy zawęzić do toru odpowiedzialnego za odbiór naziemny. W typowej instalacji zbiorczej tor naziemny zaczyna się od anteny (np. kierunkowej YAGI), a następnie sygnał jest przesyłany okablowaniem koncentrycznym do elementów rozdzielających/sumujących i dalej do gniazd.

Odpowiedź "Antena YAGI i okablowanie." jest zgodna z taką logiką: uszkodzenie anteny (mechaniczne, środowiskowe, niewłaściwe ustawienie) albo problem w kablu i złączach (przerwa żyły, zwarcie ekranu z żyłą, luźne złącze, korozja) może spowodować zanik sygnału dokładnie z jednego źródła. W praktyce okablowanie jest częstą przyczyną usterek, bo nawet niewielka wada złącza potrafi silnie wytłumić sygnał RF.

Pozostałe zestawy elementów są mniej trafne przy objawie "brak tylko naziemnej":

  • "Konwerter i modulator." – konwerter (LNB) dotyczy zwykle toru satelitarnego, a modulator wprowadza sygnał z innego źródła do instalacji; ich awaria typowo wpływałaby na inne programy/źródła niż stricte antena naziemna.
  • "Konwerter i multiswitch." – to para elementów charakterystyczna dla dystrybucji SAT (a multiswitch rozdziela sygnały z konwertera na wiele gniazd). Usterka w tym obszarze częściej objawia się problemami z odbiorem satelitarnym, nie wyłącznie naziemnym.
  • "Sumator i modulator." – te elementy mogłyby wpływać na mieszanie/wnoszenie sygnałów w instalacji, ale sam brak wyłącznie toru naziemnego najprościej wyjaśnia się uszkodzeniem źródła sygnału (antena) lub drogi przesyłu (okablowanie). To są też elementy, które w pierwszej kolejności sprawdza się w diagnostyce.

Wskazówka egzaminacyjna: przy zadaniach "brak tylko X" zawsze narysuj w myślach tor X i wskaż elementy występujące tylko w tym torze oraz połączenia między nimi. To zwykle prowadzi do poprawnej odpowiedzi.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Antena Yagi (kierunkowa) służy do odbioru sygnału telewizji/radia naziemnego z określonego kierunku. Dzięki kierunkowości może poprawić stosunek sygnału do zakłóceń, ale jest wrażliwa na złe ustawienie oraz uszkodzenia mechaniczne.
Jeśli uszkodzenie dotyczy odcinka kabla przypisanego do jednego toru (np. naziemnego), to zniknie tylko ten sygnał. Typowe problemy to przerwa żyły, zwarcie ekranu z żyłą, wilgoć w złączu lub źle zaciśnięty wtyk.
Najpierw sprawdza się elementy najprostsze i najczęstsze: zasilanie ewentualnego wzmacniacza, stan złączy, ciągłość kabla koncentrycznego oraz samą antenę (mocowanie, kierunek, uszkodzenia). Dopiero potem podejrzewa się urządzenia rozdzielające.
Konwerter (LNB) jest elementem toru satelitarnego: odbiera sygnał z anteny satelitarnej i przekazuje go dalej do instalacji. Zwykle nie jest elementem toru naziemnego, więc jego awaria typowo nie powoduje zaniku wyłącznie sygnału z anteny naziemnej.
Multiswitch rozdziela sygnały (najczęściej satelitarne, czasem także naziemne) na wiele wyjść prowadzących do gniazd. Stosuje się go w instalacjach zbiorczych, aby wielu użytkowników mogło korzystać z sygnału z jednej anteny SAT i wspólnych torów.
Modulator zwykle dodaje do instalacji sygnał z innego źródła (np. z urządzenia AV) w postaci kanału RF. Brak sygnału z anteny naziemnej częściej wynika z problemu w źródle (antena) lub transmisji (kabel), a nie z elementu, który "dokłada" sygnał.
Zwarcie (np. ekran dotyka żyły) może powodować całkowity zanik sygnału, przesterowania lub niestabilny odbiór. Często występuje po nieprawidłowym montażu złącza. Pomocny jest pomiar ciągłości/rezystancji oraz oględziny złączy.
Może, jeśli sumator/zwrotnica jest uszkodzony lub źle podłączony (np. zamienione wejścia, przerwany tor naziemny). Jednak w diagnostyce i tak warto zacząć od anteny i okablowania, bo to elementy najbardziej narażone na uszkodzenia i błędy montażowe.
Najczęstsze to: źle zarobione złącza (włoski ekranu dotykają żyły), zbyt mocne zagięcie kabla, luźne wtyki, brak ekranowania przy złączach, zalanie wodą zewnętrznych połączeń oraz nieprawidłowe podłączenie wejść/wyjść w elementach rozdzielających.
Ćwicz analizę toru sygnału: od źródła (antena) przez okablowanie i elementy rozdzielające aż do gniazda. Ucz się funkcji: konwerter, multiswitch, sumator, modulator. Pomaga rysowanie prostych schematów i dopasowywanie objawów usterek do miejsca w torze.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 32% zdających egzamin. bardzo trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że brak tylko sygnału z anteny naziemnej wskazuje na usterkę w torze tej anteny.

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Anteny_Yagi-Uda (dostęp: 2026-02-27)
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Multiswitch (dostęp: 2026-02-27)
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/LNB (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z zakresu instalacji RTV/SAT dla technika elektronika (tory sygnałowe, elementy instalacji, typowe usterki)
  • Instrukcje producentów elementów RTV/SAT (multiswitche, sumatory, wzmacniacze) – rozpoznawanie wejść/wyjść i torów
  • Poradniki pomiarów instalacji antenowych (kontrola złączy, ciągłości kabla, podstawy pomiarów poziomu sygnału)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego