KWALIFIKACJA ROL10 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 35.
W gospodarstwie prowadzono tucz trzody chlewnej od wagi 30 kg do 110 kg. Zużycie mieszanki pełnoporcjowej przez jedną sztukę wyniosło 240 kg. Jakie było zużycie tej mieszanki na 1 kg przyrostu tucznika?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najpierw oblicza się przyrost masy tucznika: 110 kg − 30 kg = 80 kg.
Następnie zużycie paszy dzieli się przez uzyskany przyrost: 240 kg / 80 kg = 3,0 kg.
Otrzymany wynik oznacza, że na 1 kg przyrostu masy ciała zużyto 3,0 kg mieszanki.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba obliczyć zużycie mieszanki pełnoporcjowej na 1 kg przyrostu, czyli ile kilogramów paszy przypada na każdy kilogram zwiększenia masy ciała tucznika (w praktyce jest to forma wskaźnika wykorzystania paszy).

Krok 1: wyznacz przyrost masy ciała
Przyrost to różnica między masą końcową i początkową tuczu:
110 kg − 30 kg = 80 kg.

Krok 2: podziel zużycie paszy przez przyrost
Skoro jedna sztuka zużyła 240 kg mieszanki w całym okresie, to zużycie na 1 kg przyrostu wynosi:
240 kg / 80 kg = 3,0 kg.

Interpretacja wyniku
Wartość 3,0 kg oznacza, że aby uzyskać 1 kg przyrostu masy ciała w tym tuczu, zwierzę zużyło 3,0 kg mieszanki pełnoporcjowej.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "2,0 kg" i "2,5 kg" zaniżają wynik – musiałyby wynikać z większego przyrostu niż 80 kg albo mniejszego zużycia paszy niż 240 kg, czego nie ma w danych.
  • "3,5 kg" zawyża wynik – odpowiadałby sytuacji, w której na ten sam przyrost zużyto więcej paszy (np. 280 kg przy 80 kg przyrostu), co nie zgadza się z treścią.

Wskazówka egzaminacyjna
Zawsze sprawdź jednostki: dzielisz kg paszy przez kg przyrostu, więc wynik też jest w kg/kg. Najczęstszy błąd to użycie masy końcowej (110 kg) zamiast przyrostu (80 kg).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oblicz przyrost masy: masa końcowa − masa początkowa. Następnie policz iloraz: zużycie paszy / przyrost. Wynik interpretujesz jako kg paszy na 1 kg przyrostu (kg/kg).
Oznacza, że aby zwiększyć masę ciała tucznika o 1 kg, zwierzę zużyło średnio 3,0 kg mieszanki. To syntetyczna informacja o efektywności żywienia w danym tuczu.
Pytanie dotyczy przyrostu, czyli zmiany masy w czasie tuczu. Sama masa końcowa nie mówi, ile zwierzę przytyło. Dopiero różnica 110 kg − 30 kg daje faktyczny przyrost, który jest mianownikiem wskaźnika.
Najczęściej zapisuje się je jako kg/kg: kilogramy paszy na kilogram przyrostu masy ciała. W praktyce to informacja porównawcza – im mniej kg paszy na 1 kg przyrostu, tym lepsza efektywność żywienia.
Zależy od danych. Gdy podano zużycie na jedną sztukę, liczysz wskaźnik dla tej sztuki. Jeśli masz dane dla stada, najpierw przelicz je na sztukę albo licz wskaźnik dla całej grupy, konsekwentnie używając tych samych podstaw.
Najczęściej: użycie masy końcowej zamiast przyrostu, błędne odejmowanie (np. 110−30), pomylenie okresów tuczu, albo brak kontroli sensu wyniku. Pomaga zapisanie dwóch kroków: przyrost, potem dzielenie paszy przez przyrost.
To pasza skomponowana tak, aby w określonej dawce pokrywała potrzeby pokarmowe zwierząt (energia, białko, minerały, witaminy) bez konieczności dodawania innych pasz uzupełniających. W zadaniu istotna jest jej masa zużyta w tuczu.
Analizuje się je m.in. po zakończeniu cyklu tuczu, przy porównywaniu partii zwierząt, podczas kontroli kosztów oraz przy diagnozowaniu problemów (zdrowotnych, żywieniowych, mikroklimatu). Pogorszenie wskaźnika może sygnalizować straty.
Porównaj go z danymi: jeśli przyrost to 80 kg, a paszy 240 kg, to wynik musi być około 240/80 = 3. Sprawdź też, czy większe zużycie paszy dawałoby większy wskaźnik, a większy przyrost przy tej samej paszy – mniejszy.
Tak, jeśli liczby są "wygodne". Tu: 110−30 = 80, a 240/80 to 24/8 = 3. Pomaga skracanie przez 10 i dzielenie w pamięci. Na egzaminie warto rozpisywać kroki, by uniknąć pomyłki.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

Źródła:

  • Wikipedia (pl): "Współczynnik wykorzystania paszy" – definicja wskaźnika (FCR), https://pl.wikipedia.org/wiki/Wsp%C3%B3%C5%82czynnik_wykorzystania_paszy (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (pl): "Trzoda chlewna" – kontekst produkcji trzody, https://pl.wikipedia.org/wiki/Trzoda_chlewna (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z żywienia trzody chlewnej (dział: tucz i wskaźniki produkcyjne)
  • Zadania rachunkowe z produkcji zwierzęcej: obliczanie FCR i przyrostów
  • Notatki z podstaw matematyki stosowanej w rolnictwie (jednostki, proporcje, ilorazy)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego