KWALIFIKACJA ROL3 - CZERWIEC 2024

PYTANIE NR 19.
W jakim celu stosuje się sprzęt pokazany na ilustracji?
Ilustracja przedstawia fragment ula pszczelego z widoczną kratą odgrodową, która jest używana w pszczelarstwie do
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Sprzęt służący do oddzielenia miodni od rodni to element stosowany w ulu, aby ograniczyć przechodzenie matki pszczelej do części przeznaczonej na magazynowanie miodu. Dzięki temu w miodni gromadzony jest miód, a czerw pozostaje w rodni, co ułatwia miodobranie.

Pełne wyjaśnienie:

Cel "Do oddzielenia miodni od rodni." odpowiada funkcji kraty odgrodowej (lub podobnego elementu separującego), używanej w ulu do rozdzielenia przestrzeni gniazdowej od części miodowej. W praktyce chodzi o to, aby matka pszczela nie przechodziła do miodni i nie składała tam jaj. Wtedy w miodni znajdują się głównie plastry z miodem, a czerw pozostaje w rodni, co upraszcza pracę w pasiece i poprawia organizację miodobrania.

Odpowiedź "Do poławiania propolisu." jest nieprawidłowa, ponieważ do pozyskiwania propolisu stosuje się zwykle specjalne kratki/siatki i metody ukierunkowane na zbiór kitu z powierzchni, a nie element przeznaczony do separacji miodni i rodni w konstrukcji ula.

Odpowiedź "Do odsączania odsklepów." dotyczy etapu prac po odsklepieniu plastrów (odsklepiny oddziela się od miodu w odstojnikach/cedzarkach lub sitach). To inny obszar: pracownia miodowa, nie organizacja przestrzeni w ulu.

Odpowiedź "Do cedzenia miodu." również odnosi się do obróbki miodu po odwirowaniu, gdzie używa się cedzaków, sit i filtrów. Sprzęt do separacji miodni od rodni nie służy do filtracji cieczy, tylko do kontroli przemieszczania się pszczół (zwłaszcza matki) między korpusami.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli odpowiedzi mieszają czynności "w ulu" (rodnia/miodnia) z czynnościami "w pracowni miodowej" (cedzenie, odsączanie odsklepin), najpierw ustal, do którego etapu pracy odnosi się przedstawiony sprzęt.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Miodnia to część ula (zwykle nadstawka), w której pszczoły magazynują miód przeznaczony do miodobrania. Jej rola polega na zapewnieniu miejsca na zapasy miodu i ułatwieniu pracy pszczelarza, bo plastry z miodem można odbierać bez ingerencji w gniazdo.
Rodnia to część ula, w której znajduje się gniazdo: czerw, zapasy potrzebne rodzinie i zwykle matka pszczela. Różnica polega na funkcji: rodnia służy do rozwoju rodziny, a miodnia głównie do gromadzenia miodu do pozyskania przez pszczelarza.
Krata odgrodowa ma szczeliny dobrane tak, aby robotnice mogły przechodzić, a matka (zwykle większa) była zatrzymana w rodni. Dzięki temu matka nie czerwi w miodni, a w nadstawkach odkłada się głównie miód, co porządkuje gospodarkę pasieczną.
Oddzielenie ogranicza czerwienie matki do rodni, więc w miodni jest mniej lub brak czerwiu. To ułatwia miodobranie, bo plastry z miodem są "czystsze" i nie trzeba przeglądać ich pod kątem czerwiu. Zmniejsza też ryzyko uszkodzeń gniazda podczas odbioru miodu.
Najczęściej zakłada się ją wtedy, gdy rodzina jest na tyle silna, że pracuje w nadstawkach, a pszczelarz chce prowadzić wyraźny podział na rodnię i miodnię. Termin zależy od pożytku i siły rodziny; w praktyce robi się to w sezonie intensywnego rozwoju i zbioru nektaru.
Nie zawsze. Część pasiek prowadzi gospodarkę bez kraty, opierając się na innych metodach organizacji gniazda i nadstawek. Krata jest jednak popularna, bo upraszcza utrzymanie czerwiu w rodni i ułatwia odbiór plastrów miodowych bez ryzyka obecności czerwiu.
Sprzęt do cedzenia miodu ma formę sit, filtrów lub zestawów do przepuszczania cieczy i zwykle pracuje w pracowni miodowej. Element do oddzielania miodni od rodni jest częścią wyposażenia ula i służy do kontroli przemieszczania się pszczół (zwłaszcza matki) między korpusami, a nie do filtracji.
Częsty błąd to zgadywanie po ogólnym kształcie i mylenie etapów pracy: w ulu vs w pracowni miodowej. Uczniowie wybierają odpowiedzi "cedzenie" lub "odsączanie" dla każdego elementu kojarzonego z miodem. Pomaga pytanie kontrolne: czy to działa w ulu, czy po odwirowaniu miodu?
Gdy w miodni pojawi się czerw, odbiór miodu jest trudniejszy: plastry nie są jednorodne, trzeba selekcjonować ramki, a część z nich nie nadaje się do miodobrania. Może to zwiększyć nakład pracy i ryzyko niepotrzebnego osłabienia rodziny przez zbyt częste ingerencje w korpusy.
Ucz się zestawami: nazwa–wygląd–zastosowanie–etap pracy. Dobrze działa porównywanie podobnych narzędzi (np. krata odgrodowa vs sita do miodu) i przypisywanie ich do miejsca użycia (ul/pracownia). Na egzaminie najpierw określ, czy pytanie dotyczy gospodarki w ulu czy obróbki miodu.
info

Około 57% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Sprzęt służący do oddzielenia miodni od rodni to element stosowany w ulu, aby ograniczyć przechodzenie matki pszczelej do części przeznaczonej na magazynowanie miodu."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Krata odgrodowa" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Krata_odgrodowa (dostęp: 2026-03-02)
  • Encyclopaedia Britannica: "Queen excluder" – https://www.britannica.com/topic/queen-excluder (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (EN): "Queen excluder" – https://en.wikipedia.org/wiki/Queen_excluder (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe z podstaw gospodarki pasiecznej (rodnia, miodnia, nadstawki)
  • Instrukcje producentów sprzętu pasiecznego dotyczące krat odgrodowych
  • Encyklopedie i kompendia pszczelarskie omawiające wyposażenie ula

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego