KWALIFIKACJA GIW12 - STYCZEŃ 2022

PYTANIE NR 24.
W jakim czasie inklinometr wrzutowy wrzucony do przewodu wiertniczego opadnie do gniazda umieszczonego na głębokości 1800 m przy prędkości opadania przyrządu wynoszącej 5 m/s?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Czas obliczamy ze wzoru t = s / v dla ruchu jednostajnego. Droga wynosi 1800 m, a prędkość opadania 5 m/s, więc t = 1800 / 5 = 360 s. Następnie zamieniamy sekundy na minuty: 360 / 60 = 6 min. Błędne odpowiedzi wynikają zwykle z pomyłki w dzieleniu lub konwersji jednostek.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu zakładamy stałą prędkość opadania przyrządu (ruch jednostajny). Wtedy czas ruchu wyznacza podstawowa zależność:

t = s / v, gdzie:
s – droga (m),
v – prędkość (m/s),
t – czas (s).

Krok 1: obliczenie czasu w sekundach
Droga do gniazda: s = 1800 m
Prędkość opadania: v = 5 m/s
Zatem:
t = 1800 / 5 = 360 s

Krok 2: zamiana sekund na minuty
1 minuta to 60 sekund, więc:
360 s / 60 = 6 min

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • 60 s – odpowiadałoby drodze tylko 300 m przy 5 m/s. To typowy skutek zaniżenia drogi lub błędnej intuicji "około minuta".
  • 600 s – to 10 minut. Taki wynik pojawia się przy pomyłce w dzieleniu (np. 1800/3) albo przy błędnym przeliczeniu sekund na minuty.
  • 60 min – to 3600 s, czyli dziesięciokrotnie za dużo. Najczęściej wynika to z przeoczenia zera, błędu skali albo odruchowego wyboru "godzinnej" odpowiedzi bez rachunku.

Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu w sekundach zawsze sprawdź jednostki w odpowiedziach. Jeśli w odpowiedziach są minuty, koniecznie wykonaj dzielenie przez 60 i dopiero wtedy wybierz wariant.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stosuje się zależność z ruchu jednostajnego: t = s / v. Podstaw drogę (głębokość do gniazda) w metrach i prędkość w m/s, a wynik otrzymasz w sekundach. Na końcu dopasuj jednostkę do odpowiedzi, np. minuty przez podzielenie przez 60.
Jeśli droga jest w metrach, a prędkość w m/s, to jednostki "skracają się" do sekund: m ÷ (m/s) = s. Dopiero potem, jeśli odpowiedzi są w minutach lub godzinach, wykonuje się konwersję: min = s/60, h = s/3600.
Oznacza, że przyrząd w każdej sekundzie pokonuje 5 metrów drogi w dół. W modelu zadania przyjmuje się, że jest to wartość stała. Dzięki temu można użyć prostego wzoru t=s/v bez dodatkowych danych o przyspieszeniu czy zmianach prędkości.
Podziel przez 60: 360/60 = 6. Warto zapamiętać, że 60 s to 1 min, 120 s to 2 min, 180 s to 3 min, 300 s to 5 min, a 360 s to 6 min. Takie "kotwice" przyspieszają pracę pod presją czasu.
Niekoniecznie. W praktyce wpływ mają m.in. opory płuczki, stan przewodu, tarcie, odchylenie otworu i ewentualne zawieszenia. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle przyjmuje się jednak stałą prędkość, aby sprawdzić umiejętność obliczeń i konwersji jednostek.
Najczęstsze pomyłki to: pomylenie dzielenia z mnożeniem (t=s·v), pozostawienie wyniku w sekundach mimo odpowiedzi w minutach, oraz błędy rachunkowe w dzieleniu (np. zgubienie zera). Pomaga zapisanie jednostek obok liczb.
Wykonaj konwersję: minuty = sekundy / 60. Jeśli wyszło np. 360 s, dzielisz 360 przez 60 i dostajesz 6 min. Dopiero po tej konwersji porównuj wynik z odpowiedziami testowymi.
Zrób szybkie przybliżenie: 5 m/s to 300 m/min (bo 5×60). Dla 1800 m czas to 1800/300 = 6 min. Takie sprawdzenie "w głowie" często wyłapuje błędy konwersji i przesunięcia przecinka.
Kluczowe są: droga (np. głębokość do gniazda) oraz prędkość opadania. Trzeba też zwrócić uwagę na jednostki podane w treści i w odpowiedziach. Jeśli brakuje drogi lub prędkości, zadanie staje się nieobliczalne.
Gdy opis dotyczy ruchu ze stałą prędkością, np. opadania przyrządu, przejazdu urządzenia na określonym odcinku lub transportu elementu z ustaloną prędkością. Wtedy nie potrzeba równań z przyspieszeniem, a wystarcza poprawne podstawienie danych i jednostek.
info

Statystycznie 57% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Czas obliczamy ze wzoru t = s / v dla ruchu jednostajnego."

Źródła:

  • Halliday, Resnick, Walker, "Podstawy fizyki. Mechanika", rozdział: Kinematyka (ruch jednostajny prostoliniowy) – zależność t=s/v
  • Serway, Jewett, "Fizyka dla naukowców i inżynierów", dział: Ruch wzdłuż prostej – definicje prędkości i czasu w ruchu jednostajnym
  • Wikipedia (PL): https://pl.wikipedia.org/wiki/Ruch_jednostajny_prostoliniowy - dostęp: 2026-02-18

Materiały:

  • Podręcznik do fizyki: kinematyka – ruch jednostajny prostoliniowy
  • Zadania rachunkowe z przeliczaniem jednostek (sekundy/minuty/godziny)
  • Materiały szkoleniowe producenta/serwisu dot. wykonywania pomiarów inklinometrycznych (czas, prędkość opadania, organizacja pracy)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego