KWALIFIKACJA INF2 - CZERWIEC 2013

PYTANIE NR 1.
W jednostce ALU do akumulatora została wpisana liczba dziesiętna 240. Jaka jest jej binarna reprezentacja?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Liczba 240 w zapisie binarnym na 8 bitach to suma wag: 128+64+32+16=240. Odpowiada to ustawieniu czterech najstarszych bitów na 1 i czterech najmłodszych na 0, czyli 11110000. Pozostałe propozycje dają większe wartości (mają dodatkowe bity o wagach 8, 4 lub 2).

Pełne wyjaśnienie:

Aby zapisać liczbę dziesiętną 240 w systemie binarnym, rozkłada się ją na sumę potęg liczby 2 (wag bitów). Dla zapisu 8-bitowego wagi kolejnych bitów to: 128, 64, 32, 16, 8, 4, 2, 1.

Sprawdzamy, które wagi mieszczą się w 240:

  • 240 − 128 = 112 → bit 128 ustawiamy na 1
  • 112 − 64 = 48 → bit 64 ustawiamy na 1
  • 48 − 32 = 16 → bit 32 ustawiamy na 1
  • 16 − 16 = 0 → bit 16 ustawiamy na 1
  • Pozostało 0, więc bity 8, 4, 2, 1 ustawiamy na 0

Otrzymujemy więc zapis: 11110000.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne? Każda z nich ma włączony co najmniej jeden dodatkowy młodszy bit, co zwiększa wartość liczby:

  • 11111000 zawiera dodatkowo wagę 8, więc odpowiada 240+8.
  • 11111100 zawiera dodatkowo wagi 8 i 4, więc odpowiada 240+12.
  • 11111110 zawiera dodatkowo wagi 8, 4 i 2, więc odpowiada 240+14.

Wskazówka egzaminacyjna: po uzyskaniu wyniku zawsze warto szybko sprawdzić sumę wag bitów ustawionych na 1. To minimalizuje błędy wynikające z "podobieństwa" odpowiedzi, gdy kilka opcji różni się tylko 1–2 bitami.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Rozłóż 240 na sumę potęg dwójki: 240 = 128+64+32+16. Oznacza to bity 128, 64, 32 i 16 ustawione na 1, a bity 8, 4, 2, 1 na 0. W zapisie 8-bitowym daje to 11110000.
W zapisie 8-bitowym pozycje mają wagi: 128, 64, 32, 16, 8, 4, 2, 1. Dla 11110000 sumujesz tylko wagi z jedynkami: 128+64+32+16 = 240. Zera na końcu nie dodają nic do wartości.
Najprościej wykonać kontrolę: zsumuj wagi bitów ustawionych na 1. Dla 8 bitów wagi to 128, 64, 32, 16, 8, 4, 2, 1. Jeśli suma równa się liczbie wyjściowej, zapis jest poprawny.
Oznacza to, że używasz dokładnie 8 cyfr binarnych (0/1), czyli jednego bajtu. Nawet jeśli liczba mogłaby być zapisana krócej, dopisuje się z przodu zera, aby zachować stałą długość (np. 5 to 00000101).
Tak. Zakres 8-bitowej liczby bez znaku to 0–255, więc 240 jest poprawną wartością. W praktyce taki zapis spotyka się np. w bajtach, rejestrach, maskach bitowych czy transmisji danych.
Bo mają dodatkowy bit ustawiony na 1 w miejscu o wadze 8 (a czasem także 4 lub 2). To automatycznie zwiększa wartość liczby w porównaniu do 240. W takich zadaniach różnica między opcjami zwykle wynika z jednego młodszego bitu.
W praktyce warto znać co najmniej: 1, 2, 4, 8, 16, 32, 64, 128, 256. Dla zapisu 8-bitowego kluczowe są wagi od 128 do 1. Pozwala to szybko rozkładać liczby na sumę wag bitów.
Zapis binarny jest podstawą działania CPU i pamięci: dane są przechowywane jako bity. W praktyce spotkasz go m.in. przy maskach podsieci, flagach uprawnień, rejestrach sprzętowych, kodach błędów, diagnostyce i analizie zrzutów pamięci.
Najczęściej decyduje kontekst. Dla liczb ze znakiem często używa się kodu uzupełnień do dwóch, gdzie najstarszy bit pełni rolę znaku. W zadaniach o "reprezentacji binarnej" bez doprecyzowania zwykle zakłada się zapis bez znaku.
Ćwicz krótkie konwersje (8 i 16 bitów), kontrolę wyniku przez sumę wag oraz rozpoznawanie typowych "pułapek" w odpowiedziach (dodatkowy bit 8/4/2). Pomaga też łączenie tematu z praktyką: adresy IP, maski i flagi bitowe.
info

Statystycznie 66% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Liczba 240 w zapisie binarnym na 8 bitach to suma wag: 128+64+32+16=240."

Źródła:

  • Wikipedia: "Binary number" (opis systemu binarnego i wag bitów) — https://en.wikipedia.org/wiki/Binary_number — dostęp: 2026-03-02
  • Wikipedia: "Positional notation" (notacja pozycyjna i systemy liczbowe) — https://en.wikipedia.org/wiki/Positional_notation — dostęp: 2026-03-02

Materiały:

  • Podręczniki do architektury komputerów: systemy liczbowe i reprezentacja danych
  • Ćwiczenia z konwersji liczb (dziesiętny↔binarny) na 8 i 16 bitach
  • Materiały o adresacji IP i maskach podsieci (dla powiązania praktycznego)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego