KWALIFIKACJA ROL10 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 16.
W którym z nawozów jest najtańszy 1 kg azotu?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby porównać nawozy, trzeba policzyć koszt 1 kg azotu: cena 1 t / (kg N w 1 t). W 1 t jest 1000×%N azotu, np. 46% → 460 kg N. Mocznik: 1760/460=3,83 zł/kg N, pozostałe wychodzą drożej (4,74; 4,47; 4,38).

Pełne wyjaśnienie:

Porównanie "najtańszego 1 kg azotu" wymaga przeliczenia ceny nawozu na koszt czystego składnika N, a nie porównywania samej ceny tony. Każdy nawóz ma inną zawartość azotu, więc 1 t różnych nawozów dostarcza różną liczbę kilogramów N.

Krok 1: policz, ile kg N jest w 1 tonie nawozu.
1 t = 1000 kg, więc masa azotu w tonie to: 1000 × (%N / 100).
Przykład: 46% N oznacza 0,46 × 1000 kg = 460 kg N.

Krok 2: policz koszt 1 kg N.
Wzór: cena 1 kg N = (cena 1 t nawozu) / (kg N w 1 t nawozu).

  • Mocznik 46% N, 1760 zł/t: w 1 t jest 460 kg N, więc 1760/460 = 3,83 zł/kg N.
  • Saletrzak 27% N, 1280 zł/t: w 1 t jest 270 kg N, więc 1280/270 = 4,74 zł/kg N.
  • Saletra amonowa 32% N, 1430 zł/t: w 1 t jest 320 kg N, więc 1430/320 = 4,47 zł/kg N.
  • Saletra amonowa 34% N, 1490 zł/t: w 1 t jest 340 kg N, więc 1490/340 = 4,38 zł/kg N.

Najniższy koszt 1 kg N ma mocznik, dlatego ta odpowiedź jest poprawna.

Pozostałe opcje są błędne, bo mimo że mogą mieć niższą lub zbliżoną cenę tony, zawierają mniej azotu w 1 t (27–34% zamiast 46%). Typową pomyłką jest wybór nawozu "najtańszego za tonę" zamiast "najtańszego w przeliczeniu na kg N".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Koszt 1 kg N liczysz ze wzoru: cena 1 t nawozu / (kg N w 1 t). Najpierw policz kg N w tonie: 1000 kg × (%N/100). Potem podziel cenę tony przez tę liczbę. Wynik ma jednostkę zł/kg N i pozwala rzetelnie porównywać nawozy.
Bo różne nawozy mają różną zawartość azotu. Tona nawozu 46% zawiera znacznie więcej N niż tona nawozu 27%, więc "tania tona" może dawać droższy azot. Porównywać trzeba zł za 1 kg N, a nie zł za 1 t produktu.
To informacja, że w 100 kg nawozu jest 46 kg azotu (N). Analogicznie w 1 tonie (1000 kg) takiego nawozu jest 460 kg N. Ten procent jest kluczowy do obliczeń ekonomicznych, bo mówi, ile "czystego" składnika kupujesz w danej masie nawozu.
Najczęściej uczniowie: (1) wybierają najniższą cenę tony bez przeliczenia na kg N, (2) zapominają, że 1 t = 1000 kg, (3) źle zamieniają procent na ułamek (np. 46% jako 46 zamiast 0,46). Te błędy dają fałszywe wnioski.
Wystarczy przesunąć przecinek: %N z 1 t to po prostu 10 × %N w kilogramach. Przykład: 34% → 340 kg N w tonie, 27% → 270 kg N w tonie. To działa, bo 1% z 1000 kg to 10 kg.
Nie zawsze. W tym typie zadania decydują podane liczby: cena za tonę i %N. W realnym gospodarstwie ceny rynkowe się zmieniają, więc raz tańszy może być mocznik, innym razem saletra. Zasada porównania pozostaje stała: licz zł/kg N.
Najpierw liczysz potrzebną masę nawozu: dawka N / ułamek N. Np. dla 46%: 100/0,46 ≈ 217 kg nawozu/ha. Potem mnożysz przez cenę 1 kg nawozu (cena tony/1000). To daje koszt na hektar i ułatwia planowanie budżetu.
Poprawna jednostka to zł/kg N (złotych za kilogram azotu). Jeśli dzielisz zł/t przez kg N/t, tony się "skracają" i zostaje zł/kg N. To dobra kontrola rachunku: gdy wychodzi inna jednostka, zwykle popełniono błąd w przeliczeniach.
Możesz oszacować: jeśli nawóz ma ok. 50% N, to w tonie ma ok. 500 kg N, więc koszt 1 kg N będzie mniej więcej około połowy ceny 1 kg nawozu w tonie. Takie przybliżenie pomaga wychwycić błędy typu pomylenie 0,46 z 46.
Ćwicz schemat: 1 t → kg N → zł/kg N i zapisuj jednostki przy każdym kroku. Zrób kilka przykładów dla różnych %N (np. 27%, 32%, 34%, 46%). Na egzaminie najważniejsze jest konsekwentne przeliczanie, a nie pamięć cen rynkowych.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 66% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że aby porównać nawozy, trzeba policzyć koszt 1 kg azotu: cena 1 t / (kg N w 1 t).

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw nawożenia roślin (dział: nawozy azotowe i zawartość N)
  • Zbiory zadań z obliczeń rolniczych/ekonomiki gospodarstwa (przeliczenia % i jednostek)
  • Karty charakterystyki lub etykiety nawozów (dla utrwalenia typowych zawartości N)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego