KWALIFIKACJA PGF8 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 32.
W którym z wymienionych procesów stosuje się przedstawione na rysunku narzędzie?
Ilustracja przedstawia narzędzie wykorzystywane w procesie sztancowania, co jest związane z kwalifikacją zawodową technika
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Narzędzie pokazane na rysunku to wykrojnik (sztanca) służący do wycinania arkuszy według zadanego kształtu (często także z bigowaniem). Taki etap obróbki po druku nazywa się sztancowaniem i jest typowy dla opakowań oraz elementów POS. Bindowanie, drukowanie i wiercenie używają innych narzędzi.

Pełne wyjaśnienie:

Sztancowanie to proces obróbki po druku, w którym arkusz papieru, kartonu lub tektury jest wykrawany (a często także bigowany lub perforowany) przy użyciu wykrojnika, potocznie nazywanego sztancą. Kluczową cechą tego procesu jest uzyskanie powtarzalnego kształtu elementu końcowego: np. opakowania, zawieszki, teczki ofertowej, insertu, wobblera czy elementu ekspozytora.

Dlatego odpowiedź "Sztancowanie." jest właściwa: narzędzie kojarzone z tym etapem produkcji ma za zadanie wykonać cięcie po obrysie (oraz ewentualnie linię zgięcia), co jest typowe dla prac reklamowych wymagających formy innej niż prostokąt.

  • "Bindowanie." dotyczy łączenia kartek w oprawę (grzbiet, spirala, listwa itp.). W tym procesie kluczowe są urządzenia do oprawy i zacisku, a nie wykrojniki do wycinania kształtów.
  • "Drukowanie." jest etapem nanoszenia farby/tonera na podłoże. Narzędzia do druku (maszyna drukująca, naświetlanie, formy drukowe) nie służą do wykrawania gotowego kształtu elementu.
  • "Wiercenie." polega na wykonywaniu otworów w materiale (np. pod segregator, zawieszkę, nit). Choć wizualnie może kojarzyć się z "wycinaniem", celem jest otwór punktowy, a nie wycięcie konturu.

W praktyce technika organizacji reklamy rozpoznanie, że dany element był sztancowany, pomaga poprawnie zaplanować produkcję (dobór podwykonawcy, przygotowanie wykrojnika, kosztorys, terminy) oraz ocenić jakość (czystość krawędzi, zgodność wykroju, brak zadziorów, poprawne bigi).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Sztancowanie to obróbka po druku polegająca na wykrawaniu (czasem też bigowaniu lub perforowaniu) arkuszy według określonego kształtu. Stosuje się je m.in. do opakowań, zawieszek, teczek, wobblerów i elementów POS, gdy format nie jest prostokątny.
Sztanca (wykrojnik) to narzędzie z nożami ułożonymi w kontur, które pod naciskiem wykrawa kształt z papieru/kartonu. Często w tym samym narzędziu są też linie do bigowania, aby element można było złożyć w opakowanie lub ekspozytor.
Drukowanie nanosi obraz farbą lub tonerem, natomiast sztancowanie zmienia fizyczny kształt arkusza przez cięcie i zgięcia. W produkcji reklamowej najpierw zwykle drukuje się arkusz, a dopiero potem wykonuje wykrojnik, aby gotowy element miał właściwy kontur.
Sztancowanie tworzy kształt po obrysie (np. całą zawieszkę, okienko, kontur), a wiercenie wykonuje otwór punktowy o określonej średnicy. Jeśli element ma nietypowy kontur lub "wycięte okno" o złożonej formie, to częściej jest to sztancowanie niż wiercenie.
Bigowanie to wytworzenie linii zgięcia w papierze lub kartonie, aby materiał składał się bez pękania. Bardzo często bigowanie jest wykonywane razem ze sztancowaniem tym samym wykrojnikiem, szczególnie przy opakowaniach, teczkach i elementach ekspozycyjnych.
Sztancowania wymagają produkty o niestandardowym kształcie: opakowania jednostkowe i zbiorcze, zawieszki cenowe, etykiety, woblery, stojaki kartonowe, insert do paczki, okładki z oknem. W kampanii reklamowej pozwala to wyróżnić materiał formą.
Nie, to inne cele technologiczne. Bindowanie służy do łączenia kartek w oprawę (np. prezentacja, katalog), a sztancowanie do nadania kształtu elementowi lub wykonania okien/wycięć. W jednej pracy mogą wystąpić oba procesy, ale nie są zamienne.
Typowe problemy to poszarpane krawędzie, niedocięcie (element nie wypada), przesunięcie wykroju względem grafiki, pękanie na zgięciach, zbyt mocne odkształcenia i ślady nacisku. W praktyce warto sprawdzać zgodność konturu z projektem i czystość cięcia.
Wykrojnik planuje się, gdy format ma nietypowy kształt lub wymaga okien, nacięć i bigów. Trzeba uwzględnić czas przygotowania narzędzia, akceptację próby oraz koszty. To ważne przy krótkich terminach i większych nakładach materiałów POS.
Skup się na funkcji narzędzia: czy służy do wycinania konturu/okna oraz wykonywania zgięć. Jeśli w zadaniu pokazano element przypominający formę tnącą, ramę lub noże ułożone w kształt, najczęściej chodzi o sztancowanie. Druk, oprawa i wiercenie mają inne cele.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 45% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Narzędzie pokazane na rysunku to wykrojnik (sztanca) służący do wycinania arkuszy według zadanego kształtu (często także z bigowaniem)."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Sztancowanie" – opis procesu wykrawania i zastosowań, https://pl.wikipedia.org/wiki/Sztancowanie (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Introligatorstwo" – zakres prac introligatorskich i obróbki po druku, https://pl.wikipedia.org/wiki/Introligatorstwo (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Wykrojnik" – narzędzie do wykrawania, https://pl.wikipedia.org/wiki/Wykrojnik (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podstawy poligrafii i introligatorstwa (podręczniki szkolne dla branży graficznej)
  • Materiały drukarni i introligatorni opisujące usługi: sztancowanie, bigowanie, perforacja
  • Katalogi i opisy narzędzi: wykrojniki, sztance płaskie i rotacyjne

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego