KWALIFIKACJA ROL4 + ROL5 - CZERWIEC 2011

PYTANIE NR 31.
W magazynie pasz podczas spisu z natury stwierdzono zapasy kukurydzy 2 200 kg i jęczmienia 1 800 kg. Według kartotek magazynowych zapasy wynoszą: kukurydzy 2 000 kg i jęczmienia 2 000 kg. W arkuszu różnic inwentaryzacyjnych stwierdzono
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Spis z natury pokazuje stan rzeczywisty, a kartoteki magazynowe stan ewidencyjny.
Gdy stan rzeczywisty jest wyższy od ewidencji, powstaje nadwyżka, a gdy niższy – niedobór.
Kukurydza: 2 200 > 2 000 → nadwyżka 200 kg. Jęczmień: 1 800 < 2 000 → niedobór 200 kg.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu porównujesz stan rzeczywisty ustalony w czasie spisu z natury ze stanem ewidencyjnym wynikającym z kartotek magazynowych.

Zasada interpretacji różnic:

  • Jeżeli stan rzeczywisty jest większy od ewidencyjnego, powstaje nadwyżka (w magazynie jest więcej niż wynika z zapisów).
  • Jeżeli stan rzeczywisty jest mniejszy od ewidencyjnego, powstaje niedobór (w magazynie brakuje części zapasu względem ewidencji).

Krok 1: Kukurydza
Spis z natury: 2 200 kg
Kartoteka: 2 000 kg
Różnica: 2 200 − 2 000 = 200 kg, a ponieważ stan rzeczywisty jest wyższy, jest to nadwyżka kukurydzy.

Krok 2: Jęczmień
Spis z natury: 1 800 kg
Kartoteka: 2 000 kg
Różnica: 1 800 − 2 000 = −200 kg (czyli brakuje 200 kg), a ponieważ stan rzeczywisty jest niższy, jest to niedobór jęczmienia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "Niedobór kukurydzy i nadwyżkę jęczmienia" – odwraca wynik porównania dla obu pasz; to typowy błąd zamiany pojęć przy porównywaniu stanów.
  • "Nadwyżkę kukurydzy i jęczmienia" – poprawnie wskazuje kukurydzę, ale błędnie uogólnia ten sam typ różnicy na jęczmień, mimo że jego stan rzeczywisty jest niższy.
  • "Niedobór kukurydzy i jęczmienia" – pomija fakt, że dla kukurydzy stan rzeczywisty jest większy od ewidencyjnego, więc nie może to być niedobór.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj sobie krótką regułę: "spis − ewidencja". Wynik dodatni interpretuj jako nadwyżkę, a ujemny jako niedobór, pamiętając, że odniesieniem jest ewidencja.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Spis z natury to fizyczne ustalenie rzeczywistej ilości zapasów (np. kukurydzy i jęczmienia) znajdujących się w magazynie w danym dniu. Wynik spisu porównuje się ze stanem z ewidencji (kartotek), aby wykryć różnice i je rozliczyć.
Nadwyżka występuje wtedy, gdy stan rzeczywisty ze spisu jest większy niż stan wynikający z ewidencji magazynowej. W praktyce oznacza to, że w magazynie jest więcej paszy niż "na papierze", więc różnica ma znak dodatni (spis − ewidencja > 0).
Niedobór występuje wtedy, gdy stan rzeczywisty ze spisu jest mniejszy niż stan ewidencyjny. Oznacza to brak części zapasu w magazynie względem kartotek. W zapisie "spis − ewidencja" wynik jest ujemny, co interpretujesz jako niedobór.
Dla każdej paszy liczysz osobno: różnica = stan ze spisu − stan z kartoteki. Potem interpretujesz znak: dodatni to nadwyżka, ujemny to niedobór. To prosta metoda, która zmniejsza ryzyko pomyłki na egzaminie.
Bo dla kukurydzy spis wykazał 2 200 kg, a ewidencja 2 000 kg (jest więcej w magazynie). Dla jęczmienia spis wykazał 1 800 kg, a ewidencja 2 000 kg (jest mniej w magazynie). Różne kierunki porównania dają różne typy różnic.
Tak. Różnice inwentaryzacyjne często wynikają z pomyłek w przyjęciach i rozchodach, błędnego ważenia, błędów w zapisach kartotek, albo opóźnionego księgowania dokumentów. Mogą też wynikać ze strat w przechowywaniu lub z nieprawidłowego wydawania paszy.
Najczęściej mylą, co jest punktem odniesienia (spis czy ewidencja), odwracają znak różnicy lub zakładają ten sam wynik dla obu pozycji. Pomaga prosty schemat: osobno licz dla każdej paszy, zapisuj "spis − ewidencja", a dopiero potem nazywaj wynik.
Tak, często wystarczy porównanie: jeśli liczba ze spisu jest większa niż w kartotece, to nadwyżka; jeśli mniejsza, to niedobór. Jednak na egzaminie warto policzyć różnicę (ile kg), bo ułatwia kontrolę poprawności i ogranicza błąd pośpiechu.
Wykonuje się ją w terminach przyjętych w gospodarstwie, często na koniec roku, przed sporządzeniem podsumowań/rozliczeń, a także przy zmianie osoby odpowiedzialnej za magazyn. Celem jest potwierdzenie stanów i wykrycie rozbieżności między magazynem a ewidencją.
Podstawą jest arkusz spisu z natury (wynik liczenia/ważenia), kartoteki magazynowe lub inna ewidencja zapasów oraz arkusz różnic inwentaryzacyjnych, gdzie zapisuje się nadwyżki i niedobory. W praktyce przydatne są też dowody PZ/WZ lub dokumenty rozchodu wewnętrznego.
info

Około 71% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Źródła:

  • Poradnik Przedsiębiorcy – artykuł tematyczny o inwentaryzacji i różnicach inwentaryzacyjnych: https://poradnikprzedsiebiorcy.pl/-inwentaryzacja – dostęp 2026-02-18
  • Infor/Inforlex – materiał wyjaśniający pojęcia nadwyżek i niedoborów inwentaryzacyjnych (artykuł poradnikowy): https://ksiegowosc.infor.pl/ – dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z rachunkowości/gospodarki magazynowej w rolnictwie (dział: inwentaryzacja i różnice inwentaryzacyjne)
  • Instrukcje wewnętrzne gospodarstwa dotyczące obrotu paszami i prowadzenia kartotek magazynowych
  • Ćwiczenia rachunkowe z porównywania stanów: stan rzeczywisty vs stan ewidencyjny

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego