W maszynach wirujących wiele usterek mechanicznych daje najbardziej jednoznaczne objawy w sygnale drganiowym. Do typowych przykładów należą: niewspółosiowość wałów (np. błędne osiowanie sprzęgła), niewyważenie mas wirujących (nierównomierny rozkład masy wirnika) oraz ugięcie wału (geometria i obciążenia prowadzące do odchyłek pracy). Wspólną cechą jest to, że generują one zmiany amplitudy drgań oraz charakterystyczne składowe w zależności od prędkości obrotowej i warunków pracy.
Dlatego właściwym narzędziem diagnostycznym jest analizator drgań. Umożliwia on pomiar wielkości drganiowych (np. przyspieszenia, prędkości lub przemieszczenia drgań) oraz ich analizę w dziedzinie czasu i/lub częstotliwości. W praktyce serwisowej pozwala to potwierdzić, że problem ma charakter mechaniczny i ukierunkować działania, takie jak wyważanie czy osiowanie.
- "testerem izolacji" – to przyrząd do badań elektrycznych (rezystancja izolacji uzwojeń, przewodów). Może wykryć zawilgocenie lub przebicie izolacji, ale nie jest narzędziem do identyfikacji niewspółosiowości czy niewyważenia.
- "tachometrem" – tachometr mierzy prędkość obrotową. Jest przydatny jako informacja pomocnicza (np. do odniesienia częstotliwości drgań do obrotów), lecz sam pomiar obrotów nie diagnozuje niewyważenia ani ugięcia wału.
- "rejestratorem prądu" – zapis prądu silnika bywa użyteczny w diagnostyce obciążenia lub anomalii elektrycznych, ale nie daje jednoznacznej informacji o niewspółosiowości/ugięciu. Zmiany prądu mogą mieć wiele przyczyn, więc bez pomiaru drgań łatwo o błędny wniosek.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawiają się słowa "niewyważenie", "współosiowość", "wał", "maszyna wirująca", najpierw rozważ diagnostykę opartą o drgania (wibrodiagnostyka), a dopiero potem pomiary stricte elektryczne lub prędkości.
