Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA MOT6 - CZERWIEC 2018



PYTANIE NR 37.
W procesie naprawy tulei cylindrów silników spalinowych kontrolę dokładności wykonania naprawy przeprowadza się za pomocą
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Średnicówka czujnikowa służy do precyzyjnego pomiaru średnic wewnętrznych oraz oceny geometrii otworu (np. owalności) w tulei cylindra po obróbce. Mikrometr zewnętrzny mierzy wymiary zewnętrzne, a przymiar i suwmiarka nie dają porównywalnej dokładności i wygody w pomiarze otworów.

Pełne wyjaśnienie:

W naprawie tulei cylindrów kluczowe jest sprawdzenie, czy po wykonaniu obróbki (np. po roztaczaniu lub honowaniu) uzyskano wymagany wymiar i geometrię otworu. Do takiej kontroli stosuje się średnicówkę czujnikową (przyrząd do pomiaru średnic wewnętrznych), ponieważ pozwala ona:

  • mierzyć średnicę wewnętrzną z dużą dokładnością,
  • porównywać wynik względem nastawy/odniesienia (np. po wyzerowaniu na wzorcu),
  • sprawdzać owalność (różnice średnicy w dwóch prostopadłych kierunkach),
  • sprawdzać stożkowatość (różnice średnicy na różnych wysokościach tulei).

Dlatego odpowiedź "średnicówki czujnikowej." jest właściwa: jest to narzędzie przeznaczone dokładnie do kontroli naprawionego otworu tulei.

Pozostałe odpowiedzi są typowymi "pułapkami" wynikającymi z mylenia zastosowań przyrządów:

  • "mikrometru zewnętrznego." – mikrometr zewnętrzny jest przeznaczony do pomiaru elementów o wymiarach zewnętrznych (np. średnicy wałka, grubości). Nie nadaje się bezpośrednio do pomiaru średnicy otworu tulei.
  • "przymiaru kreskowego." – liniał/przymiar daje pomiar zbyt zgrubny i nie zapewnia wymaganej dokładności dla kontroli tulei cylindra; nie służy też do oceny owalności czy stożkowatości.
  • "suwmiarki modułowej." – niezależnie od odmiany suwmiarki, pomiar średnicy wewnętrznej tulei z wymaganą dokładnością i powtarzalnością jest w praktyce trudniejszy niż średnicówką czujnikową; dodatkowo suwmiarka nie jest narzędziem typowo używanym do oceny geometrii otworu na kilku głębokościach.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się tuleja/cylinder/otwór, myśl o pomiarze wewnętrznym. Gdy pojawia się wałek/trzpień/grubość, myśl o pomiarze zewnętrznym.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest średnicówka czujnikowa i do czego służy?
Średnicówka czujnikowa to przyrząd do pomiaru średnic wewnętrznych (otworów), który wskazuje odchyłkę na czujniku zegarowym. W naprawach silników używa się jej m.in. do kontroli tulei cylindrów po obróbce oraz do oceny owalności i stożkowatości.
Jak sprawdza się owalność tulei cylindra po naprawie?
Owalność sprawdza się, wykonując pomiar średnicy w tym samym przekroju, ale w dwóch prostopadłych kierunkach. Najwygodniej zrobić to średnicówką czujnikową, bo pozwala szybko znaleźć maksimum/minimum wskazania i porównać różnice bez "zgadywania" ustawienia.
Dlaczego mikrometr zewnętrzny nie nadaje się do pomiaru tulei cylindra?
Mikrometr zewnętrzny jest przeznaczony do pomiarów zewnętrznych, np. średnicy wałka lub grubości elementu. Tuleja cylindra wymaga pomiaru wewnątrz otworu, więc potrzebny jest przyrząd do średnic wewnętrznych (np. średnicówka czujnikowa), a nie mikrometr zewnętrzny.
Czy suwmiarką można zmierzyć średnicę wewnętrzną cylindra?
Da się wykonać pomiar orientacyjny, ale w naprawach silników zwykle wymagana jest większa dokładność i ocena geometrii otworu. Suwmiarka bywa mniej pewna w ustawieniu w głębokim otworze, trudniej też powtarzalnie mierzyć owalność i stożkowatość. Do kontroli tulei preferuje się średnicówkę.
Jakie cechy otworu w tulei kontroluje się po obróbce?
Po obróbce tulei kontroluje się przede wszystkim średnicę, ale także owalność (różnice w dwóch kierunkach) i stożkowatość (różnice na różnych wysokościach). Te parametry wpływają na dopasowanie tłoka i pierścieni oraz na trwałość i szczelność silnika.
Kiedy w praktyce warsztatowej używa się średnicówki czujnikowej?
Używa się jej wszędzie tam, gdzie trzeba dokładnie zmierzyć otwór: tuleje cylindrów, gniazda łożysk, korpusy, a także przy kontroli pasowań. W silnikach pomaga ocenić zużycie cylindra oraz potwierdzić, że po naprawie wymiar i geometria są zgodne z założeniami technologii.
Jak uniknąć błędów pomiaru średnicówką w cylindrze?
Najczęstsze zasady to: prawidłowe wyzerowanie (na wzorcu/odniesieniu), utrzymanie osiowości przyrządu w otworze, pomiar w kilku miejscach i kierunkach oraz spokojne "przechylenie" średnicówki w celu znalezienia punktu skrajnego wskazania. Ważna jest też czystość powierzchni pomiarowej.
Co oznacza stożkowatość cylindra i jak ją wykryć?
Stożkowatość to zmiana średnicy otworu wzdłuż jego długości (np. większa średnica u góry niż u dołu). Wykrywa się ją, mierząc średnicę na różnych wysokościach tulei, najlepiej średnicówką czujnikową. Porównanie wyników pokazuje, czy otwór ma kształt stożka.
Jakie przyrządy są najczęściej mylone na egzaminie przy pomiarach silnika?
Często myli się przyrządy do pomiarów zewnętrznych (mikrometr zewnętrzny) z przyrządami do pomiarów wewnętrznych (średnicówka). Popularną pułapką jest też wybieranie suwmiarki "bo jest uniwersalna", mimo że nie zawsze zapewnia wymaganą dokładność w głębokim otworze.
Jak przygotować się do pytań o pomiary tulei cylindrów na egzamin?
Warto zrobić krótką "mapę narzędzi": do otworów – średnicówka, do wałków – mikrometr zewnętrzny, do pomiarów orientacyjnych – suwmiarka/przymiar. Dodatkowo przećwicz pojęcia owalności i stożkowatości oraz schemat pomiaru w kilku przekrojach, bo to często pojawia się w zadaniach.
info

Około 52% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Średnicówka czujnikowa służy do precyzyjnego pomiaru średnic wewnętrznych oraz oceny geometrii otworu (np. owalności) w tulei cylindra po obróbce."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z metrologii warsztatowej dla mechaniki/elektromechaniki pojazdowej
  • Instrukcje producentów przyrządów pomiarowych (średnicówki czujnikowe, mikrometry) – zasady zerowania i odczytu
  • Materiały dydaktyczne z technologii napraw silników spalinowych (roztaczanie, honowanie, kontrola wymiarów)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego