KWALIFIKACJA HAN1 + HAN2 - CZERWIEC 2009

PYTANIE NR 31.
W przedsiębiorstwie dokonano ewidencji operacji gospodarczej na podstawie dowodu księgowego lista płac LP w następujący sposób: Przedstawiony zapis oznacza księgowanie
Ilustracja przedstawia schemat księgowy, który jest prawdopodobnie częścią pytania egzaminacyjnego dotyczącego kwalifikacji
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Lista płac jest podstawą ujęcia kosztu wynagrodzeń w kwocie brutto.
Zapis Wn "Wynagrodzenia" oznacza wzrost kosztów, a zapis Ma "Rozrachunki z tytułu wynagrodzeń" tworzy zobowiązanie wobec pracowników. Składki i zaliczka podatku są ewidencjonowane później, odrębnymi dekretami jako potrącenia.

Pełne wyjaśnienie:

W ewidencji księgowej lista płac (LP) służy przede wszystkim do naliczenia wynagrodzeń w kwocie brutto. Wynagrodzenie brutto to pełna kwota należna pracownikowi przed potrąceniami (np. składkami i zaliczką podatku). Dlatego w pierwszym kroku ujmuje się jednocześnie:

  • Wn "Wynagrodzenia" – zwiększenie kosztów działalności jednostki (koszt powstaje już w momencie naliczenia),
  • Ma "Rozrachunki z tytułu wynagrodzeń" – powstanie zobowiązania wobec pracowników (firma jest winna pracownikowi wynagrodzenie).

Taki zapis odpowiada sensowi gospodarczemu operacji: jednostka ponosi koszt i równocześnie ma zobowiązanie do wypłaty.

Odpowiedź "księgowanie składek na ubezpieczenie zdrowotne" jest nieprawidłowa, ponieważ składka zdrowotna pracownika jest potrąceniem z naliczonego wynagrodzenia i księguje się ją zwykle przez zmniejszenie rozrachunków z pracownikami (Wn rozrachunki) oraz zwiększenie rozrachunków publicznoprawnych (Ma rozrachunki z instytucją).

Odpowiedź "księgowanie zaliczki na podatek dochodowy" jest błędna z tego samego powodu: zaliczka PIT to również potrącenie, które rozlicza się z urzędem skarbowym, a nie pierwotne ujęcie kosztu wynagrodzeń brutto.

Odpowiedź "księgowanie składek na ubezpieczenia społeczne" także nie pasuje do przedstawionej korespondencji kont. Składki mogą dotyczyć części finansowanej przez pracownika (potrącenie) lub przez pracodawcę (dodatkowy koszt), ale w obu przypadkach logika zapisu różni się od prostego ujęcia brutto na "Wynagrodzenia" i "Rozrachunki z tytułu wynagrodzeń".

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli widzisz po stronie Wn konto kosztowe "Wynagrodzenia" oraz po stronie Ma konto rozrachunkowe z pracownikami, najczęściej chodzi o naliczenie wynagrodzeń brutto na podstawie listy płac.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza ujęcie całej kwoty należnej pracownikom przed potrąceniami jako kosztu firmy oraz jako zobowiązania wobec pracowników. W praktyce to pierwszy zapis po sporządzeniu LP: rośnie koszt "Wynagrodzenia" i powstaje rozrachunek do rozliczenia wypłat i potrąceń.
Bo koszt pracodawcy powstaje od kwoty brutto (pełna należność za pracę). Kwota netto to już wynik potrąceń (składki, zaliczka podatku), które rozlicza się osobnymi zapisami. Ujęcie brutto zapewnia poprawną prezentację kosztów i zobowiązań w księgach.
Naliczenie płac pokazuje koszt wynagrodzeń oraz rozrachunki z pracownikami. Potrącenia zwykle zmniejszają rozrachunki z pracownikiem i zwiększają rozrachunki publicznoprawne. Wskazówka: jeśli widzisz "Wynagrodzenia" po stronie kosztów, to najczęściej jest naliczenie brutto.
To konto służące do wykazania zobowiązania wobec pracowników. Po naliczeniu wynagrodzeń brutto firma ma dług wobec pracownika, a konto rozrachunkowe pozwala potem rozliczyć potrącenia i wypłatę netto. Dzięki temu widać, ile faktycznie pozostaje do zapłaty.
Częsty błąd to mylenie naliczenia brutto z potrąceniami (ZUS/zdrowotna/PIT) i wskazywanie ich jako jednego zapisu. Drugi błąd to odwrócenie stron Wn/Ma na kontach kosztowych i rozrachunkowych. Warto czytać nazwy kont i sens ekonomiczny operacji.
Zwykle po naliczeniu wynagrodzenia brutto, jako kolejny etap rozliczenia listy płac. Składka zdrowotna i zaliczka podatku są potrąceniami z wynagrodzenia pracownika, więc księguje się je odrębnie, aby zmniejszyć zobowiązanie wobec pracownika i wykazać zobowiązanie wobec instytucji.
Każda operacja jest ujmowana na dwóch kontach: po stronie Wn jednego konta i po stronie Ma drugiego. Przy naliczeniu płac rośnie koszt (Wn "Wynagrodzenia") i jednocześnie rośnie zobowiązanie wobec pracownika (Ma "Rozrachunki z tytułu wynagrodzeń"). To zapewnia równowagę bilansową.
Oznacza, że ujmuje koszty działalności związane z pracą zatrudnionych osób. Zwiększenie kosztu zwykle pojawia się po stronie Wn. Na egzaminie ważne jest skojarzenie: jeśli na Wn jest "Wynagrodzenia", to księgowanie dotyczy naliczenia kosztu płac, a nie ich wypłaty.
Nie. Składki mogą dotyczyć części potrącanej pracownikowi (wtedy są elementem rozliczenia z pracownikiem) albo części finansowanej przez pracodawcę (wtedy stanowią dodatkowy koszt pracodawcy). To różne operacje i na schematach księgowych zwykle widać inne konta niż przy samym naliczeniu brutto.
Przećwicz kilka typowych dekretacji: naliczenie brutto, potrącenia (ZUS, zdrowotna, podatek), wypłata netto i rozliczenia z instytucjami. Ucz się "logiki" kont: koszty rosną na Wn, zobowiązania rosną na Ma. Analizuj też konta teowe, bo to częsty format zadań.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 41% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Lista płac jest podstawą ujęcia kosztu wynagrodzeń w kwocie brutto.Zapis Wn "Wynagrodzenia" oznacza wzrost kosztów, a zapis Ma "Rozrachunki z tytułu wynagrodzeń" tworzy zobowiązanie wobec pracowników."

Źródła:

  • Rozporządzenie MEN z 16 maja 2019 r. (podstawa programowa kształcenia w zawodach szkolnictwa branżowego) – zakres kwalifikacji HAN.02 obejmujący dokumentację ekonomiczno-finansową, w tym płace i podatki

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z rachunkowości: ewidencja wynagrodzeń i rozrachunków z pracownikami
  • Przykładowy plan kont (z opisem kont kosztowych i rozrachunkowych)
  • Zadania praktyczne z dekretacji listy płac: brutto, potrącenia, wypłata netto

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego