KWALIFIKACJA EKA6 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 24.
W przedsiębiorstwie "ERGODOM" dyrektorowi podlega dwóch zastępców, każdemu z nich podlega po trzech kierowników działów. Każdemu kierownikowi działu podlegają pracownicy tego działu zatrudnieni na równorzędnych stanowiskach pracy. Opisana struktura organizacyjna jest strukturą
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Struktura liniowa opiera się na prostej hierarchii i zasadzie jedności rozkazodawstwa: każdy pracownik ma jednego przełożonego.
W opisie dyrektor ma zastępców, ci mają kierowników, a kierownicy nadzorują pracowników działu na równorzędnych stanowiskach, bez relacji krzyżowych.

Pełne wyjaśnienie:

Opisana zależność służbowa wskazuje na strukturę liniową. Jej cechą rozpoznawczą jest jednoosobowe podporządkowanie (zasada jedności rozkazodawstwa): pracownik otrzymuje polecenia od jednego, jasno wskazanego przełożonego, a odpowiedzialność i droga służbowa są jednoznaczne.

W przedstawionym przedsiębiorstwie mamy prosty, pionowy układ: dyrektor → zastępcy → kierownicy działów → pracownicy działu. Nie ma informacji o tym, aby pracownik był jednocześnie podporządkowany dwóm osobom (np. kierownikowi funkcjonalnemu i kierownikowi projektu), ani aby w jednym obszarze działało kilku równoległych przełożonych wydających polecenia temu samemu pracownikowi.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?

  • Struktura macierzowa wymaga typowo podwójnego podporządkowania (np. liniowego i projektowego/funkcjonalnego). W opisie nie ma relacji "krzyżowych" ani pracy projektowej z dwoma szefami.
  • Struktura funkcjonalna zakłada kierowanie według funkcji, gdzie pracownicy mogą otrzymywać polecenia od kilku kierowników-specjalistów (np. ds. jakości, ds. produkcji, ds. sprzedaży). Tu podległość jest jednoliniowa.
  • Struktura sztabowo-liniowa zawiera element "sztabu" (komórki doradcze) wspierającego kierowników liniowych, zwykle bez prawa wydawania poleceń liniowych pracownikom. W opisie nie wskazano istnienia komórek sztabowych ani relacji doradczych.

W praktyce biurowej poprawne rozpoznanie struktury pomaga ustalić właściwą drogę służbową, adresatów pism oraz to, kto ma kompetencje do zatwierdzania dokumentów i zastępstw.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Struktura liniowa to układ organizacyjny oparty na prostej hierarchii, w którym każdy pracownik ma jednego przełożonego. Polecenia i odpowiedzialność "idą" wzdłuż jednej linii służbowej, co ułatwia ustalenie drogi obiegu dokumentów i decyzji.
Szukaj cech: jeden przełożony dla każdej osoby, brak podwójnej podległości i brak "krzyżujących się" relacji między działami. Typowy zapis to: dyrektor → zastępcy → kierownicy → pracownicy, bez dodatkowych kierowników funkcyjnych.
W strukturze macierzowej łączy się dwa wymiary zarządzania, np. linię funkcjonalną (dział) i projekty. Pracownik może więc podlegać kierownikowi działu oraz kierownikowi projektu. To zwiększa elastyczność, ale komplikuje obieg poleceń i rozliczanie odpowiedzialności.
W liniowej dominuje jedna linia służbowa: jeden szef → jeden podwładny. W funkcjonalnej kierowanie odbywa się według funkcji/specjalizacji i pracownik może otrzymywać polecenia od kilku przełożonych w różnych obszarach (np. jakości, techniki, sprzedaży).
To zasada mówiąca, że pracownik powinien otrzymywać polecenia od jednego przełożonego. Dzięki temu unika się sprzecznych instrukcji, łatwiej ustalić odpowiedzialność i prostszy jest obieg dokumentów. Jest to typowa cecha struktur o charakterze liniowym.
Tak, jej istotą jest połączenie linii służbowej (kierownicy liniowi) z elementem sztabowym, czyli komórkami doradczymi wspierającymi decyzje (np. analizami, opiniami). Sztab zwykle nie wydaje poleceń liniowych pracownikom, tylko doradza kierownictwu.
Najczęściej w mniejszych i średnich organizacjach lub tam, gdzie liczy się prosty podział odpowiedzialności. W administracji i działach biurowych struktura liniowa bywa wygodna, bo ułatwia zatwierdzanie pism, delegowanie zadań i organizację zastępstw.
Częsty błąd to utożsamianie każdego podziału na działy ze strukturą funkcjonalną. Inny błąd: wybór "macierzowej" bez dowodu podwójnej podległości. W zadaniach egzaminacyjnych kluczowe jest wychwycenie, czy pracownik ma jednego czy wielu przełożonych.
Określa drogę służbową dokumentów: kto przygotowuje, kto opiniuje, kto zatwierdza. W strukturze liniowej ścieżka jest zwykle prosta i przewidywalna. W macierzowej lub funkcjonalnej mogą pojawić się dodatkowe etapy uzgodnień, co wydłuża procedury.
Ćwicz rozpoznawanie cech: jedność rozkazodawstwa, brak podwójnej podległości, hierarchia stanowisk. Porównuj krótkie opisy z definicjami: liniowa, funkcjonalna, macierzowa, sztabowo-liniowa. Pomaga też rysowanie prostych schematów zależności służbowych.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 57% zdających egzamin. średnie

Źródła:

  • Encyklopedia Zarządzania (mfiles.pl) – "Struktura liniowa" (hasło), https://mfiles.pl/pl/index.php/Struktura_liniowa - dostęp 2026-03-01
  • Encyklopedia Zarządzania (mfiles.pl) – "Struktura macierzowa" (hasło), https://mfiles.pl/pl/index.php/Struktura_macierzowa - dostęp 2026-03-01
  • Wikipedia (PL) – "Struktura organizacyjna", sekcja o typach struktur, https://pl.wikipedia.org/wiki/Struktura_organizacyjna - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Podstawowe podręczniki z organizacji i zarządzania (rozdziały o strukturach organizacyjnych)
  • Materiały dydaktyczne dla kwalifikacji EKA.6 dotyczące organizacji pracy biurowej i organizacji przedsiębiorstwa
  • Schematy organizacyjne (studia przypadków) do ćwiczeń w rozpoznawaniu typu struktury

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego