KWALIFIKACJA EKA5 - CZERWIEC 2013

PYTANIE NR 50.
W przypadku ataku padaczki należy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prawidłowe postępowanie przy napadzie padaczkowym polega na zabezpieczeniu chorego przed urazami, szczególnie głowy (np. podłożenie czegoś miękkiego, odsunięcie niebezpiecznych przedmiotów).
Nie należy podawać wody ani leków w trakcie drgawek, nie wolno krępować kończyn i nie wkłada się nic do ust z powodu ryzyka urazu i zadławienia.

Pełne wyjaśnienie:

Podczas napadu padaczkowego (z drgawkami) kluczowym celem pierwszej pomocy jest ograniczenie ryzyka urazu oraz zapewnienie bezpieczeństwa do czasu ustąpienia drgawek. Dlatego poprawne jest działanie: "chronić głowę chorego przed urazem". W praktyce oznacza to m.in. odsunięcie twardych i ostrych przedmiotów z otoczenia, zapewnienie miejsca, aby poszkodowany nie uderzał o meble, oraz podłożenie czegoś miękkiego pod głowę.

Nieprawidłowe i potencjalnie niebezpieczne są pozostałe zachowania:

  • "podać lekarstwo i wodę do popicia" – w trakcie drgawek poszkodowany nie ma pełnej kontroli nad połykaniem. Podawanie płynów lub tabletek zwiększa ryzyko zachłyśnięcia i zadławienia. Leki (jeśli w ogóle) podaje się zgodnie z zaleceniami medycznymi i w bezpiecznych warunkach, a nie rutynowo podczas napadu.
  • "przytrzymać na siłę drgające nogi i ręce" – krępowanie drgawek może doprowadzić do urazów stawów, mięśni lub złamań, a także naraża osobę udzielającą pomocy na przypadkowe uderzenia. Bezpieczniej jest zabezpieczyć przestrzeń wokół i chronić głowę.
  • "włożyć do ust jakiś przedmiot … w celu zapobieżenia przygryzieniu języka" – to częsty mit. Wkładanie przedmiotów do ust grozi uszkodzeniem zębów i jamy ustnej, a przede wszystkim zadławieniem (przedmiot może się przemieścić). Nie ma też bezpiecznego sposobu, by w trakcie drgawek kontrolować położenie takiego przedmiotu.

W kontekście bezpieczeństwa w miejscu pracy warto pamiętać o zasadzie: nie powstrzymuj drgawek, tylko zabezpiecz otoczenie. Po ustąpieniu napadu należy obserwować stan poszkodowanego i reagować adekwatnie do sytuacji (np. ocenić oddech, przytomność, w razie potrzeby wezwać pomoc). Taka kolejność działań minimalizuje ryzyko powikłań i jest zgodna z podstawowymi zasadami pierwszej pomocy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw zadbaj o bezpieczeństwo: odsuń niebezpieczne przedmioty, zapewnij przestrzeń i chroń głowę (np. coś miękkiego pod głowę). Nie powstrzymuj drgawek na siłę. Obserwuj czas trwania napadu i po nim sprawdź stan poszkodowanego.
Wkładanie przedmiotów do ust grozi urazem zębów i jamy ustnej oraz zadławieniem, bo w czasie drgawek nie da się bezpiecznie kontrolować połykania. To działanie wynika z mitu o "połykaniu języka", ale w pierwszej pomocy się go nie stosuje.
Nie. Przytrzymywanie kończyn może spowodować kontuzje (stawów, mięśni) i zwiększa ryzyko urazu także u osoby pomagającej. Zamiast tego zabezpiecza się otoczenie i chroni głowę przed uderzeniami, czekając aż drgawki ustąpią.
W trakcie drgawek nie podaje się wody ani tabletek, bo osoba może nie kontrolować połykania, co zwiększa ryzyko zachłyśnięcia i zadławienia. Najbezpieczniej jest zabezpieczyć przed urazem i po napadzie ocenić stan poszkodowanego.
Odsuń twarde przedmioty, które mogą spowodować uraz, i podłóż coś miękkiego pod głowę (np. zwiniętą odzież). Nie unieruchamiaj ciała na siłę. Celem jest ograniczenie uderzeń o podłoże i krawędzie mebli.
Wezwanie pomocy jest zasadne, gdy napad trwa długo, napady się powtarzają, doszło do urazu, osoba ma problemy z oddychaniem lub nie wraca do świadomości po napadzie. W razie wątpliwości w miejscu pracy bezpieczniej jest skonsultować sytuację z numerem alarmowym.
Po napadzie obserwuj poszkodowanego, zapewnij spokój i bezpieczeństwo, pozwól dojść do siebie. Oceń przytomność i oddech. Jeśli wystąpią niepokojące objawy (uraz, trudności w oddychaniu, brak poprawy), zorganizuj pomoc medyczną.
Typowe błędy to: wkładanie przedmiotów do ust, podawanie wody/leków w trakcie drgawek oraz krępowanie kończyn. Te działania mogą pogorszyć stan poszkodowanego. Najważniejsze jest zabezpieczenie przed urazem, zwłaszcza głowy.
W pracy biurowej i w jednostkach organizacyjnych liczy się praktyczna wiedza z bezpieczeństwa pracowników i reagowania na nagłe zdarzenia. Podstawy pierwszej pomocy (np. napad drgawek) mogą być elementem kompetencji BHP, przydatnych w codziennym funkcjonowaniu organizacji.
Pomaga prosta reguła: "Chroń, nie krępuj, nie wkładaj". Chroń głowę i otoczenie, nie krępuj drgawek, nie wkładaj nic do ust i nie podawaj płynów podczas napadu. To ogranicza najczęstsze ryzyka i błędy.
info

Około 55% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że prawidłowe postępowanie przy napadzie padaczkowym polega na zabezpieczeniu chorego przed urazami, szczególnie głowy (np. podłożenie czegoś miękkiego, odsunięcie niebezpiecznych przedmiotów).

Źródła:

  • European Resuscitation Council (ERC) Guidelines 2021 – First Aid (sekcja dotycząca drgawek/napadów i postępowania w pierwszej pomocy), https://cprguidelines.eu/first-aid/ - dostęp: 2026-03-02
  • Polska Rada Resuscytacji – materiały/wytyczne z zakresu pierwszej pomocy (obszar: postępowanie przy drgawkach), https://prc.krakow.pl/wytyczne/ - dostęp: 2026-03-02
  • NHS (UK) – Epilepsy: first aid (informacje o tym, aby chronić przed urazem i nie wkładać nic do ust), https://www.nhs.uk/conditions/epilepsy/ - dostęp: 2026-03-02

Materiały:

  • Wytyczne pierwszej pomocy (aktualne zalecenia organizacji resuscytacyjnych) – rozdział o drgawkach/napadach
  • Materiały szkoleniowe z pierwszej pomocy dla zakładów pracy (BHP/PP)
  • Krótkie scenariusze ćwiczeniowe: zabezpieczenie poszkodowanego podczas drgawek i postępowanie po napadzie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego