KWALIFIKACJA BPO1 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 36.
W przypadku narażenia pracownika na drgania o działaniu miejscowym za chorobę zawodową uznaje się
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zespół wibracyjny to rozpoznanie chorobowe związane z długotrwałym narażeniem na drgania o działaniu miejscowym (najczęściej ręka–ramię) i dlatego może być kwalifikowany jako choroba zawodowa. Pozostałe propozycje to nieswoiste objawy albo napady o innej etiologii, niezwiązane typowo z takim narażeniem.

Pełne wyjaśnienie:

Drgania o działaniu miejscowym (najczęściej przenoszone przez uchwyt narzędzia na dłoń i przedramię) mogą powodować przewlekłe, wieloukładowe następstwa zdrowotne. W praktyce BHP i medycyny pracy klasyczną jednostką chorobową kojarzoną z tym narażeniem jest zespół wibracyjny (czasem określany też jako choroba wibracyjna). Obejmuje on m.in. zaburzenia naczyniowe, nerwowe i kostno-stawowe kończyn górnych, rozwijające się zwykle w wyniku długotrwałej ekspozycji.

Odpowiedź "zespół wibracyjny" jest właściwa, ponieważ jest to nazwa rozpoznania, które w kontekście narażenia na drgania miejscowe bywa ujmowane w wykazach chorób zawodowych oraz jest rozpatrywane w procedurach orzeczniczych (po spełnieniu warunków dotyczących narażenia i obrazu klinicznego).

  • "drżenie rąk" jest jedynie objawem. Może mieć wiele przyczyn (stres, choroby neurologiczne, leki, używki) i samo w sobie nie stanowi nazwy choroby zawodowej związanej specyficznie z drganiami miejscowymi.
  • "drgawki gorączkowe" dotyczą zwykle dzieci i są związane z gwałtownym wzrostem temperatury ciała, a nie z ekspozycją na drgania w pracy.
  • "drgawki padaczkowe" wynikają z choroby neurologicznej (padaczki) i nie są typowym skutkiem oddziaływania drgań miejscowych; nie opisują też choroby zawodowej w tym obszarze narażenia.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie pyta o "chorobę zawodową", szukaj nazwy jednostki chorobowej, a nie objawu. Objawy bywają prawdziwe klinicznie, ale nie spełniają kryterium formalnego rozpoznania choroby zawodowej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Drgania o działaniu miejscowym to drgania przenoszone na organizm przez kontakt z narzędziem lub elementem drgającym, najczęściej przez dłoń i przedramię (układ ręka–ramię). W BHP analizuje się je jako czynnik szkodliwy, bo długotrwała ekspozycja może prowadzić do przewlekłych zmian naczyniowych, nerwowych i stawowych.
Zespół wibracyjny jest kojarzony z długotrwałą pracą narzędziami generującymi drgania, ponieważ organizm przez wiele godzin i miesięcy/lat odbiera powtarzające się impulsy mechaniczne. Skutkiem mogą być zaburzenia czucia, bóle, problemy naczyniowe i ograniczenie sprawności ręki, co tworzy typowy obraz chorobowy tej jednostki.
"Zespół wibracyjny" to nazwa rozpoznania obejmującego następstwa długotrwałego narażenia na drgania miejscowe. W praktyce opisuje się w nim zaburzenia naczyniowe, neurologiczne oraz zmiany w układzie mięśniowo-szkieletowym kończyn górnych. To pojęcie jest ważne przy ocenie wpływu pracy na zdrowie.
Objaw to pojedyncza dolegliwość (np. drżenie, ból, mrowienie), która może mieć wiele przyczyn. Choroba zawodowa to formalnie rozpoznana jednostka chorobowa powiązana z narażeniem w pracy, rozpatrywana w procedurze orzeczniczej. W pytaniach testowych zwykle właściwa jest nazwa jednostki, a nie sam objaw.
Drżenie rąk może współwystępować u osób pracujących z narzędziami wibrującymi, ale samo drżenie nie jest nazwą choroby zawodowej i nie przesądza o rozpoznaniu. W ocenie BHP liczy się związek przyczynowy z ekspozycją, czas narażenia oraz pełny obraz kliniczny, a nie pojedynczy, nieswoisty symptom.
Drgawki padaczkowe wynikają z zaburzeń czynności mózgu i są elementem choroby neurologicznej (padaczki). Drgania miejscowe działają głównie na struktury kończyn w miejscu kontaktu (układ ręka–ramię) i zwykle prowadzą do przewlekłych zmian naczyniowo-nerwowych oraz stawowych, a nie do napadów drgawkowych.
Największe narażenie pojawia się podczas pracy z narzędziami ręcznymi o wysokiej emisji drgań, szczególnie przy długim czasie ekspozycji w ciągu zmiany, silnym docisku i pracy w niskiej temperaturze. W praktyce zwiększa je także zły stan techniczny narzędzia, niewyważenie elementów oraz brak przerw organizacyjnych.
Profilaktyka obejmuje przede wszystkim dobór narzędzi o mniejszej emisji drgań, właściwą konserwację, skracanie czasu ekspozycji (rotacja, przerwy), szkolenie z techniki pracy i ergonomii oraz stosowanie środków ochrony (np. rękawic) tam, gdzie jest to zasadne. Ważne są też badania profilaktyczne i szybka reakcja na dolegliwości.
Narażenie na drgania ujmuje się w ocenie ryzyka zawodowego dla stanowiska pracy, w wynikach pomiarów czynników szkodliwych (jeśli są wykonywane) oraz w działaniach profilaktycznych i instrukcjach stanowiskowych. W praktyce pomaga to wykazać, jakie były warunki pracy, oraz planować środki ograniczające ekspozycję.
Warto opanować: podział drgań na miejscowe i ogólne, typowe skutki zdrowotne, podstawowe pojęcia (narażenie, objaw, rozpoznanie), a także przykłady stanowisk z narzędziami wibrującymi. Dobrą metodą jest łączenie pojęć z praktyką zakładu: jakie narzędzia, jakie objawy, jakie działania profilaktyczne.
info

Około 42% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Zespół wibracyjny to rozpoznanie chorobowe związane z długotrwałym narażeniem na drgania o działaniu miejscowym (najczęściej ręka–ramię) i dlatego może być kwalifikowany jako choroba zawodowa."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z higieny pracy dotyczące drgań mechanicznych
  • Podręcznik z medycyny pracy (choroby zawodowe związane z drganiami)
  • Instrukcje producentów narzędzi wibrujących (parametry drgań i zalecenia użytkowania)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego