KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 22.
W przypadku pojawienia się na skórze pacjenta unieruchomionego w łóżku zaczerwienienia w okolicy krętarza większego, opiekun powinien zgodnie z procedurą wykonać zmianę pozycji pacjenta oraz
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zaczerwienienie w okolicy krętarza u osoby unieruchomionej sugeruje przeciążenie tkanek uciskiem i ryzyko odleżyny.
Kluczowe jest odciążenie miejsca: zmiana ułożenia oraz zastosowanie rozwiązania redukującego ucisk (materac przeciwodleżynowy). Okłady i środki drażniące nie usuwają przyczyny i mogą pogorszyć stan skóry.

Pełne wyjaśnienie:

Zaczerwienienie skóry w okolicy krętarza większego u pacjenta unieruchomionego w łóżku jest typowym sygnałem, że na tkanki działa długotrwały ucisk (często także tarcie i siły ścinające). Taka zmiana może być wczesnym objawem rozwijającego się uszkodzenia skóry związanego z uciskiem. Dlatego podstawą postępowania jest usunięcie przyczyny, czyli odciążenie zagrożonego miejsca.

Po wykonaniu zmiany pozycji pacjenta właściwym kolejnym krokiem jest zastosowanie materaca przeciwodleżynowego, ponieważ zmniejsza on nacisk na wyniosłości kostne, rozkłada ciężar ciała na większą powierzchnię i wspiera profilaktykę dalszych uszkodzeń. To działanie jest spójne z podejściem przyczynowym: redukuje ucisk, a nie tylko "leczy" widoczny rumień.

  • Odpowiedź "założyć okład zimny z Altacetu" jest nieadekwatna, bo chłodzenie lub preparat ściągający nie rozwiązuje problemu stałego nacisku. Może dać pozorne wrażenie działania, ale ryzyko odleżyny wynika z ucisku, a nie z miejscowego stanu zapalnego do leczenia okładem.
  • Odpowiedź "założyć okład pod ceratką ze spirytusem" jest niewłaściwa: spirytus może silnie wysuszać i podrażniać skórę, a "okład pod ceratką" sprzyja maceracji. Takie praktyki mogą osłabiać barierę skórną i zwiększać podatność na uszkodzenia.
  • Odpowiedź "przemyć zaczerwienioną skórę wodą utlenioną" jest błędna w tym kontekście, bo nie jest to problem zakażenia wymagający odkażania. Dodatkowo środki utleniające mogą działać drażniąco na tkanki. Najważniejsze jest odciążenie i obserwacja.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach widzisz preparaty i okłady, a sytuacja dotyczy pacjenta leżącego i rumienia w okolicy wyniosłości kostnej, zwykle poprawne będzie rozwiązanie związane z odciążeniem/pozycjonowaniem oraz sprzętem przeciwodleżynowym.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej oznacza przeciążenie tkanek uciskiem w miejscu narażonym (wyniosłość kostna). To sygnał ryzyka odleżyny, więc priorytetem jest odciążenie: zmiana pozycji, ocena skóry i zastosowanie odpowiedniego podłoża przeciwuciskowego.
Najczęściej są to okolice wyniosłości kostnych: kość krzyżowa, krętarze, pięty, kostki, łokcie, łopatki oraz potylica. To tam ucisk jest największy, dlatego te obszary trzeba regularnie kontrolować i odciążać.
Zmiana ułożenia zmniejsza ucisk, ale jeśli pacjent jest stale unieruchomiony, ucisk będzie wracał. Materac przeciwodleżynowy lub inna powierzchnia wspierająca redukuje nacisk w sposób ciągły, co uzupełnia pozycjonowanie i zmniejsza ryzyko uszkodzeń skóry.
Materac przeciwodleżynowy rozkłada ciężar ciała na większą powierzchnię i zmniejsza nacisk na krętarze, kość krzyżową czy pięty. W modelach zmiennociśnieniowych ciśnienie okresowo się zmienia, co dodatkowo ogranicza długotrwały ucisk w jednym punkcie.
Zazwyczaj nie jest to właściwe postępowanie. Spirytus wysusza i może podrażniać skórę, osłabiając jej barierę ochronną. W profilaktyce odleżyn kluczowe jest odciążenie i ochrona skóry, a nie drażniące "odkażanie" bez wskazań.
Rumień od ucisku nie jest raną zakażoną wymagającą odkażania. Preparaty utleniające mogą działać drażniąco na tkanki i nie rozwiązują przyczyny problemu, czyli ucisku. Najważniejsze są: odciążenie, obserwacja i działania zapobiegające dalszemu naciskowi.
Nie ma jednej uniwersalnej częstotliwości dla wszystkich. Zależy to od stanu pacjenta, tolerancji skóry, rodzaju materaca i ryzyka odleżyn. Na egzaminie kluczowe jest rozumienie zasady: regularne pozycjonowanie + odciążanie miejsc narażonych + ocena skóry.
Częste błędy to skupienie się na "leczeniu zaczerwienienia" okładami lub preparatami zamiast odciążenia, stosowanie środków wysuszających i drażniących, brak regularnej obserwacji okolic uciskowych oraz zbyt rzadkie zmiany ułożenia lub nieprawidłowe techniki ograniczające tarcie.
Jeśli zmiana utrzymuje się mimo zmiany pozycji i odciążenia, trzeba traktować to jako sygnał zwiększonego ryzyka uszkodzenia skóry. Należy poinformować pielęgniarkę/koordynatora opieki, nasilić obserwację, zadbać o właściwe podłoże i unikać działań drażniących.
Ucz się schematu: rozpoznaj ryzyko (unieruchomienie, wyniosłości kostne) → usuń przyczynę (odciążenie, pozycjonowanie) → zastosuj sprzęt wspierający (materac/poduszki) → obserwuj skórę i dokumentuj. Ćwicz też rozróżnianie działań ochronnych od drażniących "domowych metod".
info

Około 42% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Okłady i środki drażniące nie usuwają przyczyny i mogą pogorszyć stan skóry."

Źródła:

  • NPIAP/EPUAP/PPPIA: Prevention and Treatment of Pressure Ulcers/Injuries: Clinical Practice Guideline, 2019 edition (sections: Prevention; Support surfaces; Repositioning)
  • NICE guideline: Pressure ulcers: prevention and management (NG89), recommendations on risk assessment, repositioning and support surfaces, 2018
  • Wound, Ostomy and Continence Nurses Society (WOCN): Guideline for Prevention and Management of Pressure Injuries (recommendations on offloading, repositioning, support surfaces), latest available edition

Materiały:

  • Zalecenia i przewodniki kliniczne dotyczące zapobiegania odleżynom (materiały edukacyjne)
  • Instrukcje producentów dotyczące użytkowania materacy przeciwodleżynowych i zasad bezpieczeństwa
  • Materiały szkoleniowe z zakresu pielęgnacji skóry i profilaktyki odleżyn dla opiekunów medycznych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego