KWALIFIKACJA EKA2 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 37.
W razie likwidacji instytucji, formą zabezpieczenia nieprzeterminowanej dokumentacji kat.B jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dokumentacja kat. B ma określony czas przechowywania, więc przy likwidacji jednostki trzeba zapewnić jej dalsze, kontrolowane przechowywanie do upływu okresu. Taką formą zabezpieczenia jest przekazanie jej do odpłatnego przechowywania na podstawie umowy z uprawnionym podmiotem.

Pełne wyjaśnienie:

Dokumentacja oznaczona kategorią B jest dokumentacją niearchiwalną, która nie podlega wieczystemu przechowywaniu, ale musi być przechowywana przez określony czas. Jeżeli jednostka organizacyjna jest likwidowana, a dokumentacja kat. B jest jeszcze "nieprzeterminowana" (nie upłynął wymagany okres przechowywania), nie można jej ani dowolnie porzucić, ani traktować jak materiałów archiwalnych.

W takiej sytuacji "zabezpieczenie" polega przede wszystkim na zapewnieniu ciągłości przechowywania oraz odpowiedzialności za dokumentację (warunki lokalowe, ochrona danych, możliwość odszukania i udostępnienia w razie potrzeby). Odpowiedź "zawarcie umowy z podmiotem zewnętrznym na odpłatne dalsze przechowywanie dokumentacji" realizuje właśnie ten cel: wskazuje formalną, kontrolowalną i rozliczalną formę przekazania obowiązku przechowywania.

Pozostałe propozycje są błędne, bo nie zapewniają właściwej drogi postępowania:

  • "wykonanie spisów zdawczo-odbiorczych i przesłanie ich do archiwum państwowego" jest typowym skojarzeniem z przekazywaniem materiałów archiwalnych, ale samo przesłanie spisów nie rozwiązuje problemu przechowywania dokumentacji kat. B i może dotyczyć innej kategorii dokumentacji.
  • "przekazanie dokumentacji zaufanemu pracownikowi archiwum zakładowego" przenosi problem na osobę, bez gwarancji podstawy prawnej, warunków przechowywania, ciągłości odpowiedzialności oraz kontroli dostępu.
  • "złożenie dokumentacji w dobrze zabezpieczonym magazynie i zaplombowanie" opisuje wyłącznie zabezpieczenie fizyczne, ale nie organizuje opieki nad dokumentacją: kto odpowiada, jak zapewnić ewidencję, dostęp i ochronę w całym okresie przechowywania.

Na egzaminie warto zapamiętać zasadę: przy likwidacji jednostki dokumentacja kat. B wymaga takiego rozwiązania, które daje ciągłość przechowywania i formalną odpowiedzialność, a nie tylko doraźne "schowanie" dokumentów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Kategoria B oznacza dokumentację niearchiwalną, którą przechowuje się przez określony czas (np. wynikający z wykazu akt), a po upływie tego okresu można ją brakować zgodnie z procedurą. Nie jest to dokumentacja przeznaczona do wieczystego przechowywania jak kategoria A.
"Nieprzeterminowana" znaczy, że nie upłynął jeszcze wymagany okres przechowywania danej teczki/sprawy. Taka dokumentacja musi pozostać zabezpieczona i możliwa do odtworzenia/odszukania, bo może być potrzebna np. dowodowo, kontrolnie lub dla interesantów.
Samo zaplombowanie magazynu jest zabezpieczeniem fizycznym, ale nie rozwiązuje kwestii odpowiedzialności i dostępu: kto odpowiada za dokumentację, jak prowadzić ewidencję, jak udostępnić akta w razie potrzeby i jak zapewnić ochronę danych przez cały okres przechowywania. Egzamin zwykle wymaga rozwiązania organizacyjno-prawnego.
Umowa porządkuje odpowiedzialność za przechowywanie po likwidacji jednostki: wskazuje podmiot odpowiedzialny, warunki i czas przechowywania, zasady dostępu i ochrony oraz rozliczenia. To forma "ciągłości przechowywania" dla dokumentacji, która musi pozostać zachowana do końca okresu retencji.
Zasadniczo archiwa państwowe kojarzy się z materiałami archiwalnymi, a więc kategorią A. Dokumentacja kategorii B jest czasowa i co do zasady wymaga zapewnienia przechowywania do końca okresu, a nie automatycznego przekazania do archiwum państwowego. W zadaniach egzaminacyjnych ważne jest rozróżnienie tych ról.
Kategoria A dotyczy materiałów archiwalnych przeznaczonych do wieczystego przechowywania i zwykle kojarzy się z przekazaniem do archiwum państwowego. Kategoria B to dokumentacja o określonym czasie przechowywania: kluczowe są słowa o "okresie", "nieprzeterminowaniu" i "dalszym przechowywaniu".
Najczęściej myli się kat. B z kat. A (odruchowo wybierając archiwum państwowe), uznaje się działania techniczne (plombowanie) za pełne zabezpieczenie albo wybiera "zaufanego pracownika" zamiast rozwiązania formalnego. Na egzaminie punktowane jest rozwiązanie z jasną odpowiedzialnością i ciągłością przechowywania.
Spis zdawczo-odbiorczy sporządza się przy przekazywaniu dokumentacji między komórką organizacyjną a archiwum zakładowym albo przy formalnym przekazaniu dokumentacji innemu uprawnionemu podmiotowi. Sam spis jest narzędziem ewidencyjnym, ale nie zastępuje decyzji, gdzie i na jakiej podstawie dokumentacja ma być przechowywana.
Powinno zapewniać bezpieczeństwo fizyczne akt, ochronę danych, kontrolę dostępu, możliwość odszukania dokumentów (ewidencja) oraz odpowiedzialność podmiotu przechowującego przez cały wymagany okres. W praktyce egzaminacyjnej akcentuje się rozwiązania formalne (np. umowa) zamiast doraźnego przechowywania.
Ucz się schematem: (1) rozpoznaj kategorię A/B, (2) sprawdź, czy dokumentacja jest "w okresie" czy "po okresie", (3) dobierz działanie: przechowywanie, przekazanie, brakowanie. W pytaniach o likwidację szukaj odpowiedzi, które zapewniają ciągłość przechowywania i formalną odpowiedzialność.
info

Około 25% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. bardzo trudne

Według specjalistów z branży: "Dokumentacja kat. B ma określony czas przechowywania, więc przy likwidacji jednostki trzeba zapewnić jej dalsze, kontrolowane przechowywanie do upływu okresu."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z archiwistyki zakładowej (kategorie archiwalne, brakowanie, przekazywanie)
  • Materiały szkoleniowe z zakresu organizacji i działania archiwum zakładowego
  • Komentarze i opracowania dotyczące postępowania z dokumentacją przy reorganizacji lub likwidacji jednostek

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego