W recepturze roboczej betonu zapis 1 : 1,5 : 3 podany dla suchych składników oznacza proporcję objętościową w typowej, stałej kolejności: cement : piasek : kruszywo grube (często zapisywane skrótem C:P:K).
W praktyce budowy "część" to dowolne naczynie o znanej objętości (np. wiadro lub skrzynka). Jeśli przyjmiemy, że 1 część to jedno wiadro, to na jeden zarób trzeba odmierzyć:
- 1 część cementu (spoiwo),
- 1,5 części piasku (kruszywo drobne),
- 3 części żwiru/grysu (kruszywo grube).
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- Odpowiedzi zawierające wodę są nieprawidłowe, bo w proporcjach "suchych składników" wody nie wpisuje się w ten sam stosunek. Ilość wody ustala się oddzielnie (np. przez wskaźnik w/c), a jej dobór wpływa głównie na urabialność i wytrzymałość.
- Odpowiedź z zamienionym żwirem i piaskiem jest błędna, bo choć liczby się zgadzają, to kolejność składników ma znaczenie: cement jest zawsze pierwszy, a następnie kruszywa od drobnego do grubego.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w zadaniu jest mowa o proporcji objętościowej i suchych składnikach, szukaj odpowiedzi z trzema składnikami (cement, piasek, żwir) i bez wody.