KWALIFIKACJA MOT5 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 9.
W skład układu kierowniczego nie wchodzi
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Układ kierowniczy obejmuje m.in. przekładnię kierowniczą (także ślimakową w starszych konstrukcjach), drążki kierownicze i ich końcówki. Drążek reakcyjny pełni funkcję w prowadzeniu osi/zawieszeniu (stabilizacja położenia mostu lub osi), a nie w przenoszeniu ruchu z kierownicy na koła.

Pełne wyjaśnienie:

Układ kierowniczy to zespół elementów, których zadaniem jest przeniesienie ruchu z kierownicy na koła skrętne oraz umożliwienie zmiany kierunku jazdy. Typowo zalicza się do niego m.in. kolumnę i wał kierowniczy, przekładnię kierowniczą oraz elementy łączące przekładnię ze zwrotnicami, czyli drążki kierownicze i końcówki drążków.

Drążek kierowniczy jest częścią mechanizmu, który ustawia koła w skręcie. Końcówka drążka kierowniczego (przegub kulowy) umożliwia ruchy zawieszenia i jednocześnie przenosi siłę sterującą na zwrotnicę. Przekładnia ślimakowa jest jednym z typów przekładni kierowniczych stosowanych zwłaszcza w starszych pojazdach oraz niektórych konstrukcjach użytkowych; mimo że dziś częściej spotyka się przekładnie zębatkowe, ślimakowa nadal jest elementem układu kierowniczego, jeśli występuje w danym pojeździe.

Drążek reakcyjny nie należy do układu kierowniczego, ponieważ jego rola dotyczy prowadzenia osi/mostu i stabilizacji położenia elementów zawieszenia względem nadwozia/ramy. Nie odpowiada on za przeniesienie ruchu z kierownicy na koła skrętne, dlatego nie jest klasyfikowany jako element układu kierowniczego.

  • Drążek kierowniczy – błędny wybór, bo jest podstawowym elementem łączącym przekładnię z kołem/zwrotnicą.
  • Przekładnia ślimakowa – błędny wybór, bo jest typem przekładni kierowniczej (gdy występuje, pełni kluczową funkcję w układzie).
  • Końcówka drążka kierowniczego – błędny wybór, bo stanowi przegubowe połączenie drążka ze zwrotnicą.
  • Drążek reakcyjny – poprawny wybór, bo dotyczy zawieszenia/prowadzenia osi, a nie sterowania skrętem.

W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać zasadę: jeśli element przenosi ruch skrętu lub jest częścią przekładni kierowniczej, to należy do układu kierowniczego; jeśli ustala położenie osi/mostu lub ogranicza przemieszczenia zawieszenia, to zwykle należy do zawieszenia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej są to: kierownica, kolumna/wał kierowniczy, przekładnia kierownicza oraz elementy łączące ją z kołami skrętnymi, czyli drążki kierownicze i końcówki drążków. W zależności od konstrukcji dochodzi też wspomaganie (hydrauliczne lub elektryczne).
Drążek reakcyjny służy do prowadzenia osi/mostu i ograniczania jego przemieszczeń względem nadwozia/ramy, czyli pracuje w obszarze zawieszenia. Nie przenosi ruchu z kierownicy na zwrotnice, więc nie pełni funkcji sterowania skrętem kół.
Drążek kierowniczy jest połączony z przekładnią i zwrotnicą oraz wpływa na ustawienie kół w skręcie. Drążek reakcyjny łączy elementy osi/mostu z nadwoziem/ramą i stabilizuje położenie osi, nie zmieniając kąta skrętu kół.
Tak. Przekładnia ślimakowa to jeden z typów przekładni kierowniczych. Może być rzadziej spotykana w nowoczesnych autach osobowych, ale jeśli występuje w pojeździe, to jest kluczowym elementem układu kierowniczego.
Końcówka drążka to przegub (zwykle kulowy), który łączy drążek ze zwrotnicą. Umożliwia jednocześnie ruchy zawieszenia i przenosi siłę sterującą skrętem. Jej zużycie często powoduje luzy i stuki oraz pogorszenie prowadzenia.
Luzy wskazują na zużycie przegubów, końcówek lub połączeń drążków, a czasem także na problemy z przekładnią. Skutkiem może być "pływanie" auta, opóźniona reakcja na ruch kierownicy i problemy z utrzymaniem toru jazdy.
Wymiana jest zasadna, gdy stwierdza się luzy, pęknięte osłony, korozję przegubów lub nierównomierne zużycie opon sugerujące problemy z geometrią. Po wymianie drążków/końcówek zwykle wykonuje się ustawienie geometrii kół.
Częste objawy to: stuki przy skręcie, wyczuwalny luz na kierownicy, nierówna praca wspomagania, wycieki (w układach hydraulicznych) oraz pogorszenie precyzji prowadzenia. Diagnoza wymaga sprawdzenia luzów i szczelności.
Nie. Nazwa "drążek" występuje także w zawieszeniu i układzie stabilizacji (np. elementy prowadzące oś). Na egzaminie warto oceniać funkcję: jeśli element steruje skrętem kół, jest kierowniczy; jeśli prowadzi oś, jest zawieszenia.
Najlepiej uczyć się na schematach: rozpoznawać przekładnię, drążki i końcówki oraz umieć wskazać typowe miejsca luzów. Pomaga też praktyka: oględziny na podnośniku, poruszanie kołem i obserwacja przegubów oraz osłon.
info

Około 64% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Układ kierowniczy obejmuje m.in. przekładnię kierowniczą (także ślimakową w starszych konstrukcjach), drążki kierownicze i ich końcówki."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Układ kierowniczy" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Uk%C5%82ad_kierowniczy (dostęp: 2026-02-18)
  • How a Car Works: "Steering system" – https://www.howacarworks.com/steering (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręczniki do nauki zawodu mechanik pojazdów: rozdziały o układzie kierowniczym i zawieszeniu
  • Instrukcje serwisowe producentów (opis układu kierowniczego i zawieszenia dla danego modelu)
  • Katalogi części z rysunkami zespołów (układ kierowniczy, zawieszenie przednie/tylne)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego