KWALIFIKACJA PGF8 - PAŹDZIERNIK 2016

PYTANIE NR 27.
W sloganie "Pora na Polar" wykorzystuje się
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aliteracja polega na powtarzaniu tej samej spółgłoski na początku kolejnych wyrazów. W haśle "Pora na Polar" wyraźnie powtarza się głoska P ("Pora", "Polar"), co zwiększa rytm i zapamiętywalność sloganu. Rym dotyczy podobieństwa zakończeń wyrazów, a metafora i epitet tu nie występują.

Pełne wyjaśnienie:

W haśle reklamowym "Pora na Polar" zastosowano aliterację, czyli figurę brzmieniową polegającą na powtarzaniu tej samej spółgłoski na początku kolejnych wyrazów lub członów wypowiedzi.

W tym przykładzie powtarza się głoska "p" na początku wyrazów: "Pora" oraz "Polar". Taki zabieg działa fonetycznie: buduje rytm, melodyjność i ułatwia zapamiętanie hasła, co jest szczególnie przydatne w reklamie (zwłaszcza w radiu i wideo, gdzie brzmienie jest kluczowe).

Dlaczego pozostałe propozycje nie pasują?

  • "rym" – rym polega na powtarzalności dźwięków na końcu wyrazów. W haśle można dostrzec jedynie częściowe podobieństwo brzmienia ("-ora" vs "-olar"), ale nie jest to typowy, jednoznaczny rym końcowy, który opiera się na zgodności zakończeń.
  • "metafora" – metafora (przenośnia) zmienia znaczenie przez przeniesienie sensu na inny obszar (np. "morze możliwości"). Tutaj hasło nie tworzy obrazu przenośnego – gra przede wszystkim dźwiękiem.
  • "epitet" – epitet to zwykle określenie (najczęściej przymiotnik) charakteryzujące rzeczownik, np. "świeża kawa". W sloganie nie ma takiej funkcji opisowej.

W praktyce, gdy rozpoznajesz aliterację w reklamie, najpierw sprawdź początki wyrazów (powtarzana głoska), a dopiero potem ewentualne podobieństwa na końcu (rym, asonans). To prosta metoda, która ogranicza typową pomyłkę między aliteracją a rymem.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Aliteracja to powtarzanie tej samej głoski (najczęściej spółgłoski) na początku kolejnych wyrazów, np. "Pora na Polar". W reklamie wzmacnia rytm, brzmienie i zapamiętywalność sloganu, dlatego jest częstym narzędziem copywritera.
Sprawdź, czy kilka kolejnych wyrazów zaczyna się od tej samej spółgłoski lub zbitki spółgłoskowej. Jeśli powtarzalność jest na początku (np. "P… P…"), to wskazuje na aliterację. Dla porównania rym szuka się na końcach wyrazów.
W haśle powtarza się "P" na początku wyrazów ("Pora", "Polar"), co spełnia definicję aliteracji. Rym dotyczy podobieństwa zakończeń wyrazów. Tutaj podobieństwo końcówek jest co najwyżej częściowe i nie stanowi typowego, jednoznacznego rymu końcowego.
Rym polega na podobieństwie brzmienia na końcu dwóch (lub więcej) wyrazów, np. w krótkich, rytmicznych hasłach. W reklamie rym bywa używany w jinglach i sloganie, bo ułatwia zapamiętanie, ale nie należy go mylić z aliteracją działającą na początku wyrazów.
Najczęściej tak się ją opisuje: powtórzenie tej samej głoski na początku kolejnych wyrazów lub członów wypowiedzi. W praktyce reklamy liczy się wyraźny efekt brzmieniowy i rytmiczny. Na egzaminie najbezpieczniej wskazywać przykłady z jasnym powtórzeniem pierwszej głoski.
Najczęstszy błąd to mylenie figur brzmieniowych: rymu z aliteracją. Uczniowie skupiają się na podobnie brzmiących fragmentach wyrazów i pomijają to, czy powtórzenie jest na początku czy na końcu. Warto zawsze sprawdzić oba miejsca: start i zakończenie wyrazów.
Aliteracja działa na poziomie brzmienia (powtórzenie głosek), a metafora na poziomie znaczenia (przenośnia, obrazowanie). Jeśli hasło jest "chwytliwe" przez dźwięk – szukaj aliteracji/rymu. Jeśli tworzy obraz przenośny – wtedy rozważ metaforę.
Epitet to określenie (często przymiotnik) podkreślające cechę, np. "świeża kawa", "szybki internet". W haśle "Pora na Polar" nie ma określenia opisującego rzeczownik – hasło opiera się na efekcie fonetycznym, a nie na charakterystyce cech.
Powtórzenie tej samej głoski tworzy rytm i melodyjność, dzięki czemu slogan łatwiej "wpada w ucho". To szczególnie ważne w reklamach audio oraz przy krótkich formach (billboard, spot). Aliteracja może też wzmacniać spójność brzmieniową nazwy marki i hasła.
Zbierz przykłady haseł reklamowych i podkreśl pierwsze litery (głoski) kolejnych wyrazów. Następnie klasyfikuj: powtórzenie na początku = aliteracja, podobieństwo na końcu = rym. Dobrym ćwiczeniem jest też tworzenie własnych 5–10 haseł z jedną powtarzaną spółgłoską.
info

Około 62% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Aliteracja polega na powtarzaniu tej samej spółgłoski na początku kolejnych wyrazów."

Źródła:

  • Słownik języka polskiego PWN – hasło "aliteracja": https://sjp.pwn.pl/sjp/aliteracja;2443912.html (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia (pl) – "Aliteracja": https://pl.wikipedia.org/wiki/Aliteracja (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia (pl) – "Rym": https://pl.wikipedia.org/wiki/Rym (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Słowniki terminów stylistycznych (hasła: aliteracja, rym, asonans)
  • Podręczniki/części kursów z copywritingu dotyczące figur retorycznych i fonetycznych
  • Ćwiczenia: klasyfikowanie haseł reklamowych według zastosowanych środków brzmieniowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego