KWALIFIKACJA INF2 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 40.
W systemie Linux narzędziem do monitorowania użycia procesora, pamięci, procesów oraz obciążenia systemu z poziomu powłoki jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Polecenie top uruchamiane w powłoce Linuksa pokazuje dynamiczną listę procesów oraz bieżące użycie CPU i pamięci, a także informacje o obciążeniu systemu. Pozostałe opcje nie służą do monitorowania zasobów: pwd wyświetla katalog, passwd zmienia hasło, a dxdiag jest narzędziem Windows.

Pełne wyjaśnienie:

Polecenie top jest klasycznym narzędziem linuksowym uruchamianym z poziomu powłoki/terminala, służącym do bieżącego monitorowania działania systemu. W widoku "na żywo" prezentuje m.in.:

  • listę aktualnie działających procesów (z PID, użytkownikiem, priorytetem),
  • zużycie procesora (CPU) i udział procesów w tym zużyciu,
  • zużycie pamięci RAM i często także pamięci wymiany (swap),
  • ogólne informacje o obciążeniu systemu (load average) oraz czasie pracy.

Dlatego odpowiedź "top" pasuje dokładnie do opisu: monitorowanie użycia procesora, pamięci, procesów i obciążenia z poziomu powłoki.

Odpowiedź "pwd" jest błędna, ponieważ to polecenie służy do wyświetlenia bieżącego katalogu roboczego (ścieżki) i nie dostarcza informacji o zasobach ani procesach.

Odpowiedź "passwd" jest błędna, bo dotyczy zarządzania hasłem użytkownika (zmiana hasła), a nie diagnostyki obciążenia systemu.

Odpowiedź "dxdiag" jest błędna w kontekście Linuksa, ponieważ to narzędzie diagnostyczne kojarzone z systemem Windows (DirectX Diagnostic Tool) i nie stanowi standardowego polecenia powłoki w Linuksie.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy monitorowania zasobów "na żywo" w terminalu, najczęściej rozważane są narzędzia typu top/htop. Jeśli dotyczy jednorazowego zrzutu informacji o procesach, częściej pasuje ps, a dla pamięci free.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
top to narzędzie uruchamiane w terminalu Linuksa do podglądu systemu "na żywo". Pokazuje listę procesów oraz obciążenie CPU, użycie pamięci RAM/swap i podstawowe statystyki wydajności, dzięki czemu szybko wykryjesz, co spowalnia komputer lub serwer.
Najprościej wpisz top w powłoce i zatwierdź Enter. Zobaczysz odświeżany ekran z procesami i użyciem zasobów. Aby zakończyć działanie, zwykle używa się klawisza q. W zadaniach egzaminacyjnych to typowa odpowiedź na "monitorowanie CPU/pamięci/procesów".
pwd (print working directory) wyświetla wyłącznie ścieżkę bieżącego katalogu roboczego w terminalu. Nie pokazuje procesów ani zużycia zasobów. To częsty błąd: kojarzenie "poleceń terminala" z administracją, mimo że konkretne polecenie ma zupełnie inny cel.
W typowym Linuksie dxdiag nie jest standardowym poleceniem powłoki. To narzędzie diagnostyczne kojarzone z Windows. W pytaniach egzaminacyjnych obecność dxdiag zwykle jest "pułapką" sprawdzającą, czy rozróżniasz narzędzia systemów operacyjnych.
Obciążenie (load average) to wskaźnik mówiący, ile zadań/procesów konkuruje o czas procesora w danym przedziale czasu. Wysokie wartości mogą sugerować przeciążenie CPU albo wąskie gardło (np. wiele procesów oczekujących na zasoby). top prezentuje to w formie łatwej do szybkiej oceny.
top pokazuje sytuację dynamicznie (ekran się odświeża), co ułatwia obserwację zmian w czasie. ps zwykle daje jednorazową listę procesów w momencie wykonania polecenia. Jeśli w pytaniu jest "monitorowanie użycia CPU i pamięci" oraz "z poziomu powłoki", najczęściej chodzi o top.
passwd służy do zmiany hasła użytkownika (czasem też do zarządzania hasłami kont), a nie do monitorowania zasobów. Używa się go przy administracji kontami i bezpieczeństwie dostępu. W pytaniu o procesy i obciążenie systemu wybór passwd wynika zwykle z mylenia narzędzi administracyjnych.
Najczęstsze błędy to: mylenie Linuksa z Windowsem (wybór dxdiag), wybór polecenia "podstawowego" z terminala (np. pwd) oraz sugerowanie się tym, że "passwd" brzmi jak narzędzie systemowe. Pomaga zapamiętać: top = "na górze" procesów i zasobów.
W praktyce uruchom top i obserwuj kolumny dotyczące CPU oraz listę procesów, która jest sortowana lub możliwa do sortowania wg zużycia zasobów (zależnie od wersji/ustawień). To szybka metoda, zanim przejdziesz do bardziej szczegółowych narzędzi diagnostycznych.
Nie zawsze, ale gdy pytanie dotyczy monitorowania procesów, CPU, pamięci i obciążenia w terminalu, top jest najczęściej jedyną w pełni pasującą odpowiedzią. W innych pytaniach mogą pojawić się narzędzia o innym zakresie (np. do sieci lub dysku), więc czytaj dokładnie, co ma być monitorowane.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 75% zdających egzamin. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Polecenie top uruchamiane w powłoce Linuksa pokazuje dynamiczną listę procesów oraz bieżące użycie CPU i pamięci, a także informacje o obciążeniu systemu."

Źródła:

  • Linux man-pages / procps-ng: top(1) manual page, https://man7.org/linux/man-pages/man1/top.1.html (dostęp 2026-03-02)
  • Linux man-pages: pwd(1) manual page, https://man7.org/linux/man-pages/man1/pwd.1.html (dostęp 2026-03-02)
  • Linux man-pages: passwd(1) manual page, https://man7.org/linux/man-pages/man1/passwd.1.html (dostęp 2026-03-02)

Materiały:

  • Strony podręcznika systemowego (man) dla: top, ps, free, uptime
  • Dokumentacja dystrybucji Linuksa dotycząca narzędzi monitorujących (np. procps)
  • Ćwiczenia z administracji Linuksem: praca z procesami i sygnałami

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego