W tego typu zadaniu nie wykonuje się obliczeń, tylko kwalifikuje próbkę na podstawie tabeli podziału surowej smoły koksowniczej na gatunki. Poprawna metoda polega na tym, aby nie wybierać gatunku po jednym parametrze, lecz sprawdzić wszystkie wymagane cechy jakościowe jednocześnie.
Należy kolejno odczytać z treści zadania wartości: gęstość 1190 kg/m3, popiół 4,5%, składniki nierozpuszczalne w benzenie 13%, pak 56,5% oraz oleje lekkie 1,1%. Następnie porównać je z odpowiednimi progami (zakresami) w tabeli. Gatunek jest poprawny wtedy, gdy cały zestaw parametrów mieści się w kryteriach przypisanych temu gatunkowi.
Odpowiedź "Jest w III gatunku." jest właściwa, ponieważ podane parametry odpowiadają zestawowi wartości przypisanemu w tabeli do gatunku III. Pozostałe odpowiedzi są błędne, bo:
- "Jest w II gatunku." – typowy błąd to dopasowanie tylko części parametrów (np. jednego lub dwóch) i pominięcie pozostałych, które w tabeli rozróżniają II i III gatunek.
- "Jest w I gatunku." – zwykle wynika z założenia, że "lepszy" gatunek można przyjąć, jeśli jeden parametr wygląda korzystnie, ale klasyfikacja wymaga spełnienia wszystkich kryteriów dla danego gatunku.
- "Jest pozagatunkowa." – to odpowiedź wybierana, gdy uczeń błędnie uzna, że przekroczenie jednego progu automatycznie dyskwalifikuje próbkę, albo gdy myli kolumny w tabeli. Pozagatunkowość dotyczy sytuacji, gdy parametry nie mieszczą się w żadnym zestawie kryteriów.
Wskazówka egzaminacyjna: po dopasowaniu w tabeli zaznacz (np. na brudno) każdy parametr w tej samej kolumnie/wierszu, aby nie pominąć żadnej wartości i nie pomylić gatunków o podobnych wymaganiach.