W zadaniach o doborze wymiaru naprawczego kluczowe jest oparcie decyzji o tabelę wartości dla danego typu silnika. Podana wartość Ø81,35 mm to maksymalny zmierzony wymiar średnicy cylindra, czyli informacja, że co najmniej w jednym przekroju/na jednej wysokości cylinder ma już taką średnicę (co zwykle wynika z zużycia i/lub stożkowatości/owalności).
W praktyce dobór naprawy przebiega tak:
- porównujesz wynik pomiaru z zakresem dla wymiaru nominalnego (czy mieści się w dopuszczalnym zużyciu),
- jeżeli nie – sprawdzasz kolejny stopień, np. +0,25,
- gdy i ten zakres jest przekroczony, przechodzisz do następnego, np. +0,50,
- jeżeli wynik przekracza także granice dla największego nadwymiaru z tabeli, wtedy dopiero rozważa się, że element osiągnął granicę zużycia i standardowa naprawa nadwymiarem nie jest możliwa.
Odpowiedź "podlega naprawie na średnicę naprawczą +0,50." jest poprawna, ponieważ wynika z przyporządkowania Ø81,35 mm do przedziału odpowiadającego temu stopniowi naprawczemu w przedstawionej tabeli.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "…+0,25." – to typowy błąd wyboru mniejszego nadwymiaru "na oko". Jeśli Ø81,35 mm przekracza zakres dla +0,25, obróbka na +0,25 nie usunie zużycia w całym cylindrze.
- "…na wymiar nominalny." – byłoby poprawne tylko wtedy, gdy wynik mieściłby się w tolerancji/zużyciu dopuszczalnym dla nominalnego; tu z tabeli wynika, że nie.
- "…nie nadaje się do naprawy." – prawdziwe wyłącznie po przekroczeniu granicy dla największego dopuszczonego wymiaru naprawczego; w tym zadaniu tabela wskazuje, że naprawa nadwymiarem jest jeszcze możliwa.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze patrz na to, czy w treści podano maksimum, minimum czy średnią z pomiarów – od tego zależy interpretacja i dobór naprawy.
