KWALIFIKACJA GIW2 - CZERWIEC 2023

PYTANIE NR 22.
W udostępnionym pokładzie metanonośność jest większa niż 2,5 m3/Mg, lecz nie jest większa niż 4,5 m3/Mg w przeliczeniu na czystą substancję węglową. Do której kategorii zagrożenia metanowego zalicza się taki pokład?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Metanonośność większa niż 2,5 m3/Mg, a jednocześnie nieprzekraczająca 4,5 m3/Mg mieści się w przedziale przypisanym do kategorii II zagrożenia metanowego. Kluczowe jest odczytanie obu granic: dolnej (>2,5) i górnej (≤4,5), a nie tylko jednej z nich.

Pełne wyjaśnienie:

W klasyfikacji zagrożenia metanowego pokłady zalicza się do kategorii na podstawie metanonośności (wyrażanej w m3/Mg), zwykle w przeliczeniu na czystą substancję węglową. W praktyce oznacza to, że porównuje się uzyskaną wartość z progami granicznymi i wybiera kategorię, której przedział obejmuje dany wynik.

W treści zadania podano dwa warunki jednocześnie:

  • metanonośność jest większa niż 2,5 m3/Mg,
  • oraz nie jest większa niż 4,5 m3/Mg (czyli jest ≤ 4,5).

Taki zapis opisuje konkretny przedział wartości: (2,5; 4,5]. Ten przedział odpowiada kategorii II, dlatego odpowiedź "Do kategorii II." jest właściwa.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "Do kategorii I." – ta kategoria dotyczy niższych wartości metanonośności. Jeżeli wynik jest już większy niż 2,5, to wykracza poza zakres najniższej kategorii.
  • "Do kategorii III." – kategoria III obejmuje wyższe wartości niż podany w zadaniu zakres. Skoro metanonośność nie przekracza 4,5, to nie spełnia warunku wejścia w wyższy przedział.
  • "Do kategorii IV." – jest zarezerwowana dla jeszcze bardziej metanonośnych pokładów; przy górnym ograniczeniu ≤ 4,5 nie ma podstaw do tak wysokiej kategorii.

Wskazówka egzaminacyjna: zwracaj uwagę na słowa "większa niż" oraz "nie większa niż". To typowa pułapka – część osób pomija jedną z granic albo myli znak "≤" z "<". Najbezpieczniej jest przekształcić zdanie do nierówności i dopiero wtedy porównać z przedziałami kategorii.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Metanonośność to ilość metanu związana z węglem w pokładzie, wyrażana najczęściej jako objętość metanu przypadająca na jednostkę masy (np. m3/Mg). Służy do oceny poziomu zagrożenia metanowego i do klasyfikowania pokładów do odpowiednich kategorii.
Przeliczenie na czystą substancję węglową ujednolica wynik, ograniczając wpływ zanieczyszczeń i domieszek na porównywalność pomiarów. Dzięki temu metanonośność można zestawiać z progami klasyfikacji w sposób spójny, niezależnie od jakości urobku.
To znaczy, że wartość jest mniejsza lub równa 4,5 (czyli ≤ 4,5). W zadaniach egzaminacyjnych ten zwrot jest ważny, bo obejmuje również sytuację graniczną, gdy metanonośność wynosi dokładnie 4,5 m3/Mg.
Najczęściej myli się znaki nierówności (np. > z ≥), pomija jedną z granic przedziału albo "zgaduje" kategorię jako środkową. Pomaga zapisanie warunku w postaci przedziału, np. (2,5; 4,5], i dopiero potem wybór kategorii.
Najpierw zamień opis słowny na nierówności, a następnie na przedział. Potem porównaj dolną i górną granicę z progami kategorii. Kluczowe jest, aby analizować obie granice, bo sama dolna wartość może pasować do więcej niż jednej sytuacji.
Nie. Zapis "większa niż 2,5" oznacza > 2,5, czyli wartość równa 2,5 nie spełnia warunku. To częsta pułapka: granice ostre i nieostre decydują o tym, czy przypadek graniczny należy do danej kategorii.
Kategoria wpływa m.in. na dobór środków profilaktyki metanowej, wymagania dotyczące wentylacji, monitoring stężeń metanu oraz organizację robót w rejonie. Jest też elementem dokumentacji i oceny ryzyka przy planowaniu eksploatacji.
To klasyfikacja, która przekłada się na konkretne wymagania organizacyjne i techniczne w kopalni (np. procedury, nadzór, pomiary). Dlatego na egzaminie sprawdza się umiejętność jednoznacznego przypisania wartości metanonośności do właściwej kategorii.
Decyduje dokładny próg graniczny oraz to, czy warunek jest zapisany jako "większa niż", "co najmniej", "nie większa niż" itp. W zadaniach blisko granicy zawsze sprawdzaj, czy wartość równa progowi wchodzi do niższego czy wyższego przedziału.
Ucz się progów kategorii w formie tabeli lub przedziałów i ćwicz na krótkich przykładach (różne kombinacje >, ≥, ≤, <). Dobrą metodą jest przepisywanie opisu słownego na nierówności i szybkie wskazywanie kategorii bez zgadywania.
info

Statystycznie 25% uczniów zna prawidłową odpowiedź. bardzo trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że metanonośność większa niż 2,5 m3/Mg, a jednocześnie nieprzekraczająca 4,5 m3/Mg mieści się w przedziale przypisanym do kategorii II zagrożenia metanowego.

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe z zakresu zagrożenia metanowego w górnictwie podziemnym
  • Podręczniki/opracowania dotyczące wentylacji kopalń i profilaktyki metanowej
  • Wewnętrzne instrukcje ruchu i procedury zakładowe dotyczące klasyfikacji metanowości (jeśli udostępnione uczniom)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego