KWALIFIKACJA GIW2 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 35.
W zakładach górniczych posiadających jeden szyb wydechowy, stację wentylatorów głównych wyposaża się w urządzenie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Stacja wentylatorów głównych w kopalni musi umożliwiać bezpieczne sterowanie prądem powietrza. Przy układzie z jednym szybem wydechowym kluczowe jest posiadanie urządzenia pozwalającego na zmianę kierunku przepływu (rewersję), co bywa potrzebne w stanach awaryjnych i podczas określonych działań ruchowych.

Pełne wyjaśnienie:

W wentylacji głównej zakładu górniczego podstawowym zadaniem stacji wentylatorów głównych jest wymuszanie kontrolowanego przepływu powietrza przez wyrobiska tak, aby zapewnić warunki bezpiecznej pracy (m.in. rozcieńczanie i odprowadzanie zanieczyszczeń oraz utrzymanie właściwych kierunków prądów).

W konfiguracji, w której zakład posiada jeden szyb wydechowy, szczególnie istotna staje się możliwość zmiany kierunku przepływu powietrza. Taka funkcja (często określana jako rewersja prądu) pozwala na dostosowanie kierunków przewietrzania do potrzeb ruchowych i awaryjnych, np. gdy trzeba ograniczyć dopływ dymów lub gazów do określonych rejonów albo przeorganizować przewietrzanie dla działań ratowniczych i zabezpieczających. Z tego powodu wyposażenie stacji w urządzenie umożliwiające zmianę kierunku przepływu jest logicznie powiązane z wymaganiami bezpieczeństwa wentylacyjnego.

Pozostałe propozycje nie stanowią typowego, wymaganego wyposażenia stacji wentylatorów głównych w tym sensie, w jakim pyta o to zadanie:

  • "do dodatkowej klimatyzacji" – klimatyzacja dotyczy poprawy warunków cieplnych w rejonach pracy i jest zwykle realizowana przez odrębne instalacje chłodnicze; nie jest to podstawowa funkcja stacji wentylatorów głównych.
  • "do zraszania szybu wydechowego" – zraszanie może być elementem ograniczania zapylenia w wybranych miejscach, ale nie jest kluczową funkcją stacji wentylatorów głównych ani rozwiązaniem wynikającym bezpośrednio z faktu posiadania jednego szybu wydechowego.
  • "do filtrowania powietrza" – filtracja nie jest typową funkcją wentylacji głównej kopalni w rozumieniu wyposażenia stacji wentylatorów; priorytetem jest zapewnienie odpowiednich ilości i kierunków przepływu powietrza w sieci wentylacyjnej.

Na egzaminie warto zapamiętać zasadę: pytania o stację wentylatorów głównych najczęściej dotyczą wymuszania i sterowania przepływem (wydajność, kierunek, niezawodność), a nie instalacji komfortu czy zabiegów pomocniczych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stacja wentylatorów głównych to zespół urządzeń na powierzchni (lub w rejonie wylotu), który wymusza przepływ powietrza przez całą sieć wentylacyjną kopalni. Jej zadaniem jest zapewnienie wymaganej ilości powietrza i utrzymanie ustalonych kierunków prądów w wyrobiskach.
Zmiana kierunku przepływu (rewersja) bywa potrzebna, aby dostosować przewietrzanie do sytuacji awaryjnych lub szczególnych prac ruchowych. Umożliwia ograniczenie rozprzestrzeniania się dymów, gazów lub pyłów do wybranych rejonów oraz lepsze wsparcie działań zabezpieczających.
Rewersję rozważa się w sytuacjach wymagających szybkiej zmiany układu przewietrzania, zwłaszcza gdy standardowy kierunek prądu powietrza stwarza ryzyko przenoszenia zanieczyszczeń do stref pracy. Decyzje te podejmuje się w ramach procedur bezpieczeństwa i organizacji ruchu.
W praktyce chodzi o rozwiązanie techniczne, które pozwala odwrócić kierunek tłoczenia/ssania w układzie wentylacyjnym (np. przez odpowiednią instalację kanałów i elementów przełączających). Na egzaminie kluczowe jest skojarzenie: stacja wentylatorów + rewersja = zmiana kierunku prądu.
Nie jest to typowa funkcja stacji wentylatorów głównych. Klimatyzacja w górnictwie dotyczy poprawy mikroklimatu (temperatura, wilgotność) i zwykle jest realizowana przez osobne instalacje chłodnicze lub urządzenia lokalne. Stacja wentylatorów skupia się na ilości i kierunku przepływu powietrza.
Filtrowanie kojarzy się z oczyszczaniem powietrza, ale w wentylacji głównej kopalń kluczowe jest zapewnienie odpowiedniej wymiany powietrza i kontrola prądów w sieci wyrobisk. Pytania egzaminacyjne o wyposażenie stacji wentylatorów częściej dotyczą sterowania przepływem niż oczyszczania.
Szyb wydechowy to szyb, którym powietrze zużyte (po przejściu przez wyrobiska) jest odprowadzane na powierzchnię. Układ szybów (wdechowe/wydechowe) determinuje kierunki prądów powietrza w kopalni i wpływa na wymagania dotyczące organizacji wentylacji głównej.
Najczęstsze pomyłki to wybieranie odpowiedzi "brzmiących technicznie", ale dotyczących innych instalacji (np. klimatyzacji), oraz mylenie funkcji wentylacji głównej z wentylacją pomocniczą. Pomaga zasada: wentylator główny odpowiada za cały układ i bezpieczeństwo kierunków przepływu.
Wentylacja główna dotyczy całej kopalni i jest realizowana przez stację wentylatorów głównych oraz sieć wyrobisk, natomiast wentylacja pomocnicza służy przewietrzaniu konkretnych przodków lub rejonów (lutnie, wentylatory pomocnicze). Jeśli pytanie mówi o "stacji wentylatorów głównych", chodzi o rozwiązania systemowe.
Warto opanować podstawowe pojęcia (szyb wdechowy/wydechowy, prąd powietrza, rewersja), funkcje urządzeń wentylacji głównej oraz typowe cele bezpieczeństwa (kontrola kierunków przepływu, odprowadzanie zanieczyszczeń). Skuteczne są fiszki z definicjami i schematy układów przewietrzania.
info

Około 48% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Stacja wentylatorów głównych w kopalni musi umożliwiać bezpieczne sterowanie prądem powietrza."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z aerologii górniczej (wentylacja kopalń)
  • Instrukcje zakładowe dotyczące wentylacji głównej i postępowania w sytuacjach awaryjnych
  • Materiały szkoleniowe BHP dotyczące zagrożeń wentylacyjnych w kopalniach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego